U nas zapłacisz kartą
Białe blizny po cięciu - Jak je leczyć i zapobiegać?
Rozejście blizny po cc
Czasami dochodzi do rozejścia się blizny po cc. To tzw. objaw Niche polegający na tym, że rana rozkleja się w jednym, kilku miejscach, lub na całej długości. Nie do końca wiadomo z jakiego powodu dochodzi do tej sytuacji. Być może ma to związek z nieprawidłową techniką cięcia, procesem gojenia się tkanek po zabiegu, występowania ewentualnych stanów zapalnych oraz zbyt wczesnym lub intensywnym uruchomieniem po operacji.
Dlatego tak ważne jest, by świeżo upieczona mama nie nadwyrężała się. Powinna zatem unikać lub całkiem odpuścić w pierwszych tygodniach chodzenie po schodach, dźwiganie ciężkich przedmiotów, itp. Co więcej, powinna domagać się, by po cięciu cesarskim jak najszybciej wykonano jej dopochwowe badanie ultrasonograficzne, dzięki któremu można wcześnie wykryć opisywaną nieprawidłowość.
Rozchodzenie blizny po porodzie niekiedy daje o sobie znać dopiero, kiedy kobiecie wrócą miesiączki. Wówczas może ona zauważyć zwiększoną bolesność podbrzusza, nie tylko w czasie menstruacji, ale także w innych fazach cyklu, plamienia między miesiączkami oraz podczas problemów z zajściem w kolejną ciążę.
Rozejście szramy pooperacyjnej stanowi poważny stan, dlatego wymaga jak najszybszej interwencji lekarskiej i właściwej terapii, niekiedy obejmującej nawet operację.
Czym jest blizna i jak powstaje? Etapy rozwoju blizn
Blizna to pozostałość po zagojonej ramię, którą stanowią nowe tkanki oraz włókna kolagenowe, które zastępują te, które uległy przerwaniu oraz uszkodzeniu. Proces prawidłowego gojenia ran i powstawania blizn opiera się na trzech etapach. Pierwszy z nich to faza zapalna, która trwa od dwóch do trzech dób. Drugi etap to proliferacyjna, która trwa kilka tygodni i wtedy właśnie mamy do czynienia z tworzeniem się nowego naskórka. Trzeci etap to faza remodelingu lub dojrzewania, kiedy to nowe włókna kolagenowe zastępują stare. Ostatni etap trwa aż do tego momentu, kiedy blizna przestaje się jakkolwiek zmieniać, czyli aż do dwóch lat.
Niektóre z blizn, mogą z czasem całkowicie zaniknąć - dzieje się tak w przypadku, kiedy rana była niewielka i bardzo powierzchowna. Istnieją trzy podstawowe rodzaje blizn (w rozróżnieniu ich wyglądu):
Blizny i ich rodzaje:
1. blizny keloidowe - inaczej zwane "bliznowcami", to blizny, które charakteryzuje wypukłość, są twarde i zwykle przybierają nieregularny kształt, bliznowce są wynikiem nieprawidłowego gojenia się rany, a właściwie można by to nazwać zbyt nadgorliwym gojeniem się - w efekcie czego powstaje zbyt wiele nowych włókien kolagenowych, które sprawiają, że blizna rozrasta się,
2. blizny przerostowe - podobnie jak blizna keloidowa jest wypukła oraz twarda, a do tego zwykle zaczerwieniona, co pocieszające, blizny te mogą nawet całkowicie zaniknąć wraz z upływającym czasem, jednakże jeśli nie będziesz mieć szczęścia, blizna przerostowa może nawet rozszerzyć się i zająć zdrowe tkanki skóry,
3. blizny zanikowe - można by je nazwać odwrotnością blizn keloidowych, gdyż powstają na skutek zaburzonego gojenia rany, które to z kolei spowodowane jest zbyt niskim poziomem kolagenu, przykładem blizny zanikowej są na przykład blizny potrądzikowe, blizny zanikowe to także rozstępy, które spowodowane są gwałtownym rozciągnięciem skóry, a co za tym idzie, rozerwaniu włókien kolagenowych.
Rozejście blizny po cięciu cesarskim przy porodzie naturalnym
Cięcie cesarskie nie wyklucza możliwości przeprowadzenia drugiego porodu w sposób naturalny, a więc drogą pochwową. Jednak w tym przypadku istnieje pewne ryzyko rozejścia się blizny po cięciu podczas trwania porodu naturalnego. Dlatego planując poród pochwowy u pacjentek po przebytym cięciu cesarskim, konieczne jest zwrócenie uwagi na czynniki ryzyka rozejścia się blizny, do których należy:
● szacowana masa płodu powyżej 4000 gramów (makrosomia płodu)
● inny zabieg operacyjny w obrębie trzonu macicy w przeszłości,
● pęknięcie macicy w przeszłości,
● duży ubytek w obrębie blizny, grubość mięśnia macicy w okolicy blizny poniżej 2 mm, takie ubytki mogą wynikać z nieprawidłowego gojenia się blizny w okresie pooperacyjnym,
● krótki odstęp od wykonanego uprzednio cięcia cesarskiego – za krótki odstęp uznawany jest czas poniżej dwunastu miesięcy,
● poprzednie cięcie cesarskie wykonane wcześnie a więc poniżej 30 tygodnia ciąży,
● poprzednie cięcie cesarskie, które wynikało z braku postępu porodu.
Warto dodać, że cięcie cesarskie w wywiadzie jest przeciwwskazaniem do stosowania prostaglandyn do indukcji i preindukcji w trakcie porodu pochwowego. Nie zaleca się również stosowania oksytocyny w indukcji czynności skurczowej, ponieważ zwiększa to ryzyko śródporodowego pęknięcia macicy.
Fizjoterapia blizny po cesarskim cięciu
Fizjoterapia ma za zadanie wspieranie gojenia, poprawę ukrwienia, przywrócenie czucia, zapewnienie odpowiedniej ruchomości tkance bliznowatej oraz zapobieganie powstawania zrostów. Fizjoterapię skoncentrowaną na terapii blizny można rozpocząć już na bardzo wczesnym etapie. Początkowo praca fizjoterapeuty skupia się na tkankach okolicznych, na redukcji obrzęku w obrębie rany lub blizny, doborze bezpiecznych ćwiczeń oraz na edukacji, jak obchodzić się ze świeżą raną, a następnie z blizną.
Mobilizacja blizny po CC
Kolejnym elementem, który można wprowadzić, jest mobilizacja pośrednia blizny. Jest to mobilizacja nie bezpośrednio na bliźnie, ale w niedalekiej odległości od niej. W ten sposób pracuje się z blizną już od pierwszych tygodni. Mobilizację bezpośrednio na bliźnie można wprowadzić po ok. 6 tygodniach.
Czas rozpoczęcia mobilizacji bezpośredniej będzie zależał od stanu blizny oraz od tego, czy wcześniej była prowadzona inna terapia. Akcesoriami przydatnymi do terapii są: bańki chińskie, wałek igłowy, igły do suchego igłowania, tejpy do kinezjotapingu, a nawet miód.
Zabiegi z zakresu fizykoterapii, które można zastosować do pracy z blizną, to zabieg z użyciem prądu stałego o wysokiej częstotliwości i laser wysokoenergetyczny. Każdy fizjoterapeuta ma inne metody pracy, ale bez wątpienia najważniejszym narzędziem są dłonie terapeuty. Wyczucie jakości i ruchomości tkanki oraz dopasowanie odpowiednich technik mobilizacji jest możliwe tylko dzięki dobrej palpacji. Ogromną wartością jest też mobilizacja własna wykonywana przez pacjenta. Na wizycie fizjoterapeutycznej pacjent zazwyczaj poznaje techniki do wykonywania w domu i dzięki temu nie musi tak często zgłaszać się na wizytę.
O czym warto pamiętać?
- Stabilizuj bliznę dłonią podczas wstawania, kładzenia się, kichania i kasłania.
- Wietrz bliznę i unikaj przedłużającego się namaczania tego obszaru.
- Unikaj odzieży drażniącej ranę.
- Kompresuj bliznę. Kompresja przyspiesza gojenie i zapobiega obrzękom. Użyj do tego dłoni, poduszki lub po prostu połóż się na brzuchu (po tygodniu od porodu).
- Ruszaj się. Na tyle, na ile masz siłę i do granicy możliwości. Unikaj pozycji, w których czujesz bolesne ciągnięcie.
- Unikaj przedłużającej się pozycji zgarbionej. W takim ustawieniu włókna kolagenowe będą się inaczej układały i mogą negatywnie wpłynąć na proces gojenia. Postaraj się pamiętać o postawie wyprostowanej.
- Kieruj oddech do blizny – będzie to pierwsza pośrednia mobilizacja.
- Jeśli brzegi blizny są zasklepione i nie obserwujesz żadnych niepokojących objawów, możesz zacząć dotykać obszaru dookoła blizny. Warto skupić się szczególnie na obszarach o zaburzonym czuciu. Dotyk będzie poprawiał czucie i przyzwyczai tkankę do późniejszej mobilizacji.
- Wybierz się na wizytę do fizjoterapeuty.
Jak wygląda blizna po cesarce?
Blizna po cc, czyli po cięciu cesarskim powinna być około 10- lub 15-centymetrową poprzeczną linią umiejscowioną w dolnej części brzucha, mającą szerokość około 2-3 mm. Jej prawidłowa długość jest uzależniona od wielu parametrów, m.in. od wielkości i wagi dziecka, tuszy mamy, czy innych szczególnych uwarunkowań. Kolor pooperacyjnej „kreski” powinien był perłowy, poza tym nie powinna ona być wypukła, ani wystająca poza obszar skóry.
Blizna po cesarskim cięciu początkowo może boleć. W pierwszej fazie można także odczuwać:
- ciągnięcie rany,
- swędzenie,
- pieczenie.
Niedługo po wykonaniu zabiegu cięcia cesarskiego, rana po nim może być bardziej ocieplona i zaczerwieniona. Zwykle trwa to około 2 do 7 dni od porodu. Następnie proces zrastania się tkanek przechodzi do drugiej fazy, trwającej od 6 do 8 tygodni. Kolejna część schematu naprawczego polega na modelowaniu się blizny, co zajmuje organizmowi od 6 miesięcy do nawet dwóch lat.
Jak długo zatem goi się rana po cesarce? U każdej kobiety może to przebiegać inaczej, ale zwykle o kompleksowym zagojeniu mówi się, kiedy spojenie zostanie całkowicie wymodelowane, co może zająć nawet 24 miesiące. W końcu podczas cięcia cesarskiego nie przecina się wyłącznie skóry, ale także tkankę podskórną, powięź i macicę.
To, co powinno zaniepokoić to m.in.:
- długo utrzymujący się ból operowanych okolic,
- sączenie się ropy z operowanego obszaru,
- czerwona blizna po cc, pomimo wejścia w drugi bądź trzeci etap gojenia,
- rozejście się blizny,
- gorączka,
- brak czucia w operowanej okolicy.
Jeśli kobieta zaobserwuje u siebie choćby jeden z wymienionych objawów, powinna skontaktować się z lekarzem.
