Blizna po zadrapaniu paznokciem - Jak zapobiegać i leczyć?
Jak przyspieszyć gojenie się blizny?
To, jak wygląda blizna, zależy od naszej staranności i czasu, jaki poświęcimy na jej pielęgnację. Ale kremy i maści to jeszcze nie wszystko.
- Nie zrywaj strupków powstających w czasie gojenia się rany – z czasem same odpadną. Ich zrywanie może prowadzić do zainfekowania skóry. Poza tym blizna może brzydko wyglądać.
- Po operacjach brzusznych lub cesarskim cięciu zadbaj o utrzymanie właściwej wagi, aby skóra nie musiała się nadmiernie rozciągać.
- Jeśli uraz powstał w miejscu o zwiększonym napięciu skóry (np. na łokciu, kolanie), nie ćwicz intensywnie, nie klękaj, nie zginaj mocno ręki, aby nie doprowadzić do "rozejścia" się blizny.
- Przez co najmniej rok chroń bliznę przed promieniami słonecznymi. Nie chodź też do solarium. Promieniowanie słoneczne pobudza odkładanie się kolagenu w bliźnie, a to może doprowadzić do powstania przerostów, dokuczliwego swędzenia, pieczenia i bólu. Blizna wystawiona na promieniowanie słoneczne może również stać się dużo ciemniejsza i bardziej widoczna.
Jak masować bliznę?
Wdrożenie – możliwie jak najwcześniej - terapii manualnej pomaga przeciwdziałać powikłaniom i dolegliwościom wynikającym z powstania blizn. Fachowo określa się ją jako mobilizacja blizny, czyli zbiór różnych technik, mających między innymi poprawić ruchomość blizny, usunąć ewentualne zrosty między nią a sąsiednimi tkankami. Pacjenci częściej używają potocznej nazwy i mówią, że to jest „masaż blizny”.
Zapewnienie odpowiedniej terapii manualnej przyczynia się do poprawy warunków gojenia się blizny. Na początku stosuje się bardzo delikatne techniki, więc pacjent nie odczuwa dyskomfortu i bólu. Metoda mobilizacji blizn dobierana jest przez fizjoterapeutę indywidualnie do konkretnego pacjenta.
Czym smarować blizny?
Obecnie na rynku dostępnych jest wiele preparatów, które wspomagają proces leczenia blizn. Można stosować środki z apteki, czyli różne maści na blizny i kremy na blizny, które najczęściej zawierają składniki (m.in. alantoinę, witaminę E, silikony czy ekstrakty roślinne) przyspieszające gojenie. Pomocne w tym są również żele lub plastry silikonowe.
CO ROBIĆ, BY GOJENIE PRZEBIEGAŁO PRAWIDŁOWO?
Gdy rana zostanie zamknięta, przez miesiąc należy zachować pewne środki ostrożności. W zależności od lokalizacji blizny na ciele trzeba uważać, żeby nie naciągać jej zbytnio (np. nie nosić ciężkich przedmiotów w przypadku blizny na plecach) z powodu ryzyka rozszerzenia się brzegów (rozejścia szwów).
Blizna musi ewoluować w najbardziej naturalny sposób, ale niektóre produkty mogą ograniczyć swędzenie lub ból, powodujące dyskofort w trakcie gojenia.
Należy także zadbać o optymalną fotoprotekcję z wysokim wskaźnikiem i stosować regularnie odpowiednie środki w celu uzyskania prawidłowej ochrony przeciw UV, gdyż przy ekspozycji uszkodzonej skóry na promienie UV ryzyko przebarwień bliznowatych jest duże. Ochrona nie może być stosowana tylko latem, gdyż promienie UV są obecne przez cały rok, przedostają się przez chmury, szyby, dostają się do samochodu…
Ryzyko przebarwień pozostaje realne przez 6 miesięcy i może trwać do 2 lat. Tylko lekarz może stwierdzić, że ryzyka już nie ma.
Rodzaje blizn
Jak można zauważyć, blizny mogą mieć różne pochodzenie, a co za tym idzie, różnić się wyglądem czy procesem gojenia. Dlatego też, by wiedzieć, jak sobie z nimi radzić, warto dowiedzieć się, z czym mamy do czynienia:
- blizny zwykłe – niewielkie ślady po zadrapaniach, przyjmujące postać jasnych zabliźnień. W pierwszym etapie mogą być twardsze niż niezmieniona skóra i powodować swędzenie. Z czasem ulegają zmiękczeniu i rozjaśnieniu i stają się mniej widoczne (np. blizna na twarzy po zadrapaniu czy blizna na brodzie)
- blizny przerostowe – powstają w momencie zaburzonego procesu gojenia się rany. Blizny przerostowe są wyraźnie odgraniczone, nieregularne i wyniesione ponad powierzchnię zdrowej skóry. Co więcej, mogą ulegać zgrubieniu i stawać się nieelastyczne,
- blizny atroficzne (zanikowe) – przyjmują postać niewielkiego zagłębienia na powierzchni skóry. Mają nieregularny kształt, ale ich granice są wyraźnie zaznaczone. Charakterystyczne wgłębienie spowodowane jest najczęściej utratą struktur podtrzymujących naskórek, w tym tkanki tłuszczowej czy mięśni. Ich kolor jest znacznie jaśniejszy od niezmienionej skóry (np. blizny po ospie na twarzy, blizna po trądziku),
- bliznowce (keloidy) – powstają po zagojeniu się rany. Mogą wystąpić w przypadku osób, których organizm wykazuje predyspozycje do nadprodukcji kolagenu. Bliznowce wykazują tendencje do rozrastania się,
- blizny pooperacyjne – powstają w wyniku przecięcia skóry skalpelem. Najczęstszym rodzajem blizny pooperacyjnej jest blizna po cięciu cesarskim,
- blizny pourazowe – powstają w wyniku różnorakich urazów. Przykładem może być blizna po oparzeniu, ugryzieniu zwierzęcia, czy poważnym skaleczeniu.
Jak można zauważyć, trudno jednoznacznie odpowiedzieć na pytanie skąd biorą się blizny, gdyż przyczyny ich występowania są złożone i mogą mieć różne źródło. Innym przykładem często występujących blizn są rozstępy, blizny po strupach czy blizna po szwach na twarzy. Co ciekawe do blizn zaliczamy również bliznę pępowinową powszechnie nazywaną pępkiem.
JAK ROZPOZNAĆ NIEPRAWIDŁOWE GOJENIE?
Niektóre miejsca po bliznach są określane jako potencjalnie trudne.
Blizna hipertroficzna jest blizną „czynną”, która nabrzmiewa od 6 tygodni do 3 miesięcy od zabiegu, staje się czerwona. Może powoli ewoluować do bliznowca. Anormalne przypadki gojenia się można zaobserwować też tam, gdzie napływ komórek i naczyń wciąż rozwija się obok zgrubienia.
We wszystkich przypadkach należy obserwować ranę przez 3 miesiące od zabiegu i konsultować z lekarzem, czy blizna nie puchnie i nie staje się czerwona.
CO MOGĘ ZROBIĆ?
NA CO DZIEŃ
Trzeba chronić uszkodzone miejsce zgodnie z zaleceniami lekarza. W przypadku mniejszego skaleczenia, przy którym nie było konsultacji lekarskiej, trzeba rozpocząć od dezynfekcji rany, zanim wybierze się leczenie dostosowane do rodzaju skaleczenia.
Nie należy wahać się przed konsultacją z farmaceutą.
Jeżeli uszkodzone miejsce jest eksponowane na światło dzienne, trzeba je chronić przed promieniami UV aż do momentu całkowitej regeneracji w celu uniknięcia przebarwień, które mogą spowodować przebarwienia skóry trudne bądź niemożliwe do usunięcia.
HIGIENA
Ważne jest, aby wszystkie rany zostały oczyszczone i zdezynfekowane przed jakimkolwiek leczeniem.
PIELĘGNACJA
3 duże typy skaleczeń wymienione powyżej wymagają różnego leczenia, które pomoże stworzyć środowisko przyjazne regeneracji skóry, ale również zaspokoić jej fundamentalne potrzeby: osuszyć, nawilżyć, odżywić… Wybierz środki lecznicze zawierające łagodzące substancje czynne, żeby walczyć z uczuciem dyskomfortu i uczuciem podrażnienia, częstym na etapie regeneracji. Odpowiednie środki muszą również zawierać antybakteryjne substancje aktywne, które uniemożliwiają ewentualnemu rozprzestrzenianiu się bakterii. Środki takie są przewidziane do niewielkich skaleczeń i dla zoptymalizowania regeneracji po zakończonym leczeniu zaleconym przez lekarza.
U nas zapłacisz kartą