U nas zapłacisz kartą
Rak podstawnokomórkowy - Prognozy i leczenie
Rak kolczystokomórkowy (carcinoma spinocellulare)
Rak kolczystokomórkowy (carcinoma spinocellulare) jest nowotworem znacznie rzadziej występującym niż rak podstawnokomórkowy. Rak kolczystokomórkowy najczęściej pojawia się u osób w wieku średnim i starszym. Cechuje się szybkim wzrostem i dużą złośliwością, wykazując skłonność do naciekania podłoża (czyli wrastania komórek raka do tkanek położonych pod guzem) i szerzenia się drogą przerzutów. Punktem wyjścia mogą być stany przedrakowe, zwłaszcza rogowacenie słoneczne i róg skórny. Zmiany zlokalizowane są najczęściej na granicy błon śluzowych i skóry (czerwień wargowa – szczególnie wargi dolnej), w okolicach nosa, oczodołów, narządów płciowych. Rak może też lokalizować się na powiekach. Przeczytaj więcej: Rak kolczystokomórkowy powiek
Do objawów niepokojących należy zaliczyć: gwałtowny wzrost masy guza, stwardnienie, tworzenie się owrzodzeń oraz krwawienia. Przebieg raka kolczystokomórkowego jest zależny od umiejscowienia, rozległości i stopnia naciekania podłoża. Skłonność do przerzutów jest znacznie mniejsza w przypadku zmian wywodzących się z rogowacenia słonecznego, a zwiększa się w przypadku rozwoju nowotworu na podłożu owrzodzeń, blizn i przewlekłych stanów zapalnych.
Rak brodawkujący (carcinoma verrucosum)
Rodzajem raka kolczystokomórkowego jest rak brodawkujący (carcinoma verrucosum). To nowotwór występujący na narządach płciowych, w jamie ustnej i w obrębie stóp. W raku brodawkującym stwierdzono wirusy brodawczaka ludzkiego HPV 6 i HPV 11. W przypadku raka brodawkującego umiejscowionego w jamie ustnej istotnym czynnikiem ryzyka jest używanie tytoniu (żucie, wciąganie tabaki do nosa), natomiast w przypadku raka zlokalizowanego na powierzchni podeszwy stopy czynnikiem takim są urazy. Wzrost raka brodawkującego jest bardzo powolny, jego powierzchnia jest pokryta masami rogowymi. Na ogół nie daje przerzutów.
References
Kamath P, Darwin E, Arora H, Nouri K. A Review on Imiquimod Therapy and Discussion on Optimal Management of Basal Cell Carcinomas. Clin Drug Investig. 2018 Oct, 38 (10):883-899. [PubMed : 30128748 ]
Martens MC, Seebode C, Lehmann J, Emmert S. Photocarcinogenesis and Skin Cancer Prevention Strategies: An Update. Anticancer Res. 2018 Feb, 38 (2):1153-1158. [PubMed : 29374752 ]
Al Wohaib M, Al Ahmadi R, Al Essa D, Maktabbi A, Khandekar R, Al Sharif E, Al Katan H, Schellini SA, Al Shaikh O. Characteristics and Factors Related to Eyelid Basal Cell Carcinoma in Saudi Arabia. Middle East Afr J Ophthalmol. 2018 Apr-Jun, 25 (2):96-102. [PMC free article : PMC6071341 ] [PubMed : 30122855 ]
Cameron MC, Lee E, Hibler BP, Barker CA, Mori S, Cordova M, Nehal KS, Rossi AM. Basal cell carcinoma: Epidemiology, pathophysiology, clinical and histological subtypes, and disease associations. J Am Acad Dermatol. 2019 Feb, 80 (2):303-317. [PubMed : 29782900 ]
Skoda AM, Simovic D, Karin V, Kardum V, Vranic S, Serman L. The role of the Hedgehog signaling pathway in cancer: A comprehensive review. Bosn J Basic Med Sci. 2018 Feb 20, 18 (1):8-20. [PMC free article : PMC5826678 ] [PubMed : 29274272 ]
Niculet E, Craescu M, Rebegea L, Bobeica C, Nastase F, Lupasteanu G, Stan DJ, Chioncel V, Anghel L, Lungu M, Tatu AL. Basal cell carcinoma: Comprehensive clinical and histopathological aspects, novel imaging tools and therapeutic approaches (Review). Exp Ther Med. 2022 Jan, 23 (1):60. [PMC free article : PMC8630439 ] [PubMed : 34917186 ]
Stanoszek LM, Wang GY, Harms PW. Histologic Mimics of Basal Cell Carcinoma. Arch Pathol Lab Med. 2017 Nov, 141 (11):1490-1502. [PubMed : 29072946 ]
Weber P, Tschandl P, Sinz C, Kittler H. Dermatoscopy of Neoplastic Skin Lesions: Recent Advances, Updates, and Revisions. Curr Treat Options Oncol. 2018 Sep 20, 19 (11):56. [PMC free article : PMC6153581 ] [PubMed : 30238167 ]
Drucker AM, Adam GP, Rofeberg V, Gazula A, Smith B, Moustafa F, Weinstock MA, Trikalinos TA. Treatments of Primary Basal Cell Carcinoma of the Skin: A Systematic Review and Network Meta-analysis. Ann Intern Med. 2018 Oct 02, 169 (7):456-466. [PubMed : 30242379 ]
Raki skóry – rozpoznanie
Rozpoznanie raka skóry ustala się na podstawie oglądania zmiany skórnej, także pod dermatoskoptem oraz badania histopatologicznego wyciętej zmiany lub rzadziej – fragmentu zmiany pobranego do badania. Lekarz zbada też węzły chłonne w okolicy, w której znajduje się nowotwór.
- terapię fotodynamiczną – metodę nieinwazyjną, pozwalającą na niszczenie tkanki nowotworowej, bez zbędnych uszkodzeń tkanki zdrowej, polega na wykorzystaniu reakcji fototoksycznej, do której dochodzi w wyniku zastosowania substancji fotouczulającej i światła o odpowiedniej dla danej substancji długości fali, jest użyteczna w przypadku stanów przedrakowych (zwłaszcza rogowacenia słonecznego), w pewnych odmianach raka podstawnokomórkowego i wczesnych raka kolczystokomórkowego. Zaletami terapii fotodynamicznej są: selektywność, oszczędzenie zdrowej otaczającej skóry, zadowalające wyniki kosmetyczne, wielokrotność stosowania, zastosowanie w każdym wieku, niezależnie od obciążeń ogólnych pacjenta i w dowolnej okolicy ciała
- 5% maść 5-fluorouracylową lub imikwimod – w przypadku drobnych i powierzchownych ognisk
- radioterapię (obecnie rzadko stosowaną), jest to najlepsza metoda leczenia u osób, które nie mogą być poddane zabiegowi chirurgicznemu lub kriochirurgicznemu ze względu na stan ogólny bądź warunki miejscowe, oraz u osób niewyrażających zgody na leczenie tymi metodami
- chemoradioterapiaę, czyli podawanie leków uwrażliwiających na działanie radioterapii, a następnie radioterapię
- laser CO2
- interferon α-2 oraz rekombinowany interferon β we wstrzyknięciach doogniskowych w przypadku leczenia raków podstawnokomórkowych, metoda ta jednak jest żmudna, droga i długookresowa,
- leki systemowe, czyli działające na cały organizm.
Is basal cell carcinoma serious?
For most people, basal cell carcinoma is not life-threatening. This skin cancer tends to grow slowly. It seldom spreads to another part of the body. Even so, treatment is important.
Over time, basal cell carcinoma can grow wide and deep. It can spread deeply into the skin, wrap around nerves and blood vessels, and invade muscles and bone. When the cancer grows deep, it can change the way you look. For some people, this can be disfiguring.
When found early, this skin cancer is highly treatable. An early basal cell carcinoma can often be removed during an appointment with your dermatologist.
One common sign is a slowly growing, non-healing spot that sometimes bleeds. Basal cell carcinoma can also appear on the skin in other ways.
You’ll find the signs and symptoms along with several pictures of this skin cancer at, Basal cell carcinoma: Signs and symptoms.
Image
Getty Image
References
Cameron MC, Lee E, et al. “Basal cell carcinoma: Epidemiology, pathophysiology, clinical and histological subtypes, and disease associations.” J Am Acad Dermatol 2019,80:303-17.
Gloster HM, Neal K. “Skin cancer in skin of color.” J Am Acad Dermatol 2006,55:741-60.
Nouri K, Ballard CJ, et al. “Basal cell carcinoma.” In: Nouri K, et al. Skin Cancer. McGraw Hill Medical, China, 2008: 61-81.
Written by:
Paula Ludmann, MS
Reviewed by:
Carrie L. Kovarik, MD, FAAD
Natalie H. Matthews, MD, FAAD
Darrell S. Rigel, MD, FAAD
Last updated: 4/28/23
Reproduction or republication strictly prohibited
without prior written permission.
