U nas zapłacisz kartą
Choroba skóry - tajemniczy świat mieczaka
Mięczak zakaźny – przyczyny
Bezpośrednią przyczyną rozwoju mięczaka zakaźnego jest zakażenie wirusem mięczaka zakaźnego (MCV – molluscum contagiosum virus). Należy on do grupy wysoce zakaźnych wirusów z rodziny ospy. Zakażenie zwykle ma miejsce w wyniku bezpośredniego kontaktu z chorym. Do głównych dróg przenoszenia się wirusa zalicza się:
- dotykanie skóry osoby ze zmianami mięczakowatymi,
- kontakt z przedmiotami zakażonymi mięczakiem, np. ubraniami, ręcznikami, zabawkami,
- kontakty seksualne.
Mięczak zakaźny może także przenosić się w obrębie skóry u tej samej osoby (np. w wyniku dotykania zmian na skórze i przenoszenia wirusa na palcach w inne miejsca), co jest nazywane autoinokulacją .
Okres zakaźności dla mięczaka nie został dokładnie sprecyzowany. Choroba może trwać nawet do momentu zniknięcia ostatniej ze zmian [2-6].
Wirus mięczaka zakaźnego – leczenie
Mięczak zakaźny ma zazwyczaj łagodny, samoograniczający się przebieg i nie zawsze wymaga leczenia. Wskazaniami do leczenia są przede wszystkim:
- liczne, nieustępujące samoistnie zmiany skórne,
- ciągle pojawiające się nowe wykwity,
- autoinokulacja – czyli przenoszenie wirusa w inne okolice ciała, co prowadzi do rozprzestrzeniania się zakażenia.
Dostępne leczenie farmakologiczne obejmuje stosowanie:
- podofilotoksyny w kremie – substancja ta powinna być stosowana miejscowo na skórę. Należy pamiętać, że preparaty z podofilotoksyną w kremie można stosować od 12 roku życia i nie powinny być stosowane przez kobiety w ciąży i kobiety karmiące,
- antybiotyków miejscowo – gdy doszło do nadkażenia bakteryjnego wykwitów skórnych,
- jodopowidonu – czyli substancji zawierającej jod, która wykazuje działania bakteriobójcze. Nie poznano dokładnie mechanizmu przeciwwirusowego tego związku, jednak od wielu lat znajduje on zastosowanie w leczeniu mięczaka zakaźnego. Działanie bakteriobójcze tego związku wspomaga leczenie nadkażeń bakteryjnych.
Metody inwazyjne, znajdujące zastosowanie w leczeniu mięczaka zakaźnego, to:
- laseroterapia – charakteryzuje się dobrą skutecznością,
- krioterapia ciekłym azotem – czasami konieczne jest powtarzanie zabiegów, co 2 – 4 tygodnie,
- usuwanie mechaniczne, łyżeczkowanie, usuwanie po nakłuciu jałową igłą – można je zastosować, gdy wykwity są nieliczne.
U osób bez zaburzeń odporności mięczak zakaźny przebiega łagodnie i ustępuje samoistnie. Nie istnieje obecnie szczepienie ochronne przeciwko mięczakowi zakaźnemu. Profilaktyka zakażenia polega przede wszystkim na unikaniu bezpośredniego kontaktu, kontaktów seksualnych oraz dzielenia przedmiotów z osobami zakażonymi. W przypadku atopowego zapalenia skóry należy pamiętać o odpowiedniej pielęgnacji skóry i jej natłuszczaniu, co poprawia stan bariery naskórkowej i chroni przed zakażeniem wirusem MCV.
Mięczak zakaźny - leczenie
Zmiany zwykle ustępują samoistnie w ciągu kilku miesięcy, dlatego - teoretycznie - leczenie nie jest konieczne. Jednak z powodu łatwego przenoszenia się zakażenia na inne osoby, zwykle podejmuje się próbę leczenia. Istnieją rożne możliwości terapeutyczne.
Jeśli guzki są duże i jest ich sporo, specjalista może zaproponować leczenie zabiegowe. Jeśli guzki mają postać małych, licznych, rozsianych grudek, można stosować leczenie niezabiegowe.
1) Zabiegowe
- krioterapia
- łyżeczkowanie
- elektrokoagulacja
- leczenie chirurgiczne
- laseroterapia (laser CO2)
- mechaniczne usuwanie kaszowatej treści grudek, a następnie zastosowanie nalewki jodowej
Są doniesienia o skutecznym wykorzystaniu metody fotodynamicznej do leczenia tego schorzenia.
2) Niezabiegowe
Stosuje się przepisane przez lekarza preparaty. Wykazują one właściwości drażniące, przez co prowokują reakcje zapalną i w ten sposób doprowadzają do wygojenia się zmian. Są to preparaty, takie jak, m.in.:
- 5-10 proc. roztwór wodorotlenku potasu,
- nalewka jodowa,
- 5-proc. kwas salicylowy,
- 5-proc. kwas mlekowy czy azotan srebra.
Preparaty te są bezpieczne, pod warunkiem, że są stosowane u pacjentów w odpowiednim wieku, przez odpowiedni czas. Na przykład, roztwór wodorotlenku potasu można stosować już od 2. roku życia przez 2 tygodnie. Ważna jest także odpowiednia dawka leku. Jeśli zastosuje się zbyt dużą ilość preparatu, można wywołać stan zapalny w miejscu jego nałożenia. Wtedy trzeba przerwać terapię.
Przy bardzo licznych wykwitach lub u pacjentów z obniżoną odpornością sięga się po leki przeciwhistaminowe, immunomodulujące oraz leki przeciwwirusowe. Terapia rozsianych zmian może wymagać nawet hospitalizacji.
Leczenie mięczaka zakaźnego trwa kilka tygodni, czasem kilka miesięcy, a nawet kilka lat. Często zapomina się bowiem o leczeniu pozostałych członków rodziny chorego. Problemem jest również możliwości przenoszenia wykwitów u pacjenta z jednych okolic skóry na na drugą, na skutek np. drapania czy innych czynników drażniących.
Mięczak zakaźny – leczenie
W przypadku mięczaka zakaźnego leczenie nie zawsze jest zalecane. Wynika to z faktu, że zmiany skórne znikają samoistnie po upływie ok. 6-12 miesięcy bez pozostawienia blizny.
Wskazaniami do zastosowania terapii są:
- obecność licznych zmian,
- nieustępowanie grudek w oczekiwanym czasie,
- objawy utrudniające codzienne funkcjonowanie,
- ciągły rozwój nowych zmian,
- względy estetyczne.
W leczeniu stosuje się zarówno metody farmakologiczne, jak i zabiegowe.
Lekami stosowanymi w terapii mięczaka zakaźnego są
- podofilotoksyna w kremie,
- roztwór wodorotlenku potasu,
- imikwimod w kremie,
- tretynoina.
Leczenie farmakologiczne nie zawsze jest w pełni skuteczne.
W leczeniu zabiegowym, które polega na mechanicznym usunięciu zmian skórnych, stosuje się:
- krioterapię ciekłym azotem,
- terapię laserem,
- usuwanie igłą lub łyżeczkowanie,
- elektrokoagulację.
Leczenia zabiegowego zwykle nie stosuje się u dzieci.
Dodatkowo u osób z niedoborem odporności czasami stosuje się doustne leki przeciwwirusowe. Niekiedy dochodzi do nadkażenia bakteryjnego grudek. Należy wówczas zastosować miejscowo antybiotyk w kremie [2-6].
Mięczak zakaźny jest częstą chorobą wirusową atakującą skórę. Można się nim zarazić od innych osób ze względu na wysoką zakaźność tej choroby. Schorzenie charakteryzuje się występowaniem grudek, które z czasem same zanikają. Niekiedy stosuje się leczenie – przy użyciu maści lub technik zabiegowych. W razie wątpliwości, czy obserwowane zmiany na skórze to rzeczywiście mięczak zakaźny, warto zasięgnąć porady lekarskiej.
