U nas zapłacisz kartą
Przyczyny i skuteczne sposoby na pozbycie się pryszczy raz na zawsze
Pryszcze na plecach – przyczyny
Pod wpływem narastającej ilości sebum produkowanego przez gruczoły łojowe zatykają się pory, co prowadzi do powstania trądziku. Ten problem dotyczy około 25% osób dorosłych i 33% nastolatków. Pryszcze na plecach u mężczyzn pojawiają się częściej niż u kobiet – jest to tzw. trądzik skupiony.
U nastolatków powstawaniu pryszczy na plecach towarzyszy tzw. burza hormonów. Ten termin opisuje gwałtowny wzrost wydzielania hormonów, które zaburzają w ten sposób inne mechanizmy. Szalejące hormony są przyczyną intensywnej pracy gruczołów łojowych, a w konsekwencji – zatykania porów. Często są to nie tylko zaskórniki, ale także bolesne grudki przypominające cysty. Zmiany na ogół ustępują po zakończeniu okresu nastoletniego.
U dorosłych powstawanie pryszczy na plecach może mieć wiele innych przyczyn niż zaburzenia hormonalne. Trądzik na plecach oraz w innych partiach ciała może być spowodowany nadpotliwością i niewystarczającą dbałością o higienę. Brak higieny doprowadza do złuszczania się martwego naskórka, mieszania się cząstek naskórka z kurzem i pyłami z otoczenia, natomiast pot sprzyja rozkładowi bakterii. Zatykają się połączone z mieszkami włosowymi ujścia gruczołów łojowych. Sprzyja to powstawaniu zaskórników i jest pożywką dla bakterii. Powstawanie zaskórników może mieć także podłoże dziedziczne. U mężczyzn pryszcze na plecach może powodować też nadmiar androgenów.
Zobacz film: Trądzik to problem nie tylko nastolatków. Źródło: Dzień Dobry TVN
Pojawianie się pryszczy na plecach, podobnie jak na twarzy, bywa także efektem stresu. Skóra bardzo silnie reaguje na czynnik stresowy, który powoduje nasilenie pracy gruczołów łojowych i zwiększenie wydzielania sebum zatykającego pory.
Pryszcze na plecach u kobiet mogą powstawać pod wpływem cyklu miesiączkowego. W jego drugiej połowie obniża się poziom estrogenów, natomiast w 23 i 24 dniu następuje gwałtowny wzrost ich aktywności – zwłaszcza progesteronu, który powoduje zwiększoną produkcję łoju. Ujścia gruczołów łojowych zwężają się i przez to utrudniają uwolnienie na powierzchnię skóry zalegającego tłuszczu. To z kolei powoduje powstawanie pryszczy i zaskórników, także na plecach.
Tak powstaje pryszcz
Bakterie uwalniają enzymy (lipazy) rozkładające obojętne tłuszcze łoju na mniejsze cząstki (wolne kwasy tłuszczowe). Właśnie te kwasy tłuszczowe powodują powstawanie stanów zapalnych. Wzrasta liczba zakażonych komórek i wydzieliny wypełnającej woreczek. Jest tam coraz mniej miejsca, przez co nasila się nacisk na ścianki mieszka włosowego zablokowanego czopem rogowym. W pewnym momencie ścianki nie wytrzymują nacisku, pękają, a zawartość rozlewa się na otaczającą tkankę. Powstaje ostry stan zapalny, tworzą się krosty.
Trądzik pospolity może mieć różne etapy. Pierwsza odmiana trądziku charakteryzuje się zaskórnikami utrzymującymi się przez miesiące, a nawet lata, w okresie dojrzewania. Rozróżnia się zaskórniki otwarte i zamknięte. W zaskórnikach zamkniętych ujście mieszka jest zatkane, spod skóry prześwituje biaława grudka, czop łojowo-rogowy. Często dochodzi do zakażeń i nagromadzenia się ropy, ponieważ zawartość mieszka nie może się wydostać na zewnątrz. W zaskórnikach otwartych ujście się nie domyka, widoczny jest czarny punkt. Nie ma on nic wspólnego z brudem, jak się powszechnie uważa. Czarny kolor spowodowany jest utlenianiem się czopu rogowo-tłuszczowego. Kolejnym etapem trądziku jest jest acne papulopustolosa. W zaskórniku powstały już zmiany zapalne, grudki i krosty. Ten etap może ciągnąć się latami. Prawie każda krosta pozostawia wklęsłą (rzadziej także wypukłą) bliznę. Jeśli trądzik się pogarsza, rozwija się raczej rzaska forma acne conglobata. W wyniku stanu zapalnego wokół mieszka tworzą się guzkowate nacieki i ropne, a po ich ustąpieniu pozostają blizny wklęsłe i wypukłe.
Pryszcze na plecach - nieestetyczny problem
Wydawałoby się, że pryszcze są przypadłością typowo młodzieńczą - nawet 80-85% nastolatków boryka się z tym problemem. Jednak wypryski na plecach mogą pojawić się w każdym wieku i bardzo często pojawiają się u osób, u których problem ten występuje też na twarzy.
Pryszcze na plecach powstają wskutek zwiększonej produkcji łoju (sebum). Łój produkowany jest przez gruczoły łojowe, które wnikają do mieszka włosowego. Nadmiar wydzielanego sebum prowadzi do utworzenia tzw. czopu rogowego, który blokuje ujście mieszka włosowego i powoduje zbieranie się w tym miejscu łoju i keratyny tworząc doskonałe warunki do rozmnażania się bakterii (Propionibacterium acnes), które to odpowiadają za powstanie stanu zapalnego. Największą ilość zmian zapalnych obserwuje się zazwyczaj na górze pleców i w okolicy ramion, ponieważ w tych miejscach skóra jest najgrubsza i znajduje się tam najwięcej gruczołów łojowych.
Czego nie wolno robić
Jednym z najczęstszych błędów, popełnianych przez pacjentów jest samodzielne wyciskanie i rozdrapywanie wyprysków. Jednak takie zabiegi tylko pogarszają sprawę, ponieważ nieumiejętne pozbywanie się zmian powoduje rozsiewanie się bakterii po całych plecach i powstawanie nowych krost. W takich sytuacjach najlepiej udać się do lekarza dermatologa, który oceni zmiany i dobierze odpowiednie leczenie oraz sposób pielęgnacji skóry.
Redakcja LekarzeBezKolejki.pl - W skład zespołu redakcyjnego portalu LekarzeBezKolejki.pl wchodzą wykwalifikowani farmaceuci. Ich bogate doświadczenie zawodowe i gruntowna wiedza nabyta na studiach farmaceutycznych umożliwiają tworzenie wiarygodnych i rzeczowych tekstów zgodnie z zasadami medycyny opartej na dowodach naukowych (EBM). Treści te są zawsze oparte na solidnych źródłach, takich jak aktualne badania naukowe czy specjalistyczne publikacje. Zespół łączy profesjonalizm z pasją do ciągłego rozwijania się i chęcią dzielenia się wiedzą, co przekłada się na atrakcyjne i wciągające materiały edukacyjne dla użytkowników.
Polecane artykuły
Białe plamy na paznokciach — co mogą oznaczać?
Zapalenie mieszków włosowych — jak się objawia i jak leczyć tę przypadłość?
Trądzik — problem nastolatków i dorosłych. Jak skutecznie leczyć trądzik pospolity?
Jak prawidłowo pozbyć się pryszczy metodą wyciskania?
Czasami, gdy pryszcz jest mocno „dojrzały”, nie ma wyjścia – trzeba go wydusić. Najlepiej, aby zrobiła to profesjonalistka, np. kosmetyczka. Jeśli to niemożliwe, warto wiedzieć, jak to prawidłowo wykonać. Przede wszystkim pamiętaj, że do manualnego usunięcia nadaje się jedynie wykwit, którego jasnożółty czubek widoczny jest na powierzchni (niemal przebił się przez skórę). Taką ropną krostkę można ostrożnie wycisnąć czystymi i zdezynfekowanymi dłońmi, najlepiej przez chusteczkę higieniczną (tak aby paznokciami nie uszkodzić naskórka i nie spowodować w ten sposób blizn). Po wykonanym zabiegu niezwłocznie należy zdezynfekować podrażnioną skórę, a na koniec umyć twarz antybakteryjnym żelem głęboko oczyszczającym, takim jak np. Vichy Normaderm.
Wcale nie potrzebujesz aplikować dużej ilości korektora czy podkładu, aby skutecznie zamaskować pryszcza. Wystarczy podkład o silnym działaniu maskującym, taki jak Vichy Dermablend – nakładany zawsze na krem pod makijaż. Zapewnia on pełne krycie niedoskonałości przy nałożeniu cienkiej warstwy. Możesz go zaaplikować na całą twarz (najlepiej) bądź zastosować do punktowego zamaskowania krosty (gdy wymaga dodatkowego krycia). Nabierz odrobinę na czysty palec bądź gąbeczkę i lekko wklep w pryszcza i skórę wokół, a następnie przypudruj utrwalającym pudrem Dermablend. Pamiętaj, że podkład musi mieć odcień zbliżony do karnacji – zbyt jasny dodatkowo uwypukli zmiany.
Bibliografia:
1 Braun‐Falco O, Plewig G, Wolff H.H, Burdgdorf W.H.C. Dermatologia. Wyd. Czelej, Lublin 2004, 993–1002.
