Dlaczego pojawiają się pryszcze - Przyczyny i sposoby ich zwalczania
Jak powstają pryszcze na plecach?
Pryszcze na plecach powstają najczęściej na skutek nadmiernej produkcji łoju przez gruczoły łojowe. Wydzielina gruczołów, czyli łój, odpowiada za prawidłowe nawilżenie skóry oraz zapobiega nadmiernej utracie wody i przesuszaniu się skóry. Jest to bardzo istotne szczególnie w okresach letnich, gdy temperatura powietrza jest wysoka. Nadmierna produkcja łoju może jednak spowodować powstawanie czopów, a co za tym idzie – zablokowanie ujścia gruczołu. Dodatkowo w takich zblokowanych mieszkach włosowych znacznie zwiększa się ryzyko namnażania drobnoustrojów, głównie bakterii. Odpowiadają one za powstawanie stanu zapalnego objawiającego się najczęściej zaczerwienieniem [1].
Problem pryszczów na plecach może mieć zróżnicowane podłoże. Najczęstszą jego przyczyną jest nieodpowiednia higiena miejsc dotkniętych zmianami. Miejsca te sprzyjają rozwojowi drobnoustrojów, dlatego wymagają wyjątkowej higieny i mycia odpowiednimi środkami.
Obok nieprawidłowej higieny do przyczyn powstawania pryszczy należą:
- predyspozycje genetyczne,
- czynniki hormonalne,
- przewlekły stres,
- nadmierna potliwość,
- stosowanie niektórych leków,
- nieprawidłowa dieta,
- palenie papierosów [1, 2].
Kobiety mogą zauważać nasilenie objawów na kilka dni przed miesiączką.
Tak powstaje pryszcz
Bakterie uwalniają enzymy (lipazy) rozkładające obojętne tłuszcze łoju na mniejsze cząstki (wolne kwasy tłuszczowe). Właśnie te kwasy tłuszczowe powodują powstawanie stanów zapalnych. Wzrasta liczba zakażonych komórek i wydzieliny wypełnającej woreczek. Jest tam coraz mniej miejsca, przez co nasila się nacisk na ścianki mieszka włosowego zablokowanego czopem rogowym. W pewnym momencie ścianki nie wytrzymują nacisku, pękają, a zawartość rozlewa się na otaczającą tkankę. Powstaje ostry stan zapalny, tworzą się krosty.
Trądzik pospolity może mieć różne etapy. Pierwsza odmiana trądziku charakteryzuje się zaskórnikami utrzymującymi się przez miesiące, a nawet lata, w okresie dojrzewania. Rozróżnia się zaskórniki otwarte i zamknięte. W zaskórnikach zamkniętych ujście mieszka jest zatkane, spod skóry prześwituje biaława grudka, czop łojowo-rogowy. Często dochodzi do zakażeń i nagromadzenia się ropy, ponieważ zawartość mieszka nie może się wydostać na zewnątrz. W zaskórnikach otwartych ujście się nie domyka, widoczny jest czarny punkt. Nie ma on nic wspólnego z brudem, jak się powszechnie uważa. Czarny kolor spowodowany jest utlenianiem się czopu rogowo-tłuszczowego. Kolejnym etapem trądziku jest jest acne papulopustolosa. W zaskórniku powstały już zmiany zapalne, grudki i krosty. Ten etap może ciągnąć się latami. Prawie każda krosta pozostawia wklęsłą (rzadziej także wypukłą) bliznę. Jeśli trądzik się pogarsza, rozwija się raczej rzaska forma acne conglobata. W wyniku stanu zapalnego wokół mieszka tworzą się guzkowate nacieki i ropne, a po ich ustąpieniu pozostają blizny wklęsłe i wypukłe.
Leczenie krost na języku
Domowe sposoby na krosty na języku
W pierwszym momencie pojawienia się krostek możemy spróbować je usunąć domowymi sposobami. Przede wszystkim zwiększamy higienę jamy ustnej. Zwłaszcza wtedy, gdy wiemy, że była zaniedbywana. Do płukania ust i języka można używać roztworu wody z solą lub wody przegotowanej z wodą utlenioną. Raczej odradza się stosowanie ostrych płynów do płukania ust. Jeżeli krosta na czubku języka powstała w wyniku podrażnienia, to taki płyn tylko pogłębi problem.
Jeśli boląca krosta jest wynikiem złej diety, to warto zaopatrzyć się w witaminy z grupy B i witaminę C. Leczenie może też obejmować uzupełnianie mikroelementów takich jak żelazo, magnez czy cynk. Zwykle jednak w tym przypadku nie występują wyłącznie wypryski. Niedobór każdego z tych elementów ma swoje dodatkowe objawy, które trzeba brać pod uwagę przy leczeniu.
Jeżeli przyczyny są bakteryjne, to może warto najpierw odwiedzić dentystę. Na pewno nie zaszkodzi regularne czyszczenie zębów.
Zwykle pryszcz na języku nie oznacza poważnych problemów ze zdrowiem. Poprawa higieny i odporności, a także wzbogacenie diety o owoce i warzywa powinno rozwiązać problem. Nie musimy biec do lekarza z każdym pypciem jaki się pojawi na języku.
Kiedy krosty oznaczają poważne schorzenie
Jeżeli krosta na języku powstała w wyniku grzybicy, to stosuje się specjalne antybiotyki. Lekarstwa przeciwgrzybiczne są nieco inne niż przeciwbakteryjne. Dlatego konieczne jest skonsultowanie dolegliwości z lekarzem i otrzymanie recepty oraz zaleceń co do dawkowania.
Z całą pewnością natychmiastowej interwencji specjalisty wymaga podejrzenie nowotworu języka. Nie każdy kto ma białe grudki na języku powinien wpadać w panikę, jednak dłuższe utrzymywanie się dolegliwości jest powodem do wizyty w gabinecie lekarskim.
Pryszcze na plecach – kto jest najbardziej narażony?
Opisywane zmiany dotykają najczęściej młodzież. Zdecydowana większość nastolatków zmaga się z problemem zmian skórnych w mniejszym lub większym stopniu. Zmiany dotyczą nie tylko pleców – mogą być zlokalizowane w wielu miejscach ciała (głównie na twarzy i klatce piersiowej). Zwykle pojawiają się tam, gdzie najwięcej jest gruczołów łojowych. Nieco rzadziej mamy do czynienia z występowaniem zmian skórnych w innym wieku. W grupie osób od 35. do 44. roku życia mówimy tutaj o 8% populacji, natomiast w przypadku noworodków zmiany mogą dotykać co piąte urodzone dziecko [1, 2].
By zmniejszyć ryzyko powstawania wykwitów, należy skupić się na higienie. Dokładne i częste mycie stref dotkniętych zmianami jest konieczne, by stale zwalczać drobnoustroje gromadzące się w tych miejscach. Odpowiednia higiena jest szczególnie istotna w okresie letnim, gdy skóra wystawiona jest na działanie wysokich temperatur, co sprzyja intensywnemu poceniu się. Dodatkowo należy zadbać o prawidłowo zbilansowaną dietę. Pomocne będą także preparaty dostępne w aptece, takie jak witaminy z grupy B o działaniu przeciwłojotokowym. Warto także zadbać o prawidłowy poziom witamin C, A, E. Pomocny może okazać się także cynk, który pomaga utrzymać prawidłową kondycję skóry. Alternatywnie można zaopatrzyć się w preparaty złożone zawierające najczęściej witaminy oraz wyciągi roślinne o działaniu antyseptycznym, antyoksydacyjnym i oczyszczającym. W aptece znajdziemy również szeroki wybór kosmetyków przeciwtrądzikowych. Działają one nawilżająco, łagodząco i przeciwbakteryjnie, a jednocześnie regulują wydzielanie sebum. Warto rozważyć także kąpiele ziołowe, do których można użyć np.:
- fiołka trójbarwnego,
- lipy,
- rumianku,
- szałwii [2].
U nas zapłacisz kartą