U nas zapłacisz kartą
Zdjęcia czerniaka na piersiach - Wyjaśnienie, Diagnoza i Świadomość
Zebranie wywiadu i badanie skóry przez lekarza
Lekarz dokładnie zbiera wywiad dotyczący zmian skórnych, czynników ryzyka oraz historii medycznej pacjenta. Następnie przeprowadza dokładne badanie całej skóry, włącznie ze skórą głowy, stóp, skórą między palcami, okolicami narządów płciowych i odbytu. Dobre oświetlenie i staranne obejrzenie każdej zmiany skórnej są niezwykle istotne. Lekarz może zdecydować o wykonaniu badania dermatoskopowego, które pozwala na dokładniejszą ocenę zmiany skórnej. W badaniu dermatoskopowym używany jest dermatoskop, urządzenie pozwalające na powiększenie i oświetlenie zmiany, co ułatwia identyfikację cech charakterystycznych dla czerniaka.
Algorytm diagnostyczny ABCDE
Algorytm ABCDE jest używany do oceny zmian w znamionach i ma na celu wczesne wykrywanie potencjalnych czerniaków. Skrót ABCDE oznacza:
- A (Asymetria): Czerniak może mieć niesymetryczny kształt, gdy obie połówki nie są sobie równe.
- B (Borders): Brzegi zmiany mogą być nierówne, łuskowate lub karbowane.
- C (Color): Zmiany czerniaka mogą mieć nierównomierną barwę, z różnymi odcieniami brązu, beżu, czerni, a nawet czerwieni czy niebieskim.
- D (Diameter): Czerniaki zwykle mają średnicę większą niż 6 mm, ale warto zwrócić uwagę także na mniejsze zmiany.
- E (Evolving): Istotne jest monitorowanie zmian skórnych w czasie. Czerniaki mogą ulegać ewolucji, zmieniać rozmiar, kolor lub powodować powstawanie strupów, krwawienie lub swędzenie.
Przyczyny czerniaka
W rozwoju czerniaka swój udział mają zarówno czynniki środowiskowe, jak i genetyczne. „Osoby o jasnej karnacji, rudych lub blond włosach, niebieskich oczach, licznych piegach, dużej liczbie znamion barwnikowych, znamion w miejscach drażnienia oraz tych, które doznały oparzeń słonecznych, szczególnie w dzieciństwie. W grupie ryzyka są też osoby słabo tolerujące słońce, opalające się z dużym trudem lub w ogóle, przebywające w pełnym słońcu powyżej godziny dziennie oraz osoby, u których w rodzinie występowały przypadki czerniaka lub innych nowotworów skóry oraz osoby korzystające z solarium” – czytamy na stronie akademiaczerniaka.pl.
Podobnie jak w przypadku wielu innych nowotworów, możliwe jest zminimalizowanie ryzyka rozwoju raka skóry. Jak wygląda taka profilaktyka? Podstawą profilaktyki nowotworu skóry, jakim jest czerniak, jest nie tylko kontrolowanie zmian, ale także rozsądne korzystanie z kąpieli słonecznych, unikanie solariów i stosowanie kremów z filtrem UV lub tzw. blokerów całkowicie chroniących przed słońcem. Poza dbaniem o skórę należy zakrywać głowę w czasie upałów i nie zapominać o odpowiednim nawodnieniu organizmu. Coraz częściej na terenie całego kraju prowadzone są akcje, mające na celu uświadomienie społeczeństwu, jak ważna jest profilaktyka i regularne oględziny całego ciała. Nie wolno zapominać o kontrolowaniu pod kątem znamion także trudniej dostępnych miejsc: między palcami, na owłosionej skórze głowy, a nawet w odbycie. Wszędzie tam może rozwinąć się czerniak. U nawet 90 proc. pacjentów wcześnie wykryty rak skóry jest całkowicie uleczalny.
Objawy czerniaka – jak wygląda czerniak
Fot. 1. Przykłady obrazu klinicznego czerniaka
- kształt asymetryczny, nieregularny
- nierówny rozkład barwy (ciemniejsze i jaśniejsze obszary w obrębie jednego znamienia)
- nierówne brzegi
- zmiany w grubości i powierzchni zmiany
- wielkość >6 mm
- swędzenie.
W postaci wczesnej czerniaka skóry zmiany są płaskie, niesymetryczne, o nieregularnych i poszarpanych granicach ze zdrową skórą, wielobarwne. W postaci zaawansowanej często są wypuklone ponad poziom skóry (można wyczuć dotykiem zgrubienie), w części przypadków mogą być owrzodziałe, a z ich powierzchni może sączyć się krwisto-surowiczy płyn (czynniki niekorzystnego rokowania).
Pierwszym objawem czerniaka może być powiększenie węzłów chłonnych w okolicy, w której rozwinął się nowotwór (np. w przypadku czerniaka odbytu lub czerniaka podpaznokciowego).