U nas zapłacisz kartą
Sure, here you go -htmlCopy codeObjawy ogólne czerniaka - Co powinieneś wiedzieć
7 objawów czerniaka. Jak rozpoznać groźną zmianę na skórze?
Czerniaka łatwo zlekceważyć. Zwykły pieprzyk, mała ranka, ciemniejsze przebarwienie na skórze - nic wielkiego! Udawanie, że dziwnej zmiany na skórze wcale nie ma to błąd, bo czerniak to nowotwór złośliwy, który rośnie szybko i często daje przerzuty. Sprawdź, na co zwrócić uwagę oglądając ciało. Jakie są charakterystyczne objawy czerniaka?
Czerniak to nowotwór złośliwy skóry wywodzący się z komórek barwnikowych, czyli melanocytów. To nowotwór groźny, który często daje przerzuty.
Skóra jest najczęstszą lokalizacją czerniaka, ale ten nowotwór może rozwijać się też w innych miejscach, na przykład w gałce ocznej.
Każdego roku wykrywa się w Polsce ok. 3000 nowych przypadków czerniaka. Na całym świecie notuje się rocznie nawet 160 tys. przypadków tej choroby.
Najistotniejszym czynnikiem rozwoju czerniaka jest ekspozycja na światło słoneczne (głównie opalanie), a także poparzenia skóry. Zaledwie 10 proc. wszystkich czerniaków występuje rodzinnie.
Czerniak może rozwinąć się na podłożu już istniejącego znamienia barwnikowego, ale może też powstać jako ''nowa zmiana''.
Czy czerniak może być jasny?
Tak, występuje też czerniak bezbarwnikowy (2%), czyli czerniak pozbawiony barwnika. Pierwszym objawem jest często niecharakterystyczna, powiększająca się, różowoczerwona grudka.
Czerniak gałki ocznej
Czerniak jest najczęstszym nowotworem złośliwym gałki ocznej u dorosłych, stanowiącym około 10% wszystkich przypadków czerniaka. Czerniak może występować w skórze powiek, spojówce oraz przedniej lub tylnej części błony naczyniowej oka. Rokowanie jest gorsze niż w przypadku czerniaka skóry.
Czerniak błon śluzowych
Czerniak błon śluzowych występuje najczęściej w obrębie jamy ustnej i górnych dróg oddechowych i przełyku (50%), sromu (20%) i okolicy narządów płciowych i odbytu (20%). Rokowanie jest złe. Leczenie polega na doszczętnym wycięciu, częściej niż w przypadku lokalizacji skórnej stosuje się uzupełniającą radioterapię, chemioterapię lub immunoterapię/leczenie ukierunkowane molekularnie.
Rodzaje czerniaka skóry
Istnieje wiele rodzajów czerniaka skóry, które podzielić można ze względu na jego stadium zaawansowania oraz typ morfologiczny.
Biorąc pod uwagę stopień zaawansowania, możemy mówić o kilku rodzajach czerniaka, przy czym stopniem 0 określa się zmianę, która nie przekracza naskórka i nie ma postaci naciekającej. Stopień I to czerniak, który w formie owrzodzonej nie przekracza 1 mm grubości, natomiast w formie nieowrzodzonej – 2 mm. W stadium tym węzły chłonne nie są zaatakowane przez postępowanie nowotworu i nie obserwuje się przerzutów. Stopień II czerniaka skóry dzieli się na trzy podstopnie, w zależności od grubości pierwotnej zmiany. W stopniu III zaobserwować można przerzuty do regionalnych węzłów chłonnych, mikroprzerzuty, a nawet zajęcie całych węzłów chłonnych. Stopień IV jest najcięższą formą czerniaka skóry, w której przerzuty występują także w odległych organach.
Jeśli chodzi o typy morfologiczne, wyróżnia się cztery podstawowe rodzaje czerniaka. Mówimy tu o najczęściej występującym czerniaku szerzącym się powierzchownie, czerniaku powstającym w plamie soczewicowatej, inaczej czerniaku lentiginalnym, czerniaku guzkowym, oraz czerniaku dosiebnych części kończyn, inaczej podpaznokciowym. Oprócz tych typów badania mogą wykazać także wystąpienie innych, mniej popularnych typów, określanych ogólnie czerniakiem desmoplastycznym.
Czerniak skóry - wspomaganie świadomości i profilaktyka
Świadomość ryzyka zachorowania na czerniaka jest bardzo ważna. Dlatego warto edukować się na temat objawów, sposobów zapobiegania oraz diagnostyki i leczenia czerniaka. Podejmowanie odpowiednich działań, takich jak regularna kontrola skóry czy stosowanie filtrów UV, może znacznie zmniejszyć ryzyko zachorowania.
Długość życia z czerniakiem jest zróżnicowana i zależy od wielu czynników, w tym stadium choroby, jej rodzaju, wieku pacjenta, genetyki, ogólnego stanu zdrowia i skuteczności leczenia. Oto ogólne wytyczne dotyczące długości życia w przypadku czerniaka:
1. Wczesne stadium (stadium 0 i I): W przypadku czerniaka w stadium 0 (czerniak in situ) lub stadium I (czerniak ograniczony do naskórka), rokowanie jest zazwyczaj bardzo dobre. Leczenie polega zazwyczaj na usunięciu guza chirurgicznie. W takich przypadkach, jeśli choroba jest wyleczona, długość życia nie jest znacząco skrócona.
2. Stadium II i III: W stadium II i III czerniaka, guz jest bardziej zaawansowany i może wymagać bardziej agresywnego leczenia, takiego jak chirurgiczne wycięcie guza wraz z pobliskimi węzłami chłonnymi. Rokowanie w tym przypadku jest mniej pewne, ale wiele osób nadal osiąga długotrwałą remisję lub wyleczenie, zwłaszcza jeśli choroba jest wykrywana i leczona we wczesnym stadium.
3. Stadium IV (zaawansowany czerniak): W stadium IV czerniaka, guz przerzucił się na inne części ciała, co stanowi poważne wyzwanie. Leczenie ma na celu kontrolowanie choroby i poprawę jakości życia. Długość życia w przypadku stadium IV jest zazwyczaj krótsza, ale zastosowanie nowoczesnych terapii celowanych i immunoterapii może znacząco wydłużyć życie niektórych pacjentów.
4. Indywidualne czynniki ryzyka: W przypadku czerniaka, wiele zależy od indywidualnych czynników ryzyka. Osoby z historią wielu czerniaków, rodzinną skłonnością do choroby lub innymi chorobami współistniejącymi mogą mieć gorsze rokowanie.
Objawy czerniaka złośliwego
Podejrzenie czerniaka skóry mogą nasuwać objawy związane ze zmianami skórnymi, które rozwinęły się nagle - de novo (częściej) lub zmiany, które zaszły na podłożu już istniejącego znamienia barwnikowego.
Do najważniejszych sygnałów, które mogą być identyfikowane z objawami czerniaka i powinny skłonić do NIEZWŁOCZNEJ konsultacji lekarskiej i wykonania badania dermatoskopowego należą:
- pojawienie się nowej, szybkorosnącej zmiany na skórze, innej od pozostałych
- dynamiczny wzrost znamienia
- nagła zmiana wyglądu
- zmiana zabarwienia - zarówno ściemnienie jak i przejaśnienie zmiany
- uwypuklenie zmiany skórnej - pojawienie się guzka w pieprzyku
- sączenie, krwawienie ze zmiany
- zaczerwienienie bez uprzedniego urazu
- pojawienie się asymetrii
- “znikanie” znamienia - regresja
Regresja - objaw czerniaka
Umawiając się pilnie na dermatoskopowe badanie niepokojącego znamienia należy pamiętać o zbadaniu innych znamion, gdyż czerniak może ukrywać się w każdym pieprzyku na skórze, nawet w małej niepozornej różowej plamce. Czerniak w początkowej fazie rozwoju może przebiegać bez żadnych niepokojących objawów.
Masz podobne objawy?
Inne objawy, które mogą być niepokojące i świadczyć o rozwoju czerniaka złośliwego:
- swędzenie
- przeczulica lub pieczenie
- ból
- powolne powiększanie się zmiany
- zgrubienie
- podrażnienie
- zmiana powierzchni
- zmiana w obrębie brzegów zmiany
- pojawienie się białej obwódki wokół pieprzyka
