U nas zapłacisz kartą
Zdjęcia i informacje o czerniaku skóry
Jak diagnozuje się czerniaka?
Całkowitą pewność, czy pieprzyk jest czerniakiem, czy nie, daje tylko badanie histopatologiczne wykonywane po wycięciu fragmentu lub całości znamienia. Do badania histopatologicznego często wysyła się próbki po usunięciu pieprzyka, aby sprawdzić, czy nie rozwijał się czerniak.
Każde znamię na skórze, które szybko rośnie, ma nieregularny kształt, krwawi, swędzi, jest zaczerwienione, ma niewyraźne brzegi i/lub średnicę powyżej 5 mm, powinno jak najszybciej zostać zbadane przez lekarza dermatologa lub chirurga onkologa. Specjalista podczas badania obejrzy zmianę dermatoskopem w dużym powiększeniu.
Przypomina to oglądanie znamienia pod lupą, ale jest dużo dokładniejsze. Badanie jest bezbolesne i nieinwazyjne, trwa kilkanaście sekund.
Osoby z dużą ilością zmian na skórze powinny regularnie poddawać się mapowaniu skóry – podczas takiego badania lekarz ogląda wszystkie pieprzyki i porównuje je z wcześniejszym zapisem (monitoruje). Dzięki temu wie, która zmiana rośnie i się zmienia.
Jeśli specjalista uzna, że jakaś zmiana jest podejrzana, skieruje nas na jej wycięcie. Usunięcie znamienia trwa kilka minut i odbywa się w znieczuleniu miejscowym. Po wycięciu pieprzyka zakładane są szwy, które zdejmuje się po kilkunastu dniach. Samo znamię zaś jest odsyłane do badania histopatologicznego, w którym sprawdza się, czy nie miało cech nowotworu złośliwego.
Tutaj ważna kwestia: jeśli znamię w badaniu histopatologicznym okazało się być znamieniem atypowym (o podwyższonym ryzyku rozwoju czerniaka), jest to wyraźny sygnał dla pacjenta, by zwiększyć swoją czujność i pozostać pod stałą kontrolą lekarską (badanie dermatoskopem/mapowanie przynajmniej raz do roku!).
Pamiętajmy, że rokowanie w czerniaku zależy w głównej mierze od tego, jak szybko go zdiagnozujemy. Wcześnie wykryty nowotwór skóry jest w pełni wyleczalny.
W profilaktyce tego nowotworu najważniejsza jest natomiast ochrona skóry . Pomogą w tym kremy z wysokim filtrem UV.
Jak wygląda wczesny czerniak? Sprawdź, czy twoje znamię przypomina to na zdjęciach
Czerniak to najgroźniejszy nowotwór skóry. Objawy czerniaka to zwykle szybko rosnące znamię z niewyraźnymi brzegami, o niejednolitym kolorze. Zmiana może krwawić i swędzieć. U kobiet czerniak rozwija się częściej na nogach, a u mężczyzn na tułowiu. Zwiększone ryzyko zachorowania dotyczy osób z jasną karnacją, o jasnych oczach i włosach, a także rudych. Zobacz, jak wygląda wczesny czerniak na zdjęciach.
fot. Adobe Stock, Studio Romantic
Czerniak to jeden z najgroźniejszych nowotworów oraz najbardziej niebezpieczny nowotwór skóry. Z jego powodu co roku umiera ponad tysiąc Polaków. Wcześnie wykryty czerniak jest całkowicie wyleczalny. Dlatego tak ważne jest przyglądanie się pieprzykom i badanie niepokojących zmian u dermatologa.
Spis treści:
Czerniaki u osób z mutacjami genetycznymi
Czerniaki niezwiązane z ekspozycją na promieniowanie UV stwarzają dodatkowe możliwości terapeutyczne. Zmutowany gen np. BRAF można zahamować podając odpowiedni lek będący jego inhibitorem (wemurafenib, dabrafenib), czyli zmniejszający ilość produktu powodującego niekontrolowane podziały komórkowe oraz wzrost . Terapia jest stosunkowo nowa, ale ciągle doskonalona. Starsze leki z tej grupy zwiększają ryzyko rozwoju innych nowotworów skóry, mogą powodować choroby z autoagresji, jednak ich młodsze odpowiedniki wykazują już zdecydowanie mniej działań niepożądanych.
W związku z tym, że czerniak jest nowotworem złośliwym wszyscy pacjenci, którym postawiona została taka diagnoza muszą pamiętać o regularnych kontrolach nawet po skutecznym zakończeniu leczenia. Choroba bowiem może nawrócić.
1. Iwona Bączek, Chemioterapia w hipertermii: nowa nadzieja dla pacjentów?, 2014.
2. Małgorzata Michalska-Jakubus, Tomasz Jakubus, Dorota Krasowska, Czerniak – epidemiologia, etiopatogeneza i rokowanie. Medycyna Rodzinna, 2016.
3. Redakcja dermatolog.pl, Czerniak-opis choroby, 2014.
4. Piotr Rutkowski, Piotr J. Wysocki, Zalecenia postępowania diagnostyczno-terapeutycznego w nowotworach złośliwych . Czerniaki skóry, 2013.
- zdrowego stylu życia,
- ciąża i połóg,
- zdrowy rozwój dziecka,
- sprawność, mobilność i suplementacja
- relaks, stres i psychologia,
- zapobieganie i leczenie raka.
Otrzymasz też dwa e-booki: "Pięć pytań do dietetyka" oraz "Pięć pytań do farmaceuty".
Choroba von Hippla-Lindaua i jak ją leczyć?
Rodzaje raka tarczycy: anaplastyczny, brodawkowaty, rdzeniasty oraz pęcherzykowy
Objawy raka płuc, leczenie, rokowania i ryzyko pojawienia się przerzutów
Rak szyjki macicy – objawy, przyczyny i sposoby leczenia
Objawy
Czerniak może występować praktycznie wszędzie na skórze, dlatego też podczas regularnej samokontroli skóry nie wolno pomijać żadnych części ciała, w tym także tych rzadko narażonych na działanie promieni słonecznych lub trudnych do zbadania (podeszwy stóp, powierzchnia między palcami stóp, owłosiona skóra głowy, pośladki, okolice narządów płciowych itp.). Dobrym momentem na przeprowadzenie samokontroli, którą może ułatwić lustro/lusterko i jasne oświetlenie, jest moment po kąpieli pod prysznicem. Czerniak złośliwy często rozwija się z istniejących dotychczas zmian skórnych, często nietypowe znamiona są początkowym stadium czerniaka. Znamię (naevus, plama wątrobowa) może być wrodzone lub nabyte, predyspozycje genetyczne i ekspozycja na słońce są czynnikami sprzyjającymi powstawaniu znamion. Znamię samo w sobie jest całkowicie nieszkodliwe, lecz w niektórych przypadkach może rozwinąć się z niego czerniak. W przypadku zmiany kształtu, koloru i/lub rozmiaru oraz pojawienia się nowych znamion o nietypowym wyglądzie należy zgłosić się do lekarza. Tak zwana „zasada ABCDE” ułatwia rozpoznanie zmian, które wymagają konsultacji z dermatologiem:
A jak asymetria: znamię ma zwykle kształt symetryczny. Czerniaki rozrastają się w jednym kierunku (dwie połówki znamienia są nierówne).
B jak brzeg: łagodne znamiona są zazwyczaj okrągłe lub owalne i posiadają regularne kontury. Objawami czerniaka są mocno pofałdowane, poszarpane brzegi, nieregularne i zamazane granice z otaczającą skórą.
C jak czerwony, czarny (kolor): typowe dla czerniaka jest niejednorodne/nieregularne zabarwienie, spektrum kolorów waha się od naturalnego koloru skóry poprzez różne odcienie brązu po głęboką czerń.
D jak duży rozmiar lub dynamika: znamiona pozostają tej samej wielkości, natomiast czerniak powiększa się.
E jak ewolucja: znamię wystające powyżej 1 mm ponad poziom skóry z szorstką lub łuszczącą się powierzchnią może wskazywać na czerniaka.
