U nas zapłacisz kartą
Czerwona wysypka na twarzy - Przyczyny, Leczenie i Porady
Uczulenie na słońce na twarzy
Alergia na twarzy może być powodowana działaniem promieni słonecznych. Wyróżnia się pięć podstawowych postaci tak zwanej fotodermatozy:
- idiopatyczna, czyli samoistna, o nieznanym podłożu,
- egzogenna, występująca w skojarzeniu ze światłoczułymi czynnikami zewnętrznymi, takimi jak leki czy kosmetyki),
- endogenna, najczęściej związana z zaburzeniami metabolizmu,
- uwarunkowana genetycznie,
- schorzenia nasilające się pod wpływem promieniowania UV.
Idiopatyczne uczulenie od słońca na twarzy występuje najczęściej u dzieci, rzadziej u osób dorosłych. Jego mechanizm nie jest znany, wiadomym jednak jest, że jedynym czynnikiem uczulającym są promienie słoneczne. Jest to nieprawidłowa reakcja skóry na dawkę światła, będącą całkowicie obojętną dla osób nieuczulonych.
Niezwykle złożonym zagadnieniem jest uczulenie na twarzy od słońca o charakterze egzogennym. W tym przypadku specjaliści wyróżniają reakcje:
- fototoksyczne, powodowane przez substancje reagujące ze słońcem, w tym składniki perfum, kosmetyków, leków, pokarmów. Wymienić w tym kontekście można m.in. piżmo, kurkumę czy dziurawca. Problem ten występuje u osób zdrowych i nie ma charakteru alergii w sensie ściśle medycznym. Reakcja ta przypomina nieco oparzenie słoneczne. W wyniku działania substancji fototoksycznych i promieni słonecznych, powstają duże ilości reaktywnych form tlenu (wolnych rodników), co prowadzi do uszkodzenia keratynocytów (komórek naskórka).
- fotoalergiczne, wywołane nieprawidłową reakcją układu odpornościowego na określony alergen, aktywowany przez promieniowanie UV (zachodzi więc mechanizm typowy dla alergii). W tym kontekście najczęściej mówi się o lekach, zwłaszcza przeciwbólowych oraz antybiotykach.
Uczulenie na słońce objawia się na różne sposoby. Najczęściej występujące symptomy na twarzy, to:
Pokrzywka
Bąbel pokrzywkowy to wykwit wyniosły ponad powierzchnię skóry, różnorodnej wielkości oraz barwy od różowej do porcelanowej, często przypominający poparzenie pokrzywą, któremu zwykle towarzyszy świąd. Za powstawanie zmian pokrzywkowych mogą odpowiadać zarówno mechanizmy alergiczne, jak i niealergiczne, co sprawia, że przyczyna występowania zmian niejednokrotnie jest bardzo trudna do ustalenia.
Pokrzywka może pojawić się po spożyciu uczulającego pokarmu, ukąszeniu przez owada, zażyciu leku. Ten rodzaj wysypki towarzyszy także często wewnątrzustrojowym ogniskom zapalnym, infekcjom pasożytniczym, czy też chorobom autoimmunologicznym. Może wystąpić na skutek zimna, pod wpływem ucisku, promieni słonecznych, wibracji, czy też po wysiłku fizycznym. Typowo zmiany ustępują w ciągu kilku godzin, jednak gdy utrzymują się ponad 24 godziny, wymagają wykluczenia poważniejszych chorób, zwykle o podłożu immunologicznym
– dodaje dr Joanna Sułowicz.
U około połowy osób chorych na pokrzywkę może wystąpić obrzęk naczynioruchowy, czyli obrzęk głębszych warstw skóry lub błon śluzowych.
Obrzęk pojawia się nagle i może utrzymywać się nawet kilka dni. Zazwyczaj lokalizuje się w obrębie twarzy: usta, powieki, ale także w obrębie rąk, stóp czy narządów płciowych. Umiejscowienie w obrębie krtani może powodować duszność i z uwagi na zagrożenie życia wymaga bezzwłocznej interwencji lekarskiej.
Pokrzywka, fot. Adobe Stock
Warto uważnie obserwować skórę i pojawiające się na niej zmiany. Odpowiednio wcześnie podjęte leczenie ułatwi zwalczanie wysypki, i może ograniczyć jej negatywne skutki (np. blizny, przebarwienia). Jest to szczególnie ważne w przypadku wysypki u dzieci, których delikatna skóra jest narażona na powstawanie blizn i przebarwień.
Treść artykułu została pierwotnie opublikowana 03.10.2013.
Alergia na twarzy – przyczyny
Ustalenie przyczyny alergii jest niezmiernie ważne. Pozwala zidentyfikować alergen i unikać go w przyszłości.
Wśród możliwych alergenów wywołujących uczulenie na twarzy możemy wymienić:
- niektóre składniki kosmetyków – konserwanty, barwniki i inne substancje chemiczne,
- pyłki roślin, takie jak pyłki traw, drzew, chwastów lub kwiatów,
- niektóre pokarmy – np. mleko, jaja, orzechy, ryby, skorupiaki, soja, pszenica i gluten,
- ukąszenia owadów, takich jak komary, pszczoły, osy czy szerszenie,
- pyłki roztoczy i pleśń,
- substancje chemiczne obecne w detergentach i środkach czystości,
- lateks – może być obecny w gumowych rękawiczkach, balonach, opatrunkach,
- promienie słoneczne – lub uczulenie na składniki filtrów słonecznych,
- zanieczyszczenia środowiskowe – dym papierosowy, zanieczyszczenie powietrza,
- niektóre leki – np. antybiotyki, niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ).
Uwaga! Warto wiedzieć, że niektóre leki mogą powodować tzw. reakcje fotoalergiczne. Zmiany na skórze pojawiają się po przyjęciu leków i późniejszej ekspozycji na słońce. Uczulenie na twarzy i reakcje fotoalergiczne mogą powodować m.in.:
- niektóre leki przeciwbólowe – np. naproksen, piroksykam, diklofenak, indometacyna, ibuprofen,
- leki na pasożyty – np. chinina, chlorochina,
- leki przeciwgrzybicze – np. ketokonazol, itrakonazol,
- leki przeciwbakteryjne – np. doksycyklina, tetracyklina, azytromycyna,
- leki przyjmowane przy cukrzycy – np. metformina,
- leki na nadciśnienie – np. amilorid, diltiazem, enalapryl,
- leki uspokajające i psychotropowe – np. prometazyna, promazyna, doksepina, amitryptylina,
- leki na alergię – np. loratadyna, astemizol.
Fotodermatoza, czyli reakcja skórna pojawiająca się pod wpływem promieniowania słonecznego, może też wystąpić po spożyciu niektórych ziół (np. dziurawiec) lub składników pokarmowych (np. czosnek).