U nas zapłacisz kartą
Czerwona wysypka na twarzy - Przyczyny, Leczenie i Porady
Pokrzywka
Bąbel pokrzywkowy to wykwit wyniosły ponad powierzchnię skóry, różnorodnej wielkości oraz barwy od różowej do porcelanowej, często przypominający poparzenie pokrzywą, któremu zwykle towarzyszy świąd. Za powstawanie zmian pokrzywkowych mogą odpowiadać zarówno mechanizmy alergiczne, jak i niealergiczne, co sprawia, że przyczyna występowania zmian niejednokrotnie jest bardzo trudna do ustalenia.
Pokrzywka może pojawić się po spożyciu uczulającego pokarmu, ukąszeniu przez owada, zażyciu leku. Ten rodzaj wysypki towarzyszy także często wewnątrzustrojowym ogniskom zapalnym, infekcjom pasożytniczym, czy też chorobom autoimmunologicznym. Może wystąpić na skutek zimna, pod wpływem ucisku, promieni słonecznych, wibracji, czy też po wysiłku fizycznym. Typowo zmiany ustępują w ciągu kilku godzin, jednak gdy utrzymują się ponad 24 godziny, wymagają wykluczenia poważniejszych chorób, zwykle o podłożu immunologicznym
– dodaje dr Joanna Sułowicz.
U około połowy osób chorych na pokrzywkę może wystąpić obrzęk naczynioruchowy, czyli obrzęk głębszych warstw skóry lub błon śluzowych.
Obrzęk pojawia się nagle i może utrzymywać się nawet kilka dni. Zazwyczaj lokalizuje się w obrębie twarzy: usta, powieki, ale także w obrębie rąk, stóp czy narządów płciowych. Umiejscowienie w obrębie krtani może powodować duszność i z uwagi na zagrożenie życia wymaga bezzwłocznej interwencji lekarskiej.
Pokrzywka, fot. Adobe Stock
Warto uważnie obserwować skórę i pojawiające się na niej zmiany. Odpowiednio wcześnie podjęte leczenie ułatwi zwalczanie wysypki, i może ograniczyć jej negatywne skutki (np. blizny, przebarwienia). Jest to szczególnie ważne w przypadku wysypki u dzieci, których delikatna skóra jest narażona na powstawanie blizn i przebarwień.
Treść artykułu została pierwotnie opublikowana 03.10.2013.
Uczulenie na twarzy niemowlaka
Typowa alergia na twarzy u niemowlaka najczęściej ma charakter pokarmowy. Uczulające są różnego typu białka znajdujące się w mleku – rzadziej matczynym, częściej krowim (dlatego tego drugiego nie należy podawać dzieciom), a także jajkach, niektórych warzywach i owocach (np. jabłkach czy pomidorach). Problemem mogą się również okazać szczepionki, w składzie których znajdują się białka jaj kurzych. Typowe objawy pokarmowego uczulenia na twarzy u dziecka, to:
- wysypka, krostki, grudki,
- rumień wokół ust, niekiedy przechodzący w obrzęk naczynioruchowy.
Dodatkowo drażniące działanie mogą mieć kosmetyki stosowane do kąpieli i pielęgnacji skóry dziecka, dlatego szczególną uwagę należy zwracać na skład używanych preparatów, które powinny być hipoalergiczne i przystosowane do wieku malucha.
Należy pamiętać, że wysypka na twarzy niemowlaka (kaszka) bynajmniej nie musi być reakcją alergiczną. Typowymi zjawiskami u dzieci w pierwszych miesiącach życia są:
- rumień toksyczny – występuje u noworodków i prawdopodobnie jest reakcją organizmu na przejście z ciepłego, wilgotnego środowiska łona matki do suchych warunków zewnętrznych. Typowym objawem są plamy rumieniowe,
- potówki, które są efektem przegrzewania dziecka, objawiające się w postaci niezapalnych pęcherzyków i grudek,
- trądzik niemowlęcy, powodowany niedojrzałością gruczołów łojowych dziecka oraz obecnością hormonów matki, będących pozostałością po życiu płodowym. W obrazie klinicznym dominują zaskórniki, mogą się też pojawić grudki, krostki i cysty.
Uczulenie na kosmetyki na twarzy
Uczulenie na twarzy po kremie, balsamie, maseczce czy nawet zwykłym mydle spowodowane jest zazwyczaj obecnością w tego typu kosmetykach różnych konserwantów. Z badań przeprowadzonych wśród pacjentów Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi wynika, że najczęściej drażniące działanie mają takie substancje, jak:
- timerosal – silnie toksyczna sól sodowa kwasu etylortęciosalicylowego, stosowana do konserwowania niektórych kosmetyków i leków, zwłaszcza starszego typu,
- formaldehyd - gaz, który w postaci wodnego roztworu znany jest powszechnie jako formalina,
- euksyl K 400 – związek zawierający dwa składniki: metylodibromo glutaronitryl (MDGN) i 2-fenoksyetanol, wprowadzony do produkcji jako mniej uczulająca alternatywa dla środków starszego typu, ale także wywołujący niepożądane reakcje,
- katon CG - mieszanina związków chemicznych zwanych 2-izotiazolinonami.
Do tego należy dodać inne konserwanty, a także barwniki. Z uwagi na dowiedzione właściwości uczulające, wiele z nich dopuszczonych jest do stosowania jedynie w kosmetykach przeznaczonych do spłukiwania, czyli np. mydłach i płynach do kąpieli.
Specjaliści podkreślają, że w ostatnich dziesięcioleciach zjawisko alergii na tego typu produkty nabiera na sile. Co zatem robić, by dbać o wygląd i kondycję skóry, a jednocześnie nie narażać jej na podrażnienia? Obserwując objawy uczulenia na krem do twarzy i inne kosmetyki (zaczerwienienie, wypryski, świąd), należy przeanalizować skład używanych preparatów i odstawić profilaktycznie te, które mogą zawierać drażniące substancje. Niekiedy dobranie właściwego kosmetyku wymaga działania metodą prób i błędów, warto też skonsultować się z dermatologiem lub kosmetologiem.
Wysypka grudkowo-plamista
Jest to rodzaj wysypki, w której równocześnie występują zarówno zmiany w postaci grudek, jak i plam. Może towarzyszyć opisywanej wcześniej trzydniówce, a także odczynom polekowym - te najczęściej towarzyszą antybiotykoterapii pochodnymi penicyliny lub sulfonamidami. Pojawia się zwykle po kilku dniach stosowania leków i zwykle z uwagi na nasilenie zmian wysypka wymaga interwencji lekarskiej.
Charakteryzuje się występowaniem wypełnionych płynem zmian ponad powierzchnią skóry. Często występuje w przebiegu zmian wirusowych takich jak opryszczka, półpasiec czy też ospa.
Pojawienie się zmian pęcherzykowych w przypadku opryszki czy tez półpaśca zwykle poprzedzone jest występowaniem tzw. objawów prodromalnych w postaci mrowienia, świądu czy też bólu. Ospa natomiast zwykle zaczyna się od objawów pseudogrypowych takich jak gorączka, ból gardła, złe samopoczucie.
Charakterystyczna jest także lokalizacja oraz układ zmian. W przypadku ospy pęcherzyki są rozsiane na całym ciele i przypominają „gwieździste niebo”, natomiast w opryszczce zwykle występują na wardze i mają tendencję do grupowania się. W półpaścu zazwyczaj pojawiają się w obrębie jednej połowy ciała i ułożone są na rumieniowym podłożu.
Wysypka pęcherzykowa może być także objawem uczulenia na promienie słoneczne czy też wyprysku dłoni i stóp. Gdy pęcherzykom towarzyszą podobne, ale większego rozmiaru zmiany zwane pęcherzami należy wykluczyć poważniejsze schorzenia takie jak pęcherzycę czy też pemphigoid.
Wysypka pęcherzykowa, fot. Adobe Stock
Wysypka przy półpaścu, fot. Adobe Stock
Rodzaje i przyczyny plam na twarzy i szyi
Najczęściej występujące rodzaje plam na twarzy i szyi to:
- wybroczyny na twarzy, które po naciśnięciu stają się bledsze,
- rumień, czyli zaczerwienienie twarzy będące wynikiem stresu, wysiłku fizycznego czy też niewłaściwej diety.
- plamy alergiczne powstające na przykład po ukąszeniu owada lub po przyjęciu leku. Jeśli plamy wystąpiły po lekach i towarzyszy im wysypka lub pęcherzyki, należy skonsultować się z lekarzem.
- czerwone, swędzące plamy, którym towarzyszy wysypka mogą być objawem alergii kontaktowej. Alergia kontaktowa objawia się czerwonymi plamami na twarzy, które nierzadko pokrywa swędząca wysypka czy pokrzywka. Plamy tego typu rzadko pojawiają się na twarzy lub na dekolcie.
- swędzące plamy, którym towarzyszą pęcherzyki mogą oznaczać celiakię skórną.
- rumień, który z czasem przeradza się w swędzące i szczypiące plamy może oznaczać trądzik różowaty.
W rzadkich przypadkach czerwone plamy na twarzy mogą oznaczać znacznie groźniejsze problemy. Występują one rzadko jednak należy brać je pod uwagę. Czerwone plamy mogą być oznaką takich chorób, jak:
- anafilaksja,
- guzy nowotworowe,
- mastocytoza,
- zespół uszno-skroniowy (syn. zespół Łucji Frey),
- zespół aktywacji makrofagów.
