U nas zapłacisz kartą
Czy blizny po oparzeniu znikają?
Blizna po oparzeniu
Blizna jest tkanką łączną włóknistą, powstałą w miejscu uszkodzonej przez oparzenie skóry lub naskórka. Jej wytwarzanie w naturalny sposób związane jest z procesem gojenia się rany oparzeniowej.
Proces ten jest skomplikowany i długotrwały, przy czym czas regeneracji ściśle związany jest z charakterem i głębokością uszkodzeń, efektywnością leczenia, a także indywidualnymi predyspozycjami każdego pacjenta z osobna, w dużej mierze uwarunkowanymi genetycznie.
Warto wiedzieć, że gojenie rany pooparzeniowej trwa do 6 miesięcy, a pełen proces bliznowacenia zajmuje nawet 2 lata. Bezpośrednio po oparzeniu skóra jest silnie zarumieniona, w przypadku głębszych urazów rana jest otwarta, a w niedługim czasie w jej obszarze zaczynają się pojawiać ogniska martwicy.
Blizna, która powstaje w czasie gojenia, może mieć różny charakter:
- biała blizna po oparzeniu, nieprzerostowa, płaska, nie wystająca poza obszar urazu,
- czerwona blizna po oparzeniu, przerostowa, wypukła, gruba, ale mieszcząca się w obrębie rany,
- ciemna blizna keloidowa, zwana też bliznowcem, uznawana za patologiczną. Jest mocno zaczerwieniona, wyraźnie wychodzi poza obręb uszkodzonej skóry. Każdy najmniejszy uraz w tym miejscu grozi przerwaniem ciągłości skóry.
Blizny nieprzerostowe i przerostowe powstają szybko i utrzymują się latami, niekiedy do końca życia, aczkolwiek przy odpowiedniej pielęgnacji mogą do pewnego stopnia zanikać, stosunkowo dobrze poddają się też leczeniu chirurgicznemu.
Bliznowce natomiast wykształcają się po dłuższym czasie od urazu. Są bardzo intensywnie unaczynione, dlatego wykonywane względem nich próby interwencji chirurgicznej mogą doprowadzić do dalszych urazów.
Etapy gojenia blizny. Jak powstaje blizna?
Tworzenie blizny jest naturalnym procesem gojenia się ciała. Uszkodzoną skórę zastępuje tkanka łączna. Gojenie się rany przebiega w 4 fazach.
- Faza zapalna rozpoczyna się już w chwili zranienia. W ciągu 24–48 godzin dochodzi do przekrwienia tkanki i zwiększenia przepuszczalności naczyń włosowatych. Rana wypełnia się skrzepem krwi, który jest biologicznym opatrunkiem – chroni ranę przed odwodnieniem i drobnoustrojami chorobotwórczymi. Na brzegach rany gromadzi się włóknik, który jest rusztowaniem dla powstającego na ranie strupa.
- Ograniczona faza zapalna to etap, w którym rana się oczyszcza. Napływają do niej komórki żerne (makrofagi), które usuwają te obumarłe. Do rany wnikają naczynia krwionośne, na co organizm potrzebuje ok. 7 dni.
- Faza gojenia to czas, w którym fibroblasty, czyli komórki tkanki łącznej, intensywnie wytwarzają kolagen podtrzymujący powstającą bliznę. Komórki tkanki łącznej mnożą się, a nad nimi powstaje nabłonek. Dochodzi do równowagi między ilością kolagenu produkowanego przez organizm a tego, który jest rozkładany i usuwany. Warto wiedzieć, że na prawidłowy proces gojenia wpływa prawidłowe oczyszczenie i dezynfekcja rany. A prawidłowy proces gojenia ogranicza ryzyko widocznej blizny.
- Faza przebudowy blizny zazwyczaj trwa od kilku miesięcy do nawet ponad roku.
Blizna - jak pielęgnować blizny?
Jak dbać o bliznę i co stosować na bliznę? Decyduje o tym rodzaj blizny powstałej w miejscu zranienia.
Blizny zwykłe
Blizny zwykłe początkowo są zgrubiałe, twarde, o sinoczerwonym zabarwieniu, swędzące. Z czasem miękną, stają się jaśniejsze, ustępuje też swędzenie.
Co robić: Jeśli blizna jest niewielka i w mało widocznym miejscu, można ją zostawić w spokoju. Te większe lub widoczne po całkowitym zasklepieniu się rany warto smarować maścią na blizny albo żelem i delikatnie masować kolistym ruchem.
Blizny przerosłe
Blizny przerosłe tworzą się, gdy naturalny proces gojenia rany został zakłócony. Mogą rozszerzać się poza miejsce zranienia i często są mało elastyczne.
Co robić: Skórę należy chronić przed napinaniem czy rozciąganiem. Aby blizna się nie powiększała, warto ją smarować maścią cebulową lub zakleić specjalnym plastrem silikonowym na blizny.
Blizny zanikowe
Blizny zanikowe tworzą się po ospie wietrznej i trądziku młodzieńczym. Przypominają malutkie dołeczki. Powstają, gdy podczas gojenia się rany organizm nie wytwarza wystarczającej ilości włókien tkanki łącznej.
Co robić: Krostek nie można wyciskać i nie wolno zrywać strupków. Aby zlikwidować świąd, krostki można smarować maścią cynkową. Jeśli po trądziku pozostaną widoczne blizny, warto wykonać zabieg mikrodermabrazji.
Bliznowiec (keloid)
Bliznowiec, zwane inaczej keloidem, tworzy się już po zagojeniu rany. Ma kształt wybrzuszeń i zwykle bywa większy niż obszar uszkodzonej skóry. Jest twardy, często mocno różowy i bolesny przy dotknięciu. Powstaje u osób, których organizm ma skłonność do nadmiernej produkcji kolagenu.
Co robić: Bliznowiec można ostrzykiwać sterydami (zastrzyk robi się bezpośrednio w bliznę), leczyć uciskiem, stosować specjalne plastry silikonowe czy usunąć operacyjnie (istnieje jednak ryzyko, że bliznowiec znów powstanie).
Jak ukryć blizny po operacji?
Co jeszcze można stosować na blizny po operacji? Poza dostępnymi w aptekach preparatami do stosowania miejscowego, warto wypróbować mniej popularnych metod, jak na przykład terapia manualna, do której zaliczają się:
- drenaż limfatyczny,
- rozluźnianie mięśniowo-powięziowe,
- masaż głęboki.
Terapia manualna jest zalecana zwłaszcza kobietom, które przeszły operację cesarskiego cięcia. Zabiegi powinny być wykonywane przez wykwalifikowanego fizjoterapeutę.
Dodatkowo każdy z tych zabiegów powinien być wzbogacony o tzw. autoterapię, którą można nazwać domowym sposobem na blizny. Autoterapia polega na wykonywaniu w domowym zaciszu odpowiednich ruchów i chwytów, wyuczonych wcześniej przez fizjoterapeutę. Ćwiczenia w czasie gojenia się rany powinno się wykonywać dwa razy dziennie.
