"Czyrak na powiece - Objawy, leczenie i zapobieganie"

Łagodne zmiany guzkowe powiek: przyczyny, objawy i leczenie

Zmiany guzkowe powiek mogą przybierać formy, między innymi takie jak: narośl na powiece, grudka na powiece, brodawczak na powiece, torbiele i znamiona barwnikowe lub owrzodzenie. Ustalenie charakteru zmiany (łagodny lub złośliwy) wymaga konsultacji okulistycznej i warunkuje dalsze postępowanie.

Guzy powiek to nowotwory skóry, które mogą mieć charakter zarówno łagodny, jak i złośliwy. Najczęściej wywodzą się z naskórka, rzadziej ze skóry właściwej i przydatków skóry, takich jak: gruczoły potowe, gruczoły łojowe czy mieszki włosowe. Poniżej omówiono zmiany o charakterze niebarwnikowym. Zmianom barwnikowym skóry powiek poświęcono osobny artykuł.

  • wiek chorego,
  • typ skóry,
  • narażenie na działanie promieniowania ultrafioletowego,
  • wrodzone lub nabyte upośledzenie odporności.

Do ich powstawania może przyczyniać się także zakażenie wirusami brodawczaka ludzkiego. Najważniejsze jest odróżnienie guzów łagodnych od złośliwych. Na charakter złośliwy guza mogą wskazywać następujące informacje zebrane w wywiadzie: nadmierna ekspozycja na działanie promieniowania UV (oparzenia słoneczne, zwłaszcza w dzieciństwie, pęcherzowe oparzenia skóry), palenie tytoniu, przebyte leczenie za pomocą promieniowania jonizującego (napromieniowanie), rak skóry w przeszłości oraz jasna karnacja, rude włosy i niebieskie tęczówki u chorego lub jego przodków.

Wśród łagodnych zmian guzkowych skóry powiek najczęściej spotyka się brodawczaki. Drugą pod względem częstości występowania zmianą łagodną powiek są torbiele nabłonkowe, które stwierdza się w około 18% zmian skórnych wyciętych z okolicy gałki ocznej. Trzecim najczęstszym typem zmiany łagodnej w okolicy okołogałkowej są znamiona barwnikowe (zob. Zmiany barwnikowe powiek).

Jak wygląda czyrak?

Objawy czyraków są bardzo charakterystyczne. Na początku infekcji pojawia się zaczerwieniony, nabrzmiały, bolący guzek o średnicy około centymetra. Potem wrzód robi się większy i nieco bardziej miękki, ponieważ wypełnia się ropą. W zaawansowanym stadium choroby możemy zaobserwować czerwoną, bardzo bolesną i piekącą skórę wokół czyraka (świadczy to o infekcji). Mogą pojawiać się inne wrzody w okolicy pierwszego, ogólne złe samopoczucie, gorączka i powiększone węzły chłonne. Zwykle ropień otwiera się samoistnie i ropa wypływa lub zostaje wchłonięty przez organizm. Niemal zawsze po czyraku zostaje ślad w postaci białego zbliznowacenia, które ciężko zniwelować. Mimo iż czyrak zniknie, istnieje ryzyko, że pojawi się znów w tym samym miejscu.

Jeśli ropny wrzód pojawi się na twarzy, pod żadnym pozorem nie można zaniechać leczenia. Czyrak na nosie, górnej wardze, oku albo uchu może spowodować septyczne zapalenie sąsiadujących żył i zapalenie opon mózgowych. W takim przypadku należy skontaktować się z lekarzem, a jeśli to konieczne, zastosować leczenie antybiotykiem.

Przyczyny powstawania jęczmienia

Najczęstszą przyczyną powstawania jęczmienia jest zakażenie gronkowcem. Ryzyko zakażenia tą bakterią wzrasta przy nieprawidłowej higienie, np. poprzez przecieranie oczu brudnymi rękami oraz z powodu obniżenia odporności organizmu.

Ryzyko wystąpienia jęczmienia wzrasta w stanach obniżenia odporności, takich jak: infekcje, cukrzyca, AIDS, przyjmowanie leków immunosupresyjnych oraz przy chorobach nowotworowych.

Dużą rolę może grać wiek danej osoby. W związku z tym, że dzieci nie mają jeszcze w pełni rozwiniętej odporności organizmu, często dochodzi do zakażenia gronkowcem właśnie w wieku dziecięcym.

Do najczęstszych przyczyn zakażenia gronkowcem zalicza się:

  • brak higieny bądź nieprawidłowa higiena rąk,
  • pocieranie lub dotykanie powieki brudnymi rękami,
  • nieodpowiednia higiena powiek i oczu,
  • niedokładny demakijaż,
  • używanie soczewek kontaktowych.

Środowisko również ma wpływ na ryzyko zarażenia gronkowcem, bowiem wystawienie oczu na działanie promieniowania UV, zanieczyszczenia powietrza (smog) czy przebywanie przez dłuższy czas w zadymionych pomieszczeniach także mogą przyczynić się do pojawienia się jęczmienia.


Czyraczność to wyraźny sygnał, który pozwala z dużą dozą prawdopodobieństwa założyć to, że czyraki są jedynie objawem choroby, czyli na przykład cukrzycy, niewydolności nerek czy innych problemów z odpornością u pacjenta.

Czytaj dalej...

W przypadku pacjentów, którzy są nosicielami gronkowca oraz należą do grupy wysokiego ryzyka występowania choroby, należy szczególnie dbać o zdrowie oraz w miarę możliwości nie dopuszczać do sytuacji, w której odporność naszego organizmu ulegnie pogorszeniu.

Czytaj dalej...

Wśród czynników predysponujących wymienia się wyniszczenie organizmu, spadki odporności układ immunologiczny działa zbyt słabo w tym HIV, a także choroby przewlekłe jak cukrzyca, choroby nerek oraz niewłaściwa higiena osobista.

Czytaj dalej...

Wśród czynników predysponujących wymienia się wyniszczenie organizmu, spadki odporności układ immunologiczny działa zbyt słabo w tym HIV, a także choroby przewlekłe jak cukrzyca, choroby nerek oraz niewłaściwa higiena osobista.

Czytaj dalej...