U nas zapłacisz kartą
Gronkowiec a pryszcze - Wpływ Bakterii na Skórę i Metody Ich Zwalczenia
Zakażenie Staphylococcus aureus
To człowiek jest głównym rezerwuarem Staphylococcus aureus potocznie zwanym gronkowcem złocistym. Najczęściej zasiedla on przedsionek nosa, ale oznacza się go również w nosogardzieli, okolicy odbytu, na skórze graniczącej z włosami głowy i w okolicach szczęki. U niektórych osób obserwuje się zwiększone nosicielstwo gronkowca złocistego. W tej grupie znajdują się m.in. chorzy na cukrzycę typu 1, pacjenci poddawani hemodializie, nosiciele HIV oraz osoby przyjmujące dożylne środki odurzające.
Podobnie jak w przypadku gronkowca skórnego tak i również gronkowiec złocisty jest bezpieczny dla osób zdrowych cieszących się dobrze działającym układem immunologicznym. Problem pojawia się u pacjentów po zabiegach operacyjnych, szczególnie po wczepieniu biomateriałów, z ranami na skórze po zabiegach chirurgicznych, z oparzeniami i innymi urazami związanymi z przerwaniem ciągłości naskórka oraz u chorych po długotrwałej antybiotykoterapii.
Gronkowiec złocisty posiada różne czynniki zjadliwości, które sprawiają, że jest tak silnie chorobotwórczy, a dodatkowo wytworzył on wiele mechanizmów oporności na antybiotyki. Dlatego jest on tak niebezpieczny dla człowieka. Szczególnie jeśli dochodzi do zakażeń wewnątrz szpitalnych. Najbardziej groźne są typy gronkowca MRSA - methicyllin - resistant Staphylococcus aureus, oporne na większość powszechnie stosowanych antybiotyków.
Gronkowiec złocisty może powodować zakażenia miejscowe lub inwazyjne a same toksyny bakterii również wywołują liczne choroby. Należą do nich głównie zatrucia pokarmowe wywołane przez ciepłostabilną toksynę odporną na działanie wysokiej temperatury. Zatruć się toksyną gronkowca złocistego można spożywając m.in. lody, sałatki ziemniaczane oraz wędliny.
Do zakażeń miejscowych wywołanych przez gronkowca złocistego należą głównie infekcje skóry i tkanek podskórnych:
- liszajec,
- stan zapalny mieszków włosowych,
- czyraki i czyraczność,
- ropnie,
- stan zapalny gruczołów potowych,
- zapalenie sutka u kobiet karmiących,
- martwicze zapalenie powięzi.
Objawy zakażenia gronkowcem
Zakażenia wywoływane przez Staphylococcus aureus mogą mieć charakter infekcji miejscowych lub uogólnionych. Istnieje ponadto grupa chorób wywoływanych przez toksyny gronkowcowe.
Choroby wywołane przez toksyny: Staphylococcus aureus wytwarza wiele toksyn, które są odpowiedzialne za specyficzne choroby. Wstrząs toksyczny jest wywoływany przez gronkowcową toksynę wstrząsu toksycznego (ang. toxic shock staphylococcal toxin – TSST). Początkowo sądzono, że gronkowcowy wstrząs toksyczny dotyczy jedynie kobiet używających tamponów dopochwowych. Okazało się jednak, że może on występować we wszystkich grupach wiekowych, także u mężczyzn. Wstrząs toksyczny to ciężki, zagrażający życiu stan, charakteryzujący się wysoką gorączką, spadkiem ciśnienia tętniczego krwi, upośledzeniem czynności narządów oraz rozlanymi zmianami skórnymi, ulegającymi po 1–2 tygodniach złuszczaniu. Stwierdza się ponadto bóle mięśni, wymioty, biegunkę. Wstrząs toksyczny może rozwinąć się również u osób z kolonizacją szczepem toksynotwórczym. Zespół skóry oparzonej (ang. staphylococcal scalded skin syndrome – SSSS) inaczej – choroba Rittera i Lyella, obejmuje choroby skóry o różnym nasileniu, wywołane przez toksyny zwane eksfoliatynami. Choroba występuje najczęściej u noworodków i niemowląt poniżej 3. miesiąca życia, bardzo rzadko u dorosłych. Toksyny powodują powstanie pęcherzy o cienkich ścianach, które łatwo pękają, a także spełzanie naskórka, prowadzące do obnażenia skóry właściwej. Objawy kliniczne to przede wszystkim: gorączka, rozdrażnienie, brak apetytu, a następnie delikatna wysypka, obejmująca w ciągu kilku dni całą powierzchnię ciała. Ustalenie rozpoznania opiera się na objawach klinicznych, m.in. dodatnim objawie Nikolsky’ego polegającym na odwarstwianiu się naskórka od skóry. Trzecią grupę toksyn stanowią enterotoksyny odpowiedzialne za zatrucia pokarmowe. Do zatrucia pokarmowego dochodzi w wyniku spożycia żywności, w której namnożyły się gronkowce i uwolniły enterotoksyny, których mechanizm działania nie jest do końca poznany. Prawdopodobnie wymioty są wynikiem aktywacji rdzenia ośrodka wymiotnego w mózgu, a nie miejscowego działania na błonę śluzówą układu pokarmowego. Mdłości i wymioty zaczynają się po 2–6 godzinach, następnie dołączają się ból w jamie brzusznej i biegunka.
Gronkowiec – jak przebiega zakażenie, objawy, leczenie
Niektóre bakterie z rodzaju Staphylococcus stanowią fizjologiczną florę bakteryjną ludzi. Kiedy jednak dochodzi do zakażenia gronkowcem jego przebieg bywa ciężki, a leczenie ze względu na oporność bakterii na antybiotyki jest mocno utrudnione. Jak nie dopuścić do infekcji i skutecznie chronić się przed zakażeniem? Do jakich objawów dochodzi kiedy gronkowiec namnaża się w organizmie człowieka i jakie schorzenia wywołuje? Ważne informacje na temat samego gronkowca i chorób do których się przyczynia znaleźć można w artykule opracowanym przez naszego Eksperta.
- Gronkowiec – co to za bakteria?
- Rodzaje gronkowca
- Jakie choroby i objawy wywołuje gronkowiec?
- Zakażenie Staphylococcus epidermidis
- Zakażenie Staphylococcus aureus
- Leczenie gronkowca
- Zakażenie gronkowcem – powikłania
- Gronkowiec w ciąży
- Gronkowiec u dzieci
Objawy gronkowca skórnego
Objawy zakażenia gronkowcem skórnym widoczne są dopiero wtedy, gdy na skórze pojawiają się niepokojące zmiany. Ogólnie objawy tego zakażenia można podzielić na dwa podstawowe rodzaje – szpitalne i pozaszpitalne. W ramach tych dwóch kategorii medycyna rozróżnia wiele indywidualnych objawów zakażenia gronkowcem.
- Objawy szpitalne:
- zapalenie płuc, które charakteryzuje mocny kaszel i trudności w oddychaniu,
- zakrzepica krwi, a głównymi objawami są dreszcze i gorączka, a także często szybki i nierówny oddech,
- zakażenie rany w trakcie zabiegu chirurgicznego, objawiające się dużym zaczerwienieniem, bólem i nawet obrzękiem,
- zapalenie otrzewnej,
- zapalenie kości i szpiku.
- Objawy pozaszpitalne
- czyraki,
- jęczmienie,
- ropnie,
- liszajec,
- różne wykwity pod skórą,
- osłabienie,
- gorączka,
- ból w miejscach chorobowo zmienionych,
- zapalenie mieszków włosowych.
Większość z tych objawów można zaobserwować u osób o obniżonej odporności. Słaby układ immunologiczny to idealne podłoże do rozwoju gronkowca skórnego. Bakteria wówczas przedostaje się do krwioobiegu i doprowadza do szerokiego zakażenia.
