Przyczyny i leczenie guzów na czole utrzymujących się przez kilka lat
Zmiany grudkowe powiek - objawy
- owrzodzenie, któremu może towarzyszyć krwawienie, powstawanie krost, wydobywanie się wydzieliny ze zmiany,
- jej nieregularne zabarwienie,
- uniesienie jej brzegów przypominające wyglądem masę perłową,
- obecność drobnych naczyń w obrębie guza,
- uszkodzenie przez guz brzegu powieki,
- utrata rzęs w okolicy guza.
- stanowiących rozrost naskórka,
- wywodzących się z gruczołów tłuszczowych,
- pochodzących z gruczołów potowych (ekrynowych i apokrynowych),
- związanych z mieszkami włosowymi.
Ryc. 1. Skóra. 1 – ujście przewodu wyprowadzającego gruczołu potowego, 2 – przewód wyprowadzający gruczołu potowego, 3 – mieszek włosowy, 4 – gruczoły potowe (ekrynowe), 5 – głębokie sploty tętniczo-żylne, 6 – tkanka tłuszczowa, 7 – tkanka podskórna, 8 – skóra właściwa, 9 – ciało dotykowe, 10 – brodawki skórne, 11 – naskórek
Zmiany grudkowe powiek - leczenie
Rogowacenie łojotokowe (brodawka łojotokowa) można leczyć przez jego złuszczenie lub wycięcie skalpelem.
Leczenie brodawek pospolitych polega na ich krioterapii. W ten sposób zmiany ulegają zniszczeniu i przestają się rozprzestrzeniać. Możliwe jest również chirurgiczne wycięcie.
W przypadku pojawienia się rogu skórnego zawsze konieczne jest jego wycięcie wraz z podstawą zmiany, aby ostatecznie rozpoznać przyczynę jego rozwoju.
W leczeniu mięczaka zakaźnego zaleca się obserwację, laseroterapię, krioterapię ciekłym azotem (gdy wykwity są nieliczne, możliwe powikłania – pęcherze i blizny, niekiedy konieczne powtarzanie zabiegu co 2–4 tyg., łyżeczkowanie lub ekstrakcję igłą, gdy wykwity są nieliczne. Leczenie farmakologiczne: imikwimod (Aldara 5% krem) miejscowo – 3 ×/tydz. przez 4–16 tyg., nakładać na wykwity na noc (6–10 h), zmyć rano
Prosaki z reguły zanikają samoistnie i nie wymagają leczenia. W niektórych wypadkach można je otworzyć igłą lub skalpelem i oczyścić z zawartości.
Naskórkowe torbiele wtrętowe (torbiele łojowe, kaszaki) leczy się za pomocą przecięcia ściany torbieli w celu usunięcia jej zawartości, a następnie wszycia ściany torbieli w skórę, aby się ponownie nie zamknęła (marsupializacja) lub całkowicie wycina je chirurgicznie.
Leczenie kępek żółtych polega na chirurgicznym usunięciu zmian. Trzeba jednak pamiętać, że mogą one nawracać. Operując kępki żółte, należy zachować ostrożność z powodu niebezpieczeństwa bliznowacenia i możliwego pooperacyjnego odwinięcia powiek. Inną opcją są zabiegi z użyciem lasera CO2. Zaletą takiego postępowania jest brak krwawienia, brak konieczności zakładania szwów skórnych oraz krótki czas trwania procedury. Należy jednak pamiętać, że także w przypadku tej metody leczenia istnieje ryzyko powstania blizn i odbarwienia skóry.
Guzy pochodzące z gruczołów potowych i z mieszków włosowych poddaje się wycięciu chirurgicznemu.
Guzki Heberdena i Boucharda
Guzki Heberdena i Boucharda są charakterystyczne dla choroby zwyrodnieniowej stawów rąk. Pierwsze z nich lokalizują się na grzbietowej powierzchni stawów międzypaliczkowych dalszych, drugie zaś występują na grzbietowej powierzchni stawów międzypaliczkowych bliższych. Zmiany te składają się z tkanki kostnej i chrzęstnej. Na tkankach wokół tych guzków może rozwinąć się stan zapalny. Same w sobie guzki Heberdena i Boucharda nie są groźne, ale mogą upośledzać sprawne funkcjonowanie. Ich narastanie może dawać objawy neurologiczne w postaci niedowładów. W skrajnych przypadkach chorym z tymi zmianami proponowana jest operacja wszczepienia do zniszczonego stawu endoprotezy.
W przypadku pojawienia się twardego guzka pod skórą pacjent powinien się zgłosić do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, który na podstawie wstępnego rozpoznania skieruje do odpowiedniego specjalisty – zazwyczaj do dermatologa lub chirurga. Każdy przypadek tego typu zmiany wymaga konsultacji lekarskiej, aby wykluczyć chorobę o charakterze złośliwym i określić sposób postępowania leczniczego.
Diagnostyka opiera się na wywiadzie z pacjentem, badaniu klinicznym, podstawowych badaniach laboratoryjnych, takich jak badanie morfologiczne krwi , a w razie potrzeby na dodatkowych badaniach diagnostycznych, obrazowaniu medycznym – początkowo USG, a w razie niepewności diagnostycznej na tomografii komputerowej czy rezonansie magnetycznym. Lekarz zalecić może również biopsję guza i wysłanie pobranego materiału do analizy histopatologicznej w celu dokładnego określenia jej charakteru.
Większość twardych guzków pod skórą wymaga przeprowadzenia zabiegu chirurgicznego, choć stosowane bywają również inne metody. Przykładowo tłuszczaki usuwa się z użyciem lasera czy za pomocą krioterapii, a torbiele galaretowate poprzez punkcję i odessanie zawartości za pomocą igły. Zmiany usuwa się, zwłaszcza gdy powodują ból, ograniczają ruchy czy z powodów kosmetycznych. Nie znikną one samoistnie. Niewielkie guzki, których lokalizacja nie jest newralgiczna, nie wymagają usunięcia, lecz powinny pozostać pod stałą kontrolą lekarską i w razie niepokojących objawów zostać usunięte.
Co trzeba robić po zakończeniu leczenia?
Po zakończonym leczeniu guzów łagodnych nie jest wymagany specjalny nadzór, wystarczą okresowe, rutynowe badania okulistyczne (nie jest określone jak często).
Część czynników predysponujących do rozwoju nowotworów skóry, jak na przykład jasna karnacja, niebieskie oczy, rudy kolor włosów, ma charakter od nas niezależny.
Ryzyko rozwoju guzów skóry zwiększają następujące czynniki: nadmierne narażenie na działania promieniowania UV (słonecznego i w solariach), pęcherzowe oparzenie skóry u dorosłych, oparzenia skóry przez słońce u dzieci. W związku z tym należy bezwzględnie unikać nadmiernego przebywania na słońcu (zwłaszcza oparzeń skóry wywołanych promieniowaniem UV) i korzystania z solariów bez odpowiedniego zabezpieczenia skóry. W niektórych krajach już wprowadzono prawny zakaz korzystania z solariów przez dzieci i młodzież do 18. roku życia, a w przypadku dorosłych nakaz umieszczania bardzo wyraźnych ostrzeżeń o niekorzystnych działania promieniowania UV. Palenie tytoniu zwiększa ryzyko rozwoju nowotworów, w tym nowotworów skóry, dlatego należy bezwzględnie unikać dymu tytoniowego.
Również wczesne zgłaszanie się z podejrzanymi zmianami celem ich fachowej oceny przez specjalistę jest formą zapobiegania rozwojowi choroby.
U chorych z kępkami żółtymi, z powodu ich częstszego występowania u chorych z zaburzeniami gospodarki lipidowej, zaleca się badanie stężenia cholesterolu LDL i HDL oraz triglicerydów. W przypadku występowania zaburzeń gospodarki lipidowej należy stosować diety niskotłuszczowe oraz odpowiednie leki.
Zobacz także
Złośliwe guzy powiek Guzy powiek to nowotwory skóry, które mogą mieć charakter zarówno łagodny, jak i złośliwy. Na złośliwy charakter guza skóry może wskazywać jego owrzodzenie, zwłaszcza gdy towarzyszy mu krwawienie, powstawanie krost, wydobywanie się wydzieliny z guza, jego nieregularne zabarwienie, uniesienie brzegów przypominające wyglądem masę perłową, obecność drobnych naczyń w obrębie guza, uszkodzenie przez guz brzegu powieki czy utrata rzęs w okolicy guza.
U nas zapłacisz kartą