U nas zapłacisz kartą
Skuteczne maści na uczulenia skórne
Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry – skąd się bierze?
Alergiczne zapalenie skóry często funkcjonuje także pod inną nazwą, jaką jest wyprysk alergiczny. Jest to najczęstsza spotykana forma wyprysku i wpływ na jego powstawanie mogą mieć substancje o działaniu drażniącym lub uczulającym. Stąd w przypadku wyprysku kontaktowego możemy mówić o wyprysku alergicznym lub z podrażnienia.
Alergia kontaktowa ma miejsce w momencie zetknięcia się skóry z konkretnym alergenem. Objawy alergii skórnej w tym przypadku stają się zauważalne po kilku godzinach – pojawia się wtedy stan zapalny . Silna alergia skórna może obejmować miejsce bezpośredniego kontaktu z alergenem, jednak może rozprzestrzeniać się także na inne obszary skóry.
Jakie możemy wyróżnić alergeny kontaktowe? Do najczęstszych zalicza się substancje będące składnikami kosmetyków bądź leków. Oprócz tego za takie zmiany alergiczne na skórze mogą być odpowiedzialne alergeny występujące w roślinach, odzieży czy też biżuterii.
W przypadku wyprysku z podrażnienia (niealergicznego) uczulenia na skórze są wywołane bezpośrednim działaniem substancji drażniącej w bardzo silnym stężeniu. Mogą to być detergenty, środki piorące, mydła, konserwanty czy roztwory kwasowe i zasadowe. Jeśli skóra jest ciągle narażona na kontakt z taką substancją, dochodzi do uszkodzenia jej bariery ochronnej i rozwoju stanu zapalnego.
Alergia skórna – co to jest?
Alergia skórna stanowi zespół charakterystycznych objawów pojawiających się na skórze w następstwie kontaktu z alergenem. Za mechanizm ten odpowiada nadwrażliwość układu immunologicznego, który wykazuje tendencję do nadreaktywnej odpowiedzi na określone bodźce zewnętrzne – w normalnych warunkach niepowodujące reakcji alergicznych u zdrowych ludzi. Schorzenia rozwijające się na tle alergicznym można podzielić na kilka grup.
Atopowe zapalenie skóry (AZS)
Atopowe zapalenie skóry (AZS) to jedna z najczęstszych chorób alergicznych skóry. Jest to przewlekła dolegliwość dermatologiczna o charakterze zapalnym, która charakteryzuje się przebiegiem cyklicznym – okresy ustępowania objawów przeplatają się z fazami zaostrzeń. Podstawowe znaczenie w przypadku atopowego zapalenia skóry mają czynniki genetyczne, które odgrywają kluczową rolę. Zazwyczaj pierwsze symptomy atopowego zapalenia skóry ujawniają się w ciągu pierwszego roku życia dziecka, choć nie jest wykluczone ich pojawienie się również w późniejszym okresie.
Skóra pacjentów zmagających się z AZS wykazuje osłabienie naturalnych funkcji ochronnych i skłonność do nadmiernego wysychania. W konsekwencji nawet niewielkie oddziaływanie alergenów czy innych substancji drażniących może prowokować reakcje alergiczne. Co istotne, nawet w okresach, gdy nie obserwuje się zewnętrznych symptomów choroby, w głębszych warstwach skóry może trwać proces zapalny, który zwiększa ryzyko nagłego wystąpienia reakcji alergicznych.
Warto podkreślić, że atopowe zapalenie skóry jest schorzeniem dotykającym osoby z predyspozycjami do atopii, co oznacza, że często współwystępuje z innymi alergicznymi stanami, takimi jak alergie pokarmowe, wziewne, alergiczny nieżyt nosa czy astma.
Alergiczny wyprysk kontaktowy (ACD)
Alergiczny wyprysk kontaktowy, inaczej określany jako alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, to schorzenie, które dotyka osoby wrażliwe na określone alergeny. Do objawów dochodzi, gdy skóra tych osób nawiązuje kontakt z substancjami zwanymi haptenami. Są to małe cząsteczki, które mogą przenikać przez skórę, a następnie łączą się z białkami w organizmie, tworząc kompleksy immunologiczne. Właśnie te kompleksy są przyczyną reakcji alergicznej, ponieważ system odpornościowy osoby uczulonej traktuje je jako zagrożenie, co prowadzi do zapalnej odpowiedzi organizmu i pojawienia się zmian skórnych.
Uczulenie na rękach – objawy
Bez względu na czynnik sprawczy alergia na dłoniach ma zawsze podobny przebieg. Uczulenie na rękach ma przeważnie postać drobnych, czerwonych wyprysków, które zlewają się w większe plamy. Niekiedy mogą się pojawić pęcherze wykazujące tendencję do sączenia. Zmianom skórnym towarzyszy zazwyczaj silne swędzenie, pieczenie dłoni i ból. Skóra na rękach staje się wysuszona i pomarszczona. Uczuleniu nierzadko towarzyszy obrzęk. Swędząca wysypka wyzwala u chorych konieczność drapania, które nie łagodzi świądu. Zdarza się, że dodatkowo podrażnia skórę, prowadząc do powstania otarć, uszkodzeń lub piekących owrzodzeń. Stanowią one wrota wnikania do organizmu szkodliwych czynników chorobotwórczych, które zaostrzają stan zapalny. W późniejszym czasie skóra na dłoniach staje się grubsza, zmienia się jej koloryt – jest ciemniejsza, z możliwymi bliznami, wyraźnie zaznaczają się jej naturalne bruzdy. Dla niektórych chorych objawy te stanowią przyczynę dużego dyskomfortu psychicznego.
Przy ustalaniu sposobu terapii konieczne jest przeprowadzenie testów skórnych, które określą, jaki czynnik odpowiada za reakcję alergiczną. Standardowy test zawiera 20 alergenów: niektóre metale, składniki gumy, żywice, leki do stosowania zewnętrznego, konserwanty i substancje zapachowe. Dopiero dokładna identyfikacja alergenu stanowi podstawę do opracowania leczenia. Osoby z alergią na rękach powinny stosować leki antyhistaminowe (cetyryzyna, hydroksyzyna, feksofenadyna, loratadyna). W niektórych przypadkach niezbędne jest podanie leków immunosupresyjnych, które obniżają aktywność układu odpornościowego, a w ostateczności glikokortykosteroidów. Przy zakażeniach wtórnych konieczna jest antybiotykoterapia. Należy ograniczyć ekspozycję na czynnik wyzwalający uczulenie. Warto chronić zmiany skórne specjalistyczną odzieżą. Zastosowanie ma tutaj dermasilk, czyli bielizna i odzież lecznicza z modyfikowanej przędzy jedwabnej.
Reakcje alergiczne na skórze – objawy alergii
Znajomość objawów alergii oraz świadomość tego, jak wygląda alergia skórna, są bardzo ważne, gdyż pozwalają nam na wstępne rozpoznanie problemu i podjęcie działania. Oczywiście należy być świadomym tego, że reakcja alergiczna skóry, szczególnie jeśli nie ustępuje, wymaga konsultacji ze specjalistą dermatologiem.
Jak wyglądają objawy skórne alergii? W zależności od tego, jaki czynnik ją wywołał, zmiany skórne mogą występować punktowo lub w skupiskach. Mogą także stale pojawiać się w jednym miejscu lub mieć charakter wędrujący.
Mówiąc o alergii skórnej, jednym z jej pierwszych objawów jest zaczerwienienie bądź rumień, które wyglądają po prostu jak czerwone plamy. Często towarzyszy mu pieczenie zmienionego obszaru skóry oraz świąd, który może wywoływać chęć drapania się. Wysypka alergiczna powoduje, że z czasem na skórze może wystąpić obrzęk oraz niewielkie pęcherze. Te z czasem pękają i mogą tworzyć nadżerki i strupy. Jeśli drapiemy zmieniony chorobowo obszar, często dochodzi do pojawiania się wykwitów skórnych.
W przypadku alergii skórnej często dochodzi do nadmiernego przesuszenia zmienionego chorobowo obszaru, skóra staje się szorstka i może dojść do jej rogowacenia.
Co wywołuje alergię na dłoniach?
Alergia na dłoniach może być wywołana przez szereg czynników. W większości przypadków objawy uczulenia nasilają się w momencie bezpośredniego kontaktu skóry z alergenem. Wówczas mówi się o alergii kontaktowej na dłoniach. Występuje ona częściej u kobiet niż u mężczyzn, a zachorowalność wzrasta z wiekiem u obu płci. Wyprysk kontaktowy może być wywołany przez kosmetyki, proszek do prania i inne środki czystości, gumę, środki zapachowe, leki do stosowania miejscowego, metale jak nikiel, chrom i kobalt (obecne zwłaszcza w biżuterii, okularach i suwakach), środki odkażające, benzynę, olej napędowy i formaldehyd (zawarty w odzieży i lakierach do paznokci).
Pierwszy kontakt z alergenem nie wywołuje objawów skórnych. Najpierw musi wytworzyć się stan nadwrażliwości na daną substancję. Przy ponownym zetknięciu z alergenem uruchamia się reakcja uczulonego układu odpornościowego i dochodzi do wyprysku alergicznego. Zmiany rozwijają się zwykle w ciągu 24–48 godzin po ekspozycji na czynnik uczulający. Początkowo obejmują jedynie obszar bezpośrednio eksponowanej skóry, ale później wykazują tendencję do rozprzestrzeniania się.
Zdarza się, że czynnik wyzwalający alergię występuje w środowisku pracy chorego. Grupami zawodowymi w największym stopniu narażonymi na uczulenie na skórze są: fryzjerzy, personel sprzątający, pracownicy ochrony zdrowia, kucharze oraz pracownicy sektora budowlanego i obróbki metali.
