Przykłady łagodnych nowotworów - Poznaj różnorodność i charakterystykę

Nowotwory złośliwe nerki

Rak nerki to najczęściej spotykany nowotwór złośliwy tego narządu. Rak nerki stanowi ok. 3% wszystkich nowotworów złośliwych rozpoznawanych u osób dorosłych. Najpowszechniej występujące objawy raka nerki to ból w okolicy lędźwiowej oraz obecność krwi w moczu. W bardziej zaawansowanych stadiach choroby może dołączyć do nich nagły spadek masy ciała, gorączka oraz znaczne osłabienie.

Część raków nerki (szczególnie o niskim stopniu zaawansowania) ma przebieg bezobjawowy – takie guzy mogą być wykryte zupełnie przypadkowo. Podstawową metodą leczenia raka nerki jest chirurgiczne usunięcie nowotworu wraz z odpowiednim marginesem zdrowych tkanek. W niektórych przypadkach zalecane jest stosowanie terapii uzupełniającej (immunoterapia, chemioterapia).

Rokowanie w raku nerki jest uzależnione od stopnia zaawansowania choroby w chwili postawienia rozpoznania. Istotne znaczenie ma również typ histologiczny guza. Charakterystyczną cechą raka nerki jest występowanie zespołów paraneoplastycznych, czyli objawów będących skutkiem rozwoju nowotworu w organizmie.

Przykłady zespołów paraneoplastycznych pojawiających się w przebiegu raka nerki to hiperkalcemia (wzrost stężenia wapnia we krwi), nadciśnienie tętnicze oraz anemia. Zespoły paraneoplastyczne mogą być pierwszym objawem raka nerki.

Nerczak płodowy, zwany również guzem Wilmsa lub nefroblastomą, to najczęstszy nowotwór złośliwy nerek spotykany w populacji dziecięcej. Nerczak płodowy najczęściej dotyka dzieci pomiędzy drugim a piątym rokiem życia.

Pierwszym objawem nerczaka płodowego zazwyczaj jest obecność guza wyczuwalnego w jamie brzusznej. W leczeniu nerczaka płodowego stosuje się chemioterapię oraz zabieg operacyjny (w wybranych przypadkach w połączeniu z radioterapią).

Wyniki leczenia w większości nerczaków płodowych są bardzo dobre: jego wyleczalność określa się na 90%. Wczesne wykrycie nowotworu oraz szybkie wdrożenie leczenia zwiększa szanse na skuteczność prowadzonej terapii.

NOWOTWÓR ŁAGODNY I ZŁOŚLIWY – DANE STATYSTYCZNE

Nowotwory są grupą schorzeń, która stanowi w Polsce jedną z najpoważniejszych przyczyn zgonów, po chorobach układu krążenia. U mężczyzn nowotwory złośliwe stanowią około 26% zgonów ogółem, a u kobiet odsetek ten wynosi około 23%. W Polsce należy liczyć się z rosnącą liczbą zachorowań i zgonów na raka głównie ze względów demograficznych. W ciągu ostatnich 4 dekad liczba zachorowań na nowotwory gwałtownie rosła.

Chociaż początek lat 90 XX wieku przyniósł zmniejszenie tempa wzrostu liczby zgonów z powodu raka złośliwego, to niewielki spadek odsetka umieralności widoczny jest dopiero do początku XXI wieku.

  • Choroby nowotworowe są przyczyną około 7-8% wszystkich zgonów u dzieci. Umieralność z powodu nowotworów u dzieci spada, przy utrzymującym się poziomie z wskaźnika zachorowań. Wśród nowotworów dziecięcych najczęściej występują w Polsce białaczki i nowotwory mózgu.
  • W grupie młodych dorosłych (20-44 lata) rak złośliwy występuje częściej u kobiet niż mężczyzn. Wśród młodych mężczyzn dominuje zachorowanie na nowotwór jądra, a także na nowotwory płuca, nowotwory jelita. Wśród młodych kobiet najczęstsze nowotwory to nowotwory piersi, szyjki macicy i jajnika.
  • W grupie osób w wieku 45-64 lata nowotwory są już od ponad 30 lat drugą przyczyną zgonów, zaraz po chorobach układu krążenia. Wśród mężczyzn w średnim wieku dominują nowotwory płuca, jelita grubego i rak prostaty. Wśród kobiet w średnim wieku dominuje nowotwór piersi, a także nowotwory płuca i jelita grubego.
  • W najstarszej grupie wiekowej (powyżej 65 roku życia) notuje się stały przyrost zachorowalności i liczby zgonów na raka złośliwego. Wśród mężczyzn w najstarszej grupie wiekowej najczęściej występują nowotwory płuca, rak jelita grubego i prostaty, zaś u kobiet dominują nowotwory piersi, płuca i jelita grubego.


Rodzaje nowotworów – rak złośliwy i guzy łagodne – różnice, bibliografia:
J. Stachura, W. Domagała, Patomorfologia, Tom I, Kraków 2008.
S. Maśliński, J. Ryżewski, Patofizjologia, Warszawa 2009.
P. Thor, Podstawy patofizjologii człowieka, Kraków 2001.

Nowotwory nerki – leczenie

Planując leczenie nowotworu nerki, należy uwzględnić wiele czynników. Najważniejszym z nich jest oczywiście rodzaj wykrytego nowotworu. Dodatkowe czynniki to wielkość guza, obecność objawów klinicznych oraz ogólny stan zdrowia pacjenta. Nowotwory o charakterze łagodnym często nie wymagają żadnego leczenia – w wielu przypadkach wskazana jest jedynie regularna obserwacja.

Konieczność ich usunięcia może pojawić się w momencie osiągnięcia przez guz znacznych rozmiarów lub powodowania objawów klinicznych (na przykład dolegliwości bólowych).

Podstawową metodą leczenia złośliwych nowotworów nerki jest zabieg chirurgiczny. Operację usunięcia guza wykonuje się również w przypadkach „podejrzanych” nowotworów, których charakter (łagodny lub złośliwy) jest trudny do oceny w badaniach obrazowych.

W zależności od rodzaju i wielkości guza, wykonuje się dwa podstawowe rodzaje operacji: nefrektomię oszczędzającą lub radykalną. Nefrektomia oszczędzająca oznacza usunięcie guza wraz z przylegającą częścią miąższu nerki. Jej celem jest jednak pozostawienie możliwie dużej objętości czynnej nerki.

W przypadku nefrektomii radykalnej, konieczne jest usunięcie guza razem z całą nerką. W niektórych sytuacjach może być wskazane również usunięcie innych pobliskich tkanek objętych procesem nowotworowym (np. okolicznej tkanki tłuszczowej, węzłów chłonnych lub nadnercza).

Niektóre nowotwory nerki mogą wymagać leczenia uzupełniającego (na przykład za pomocą farmakoterapii). W przypadku wybranych zmian (w szczególności niewielkich i odpowiednio umiejscowionych) możliwe jest stosowanie technik leczenia małoinwazyjnego.

Przykładem takiej terapii jest krioablacja, czyli niszczenie tkanki nowotworu z wykorzystaniem bardzo niskich temperatur. Innym zabiegiem stosowanym w niektórych nowotworach nerek jest embolizacja naczyń guza.

Embolizacja polega na wprowadzeniu do naczyń krwionośnych specjalnej substancji, powodującej zamknięcie światła naczynia. W ten sposób dopływ krwi zostaje zablokowany, a niedokrwiona tkanka nowotworu ulega obumarciu. Embolizacja naczyń guza bywa stosowana na przykład w terapii naczyniakomięśniakotłuszczaków nerki (angiomyolipoma).

Nowotwory nerki – informacje ogólne

  • Charakterystyczne cechy nowotworów łagodnych to powolny wzrost oraz dobre odgraniczenie od otaczających tkanek. Przykładami nowotworów łagodnych nerki są: gruczolak kwasochłonny (z łac. onkocytoma), naczyniakomięsakotłuszczak (z łac. angiomyolipoma, AML) czy brodawczak. Nowotwory łagodne nie tworzą odległych przerzutów w innych narządach. Wiele nowotworów łagodnych nerki wymaga jedynie regularnej obserwacji. Usunięcie nowotworu łagodnego może być wskazane w przypadku osiągnięcia przez guz dużych rozmiarów lub spowodowania objawów klinicznych.
  • Nowotwory złośliwe nerki charakteryzują się bardziej agresywnym przebiegiem. Ich komórki namnażają się szybciej i naciekają okoliczne struktury. Nowotwory złośliwe są również zdolne do tworzenia odległych przerzutów. Najczęściej spotykanym nowotworem złośliwym nerki w populacji osób dorosłych jest rak nerki. Najczęstszy nowotwór złośliwy nerki wśród dzieci to nerczak płodowy, zwany również guzem Wilmsa.

W procesie diagnostyki nowotworu nerki konieczne jest znalezienie odpowiedzi na kluczowe pytanie: czy mamy do czynienia ze zmianą łagodną, czy złośliwą? Charakter wykrytego nowotworu jest głównym czynnikiem determinującym dalsze postępowanie lecznicze.

Najważniejszym narzędziem diagnostycznym w nowotworach nerki są badania obrazowe: ultrasonografia, tomografia komputerowa i rezonans magnetyczny jamy brzusznej. W niektórych przypadkach konieczne jest również wykonanie badań dodatkowych.

Guzy o charakterze łagodnym i złośliwym posiadają cechy pozwalające na ich wstępne odróżnienie w badaniach obrazowych. Niestety, w niektórych przypadkach postawienie pewnej diagnozy na podstawie wyłącznie badań obrazowych jest niemożliwe. Wówczas konieczne jest badanie histopatologiczne fragmentu guza. Materiał do badania możemy uzyskać podczas biopsji lub w wyniku zabiegu operacyjnego usunięcia guza.

Znajomość rodzaju określonego nowotworu nerki pozwala na dobór najbardziej optymalnego rodzaju postępowania.

Mięsak Kaposiego - jako nowotwór pochodzenia naczyniowego szerzący się w obrębie skóry objawia się obecnością niebolesnych, rosnących guzków lub zlewnych plam lub nacieczeń najczęściej w okolicach podudzia lub na stopach stanowią one tak zwaną postać zapalną charakterystyczną dla początku choroby skóry.

Czytaj dalej...

Podobne zmiany skórne jak w omawianym chłoniaku pierwotnym skóry, występują także w zmianach zapalnych skóry, reakcjach polekowych, atopowym zapaleniu skóry AZS , łuszczycy, przy łuszczycy plackowatej, liszaju płaskim, a także wyprysku rozsianym.

Czytaj dalej...

Szanse na całkowite wyleczenie nowotworu szacuje się na około 40 , natomiast wskaźnik pięcioletniego przeżycia, w zależności od stadium choroby, lokalizacji zmian i histologii guza, wynosi od 20 do 40.

Czytaj dalej...

Promieniowanie słoneczne oraz korzystanie z solarium znacząco zwiększają ryzyko rozwoju czerniaka skóry, który w wielu przypadkach jest przyczyną przedwczesnego zgonu, bo wielu chorych zgłasza się do lekarza zbyt późno, gdy choroba doprowadzi do powstawania przerzutów, które wpływają na pogorszenie się ogólnego samopoczucia.

Czytaj dalej...