"Zagrożenie raka skóry na głowie"

Rak skóry - rak kolczystokomórkowy

Rak kolczystokomórkowy (ang. Squamous Cell Carcinoma – SCC) jest drugim najczęściej występującym nowotworem skóry. Ponad 80 proc. przypadków SCC dotyczy części ciała eksponowanych na światło słoneczne, najczęściej jest to głowa (okolica oczodołów, nosowo-wargowa, wargi, nos, policzki, uszy), szyja, grzbiety rąk. Wyróżnia się postać przedinwazyjną i inwazyjną raka kolczystokomórkowego. Postać przedinwazyjna (z której może się rozwinąć rak skóry) - choroba Bowena - to rumieniowe tarczki o ostro zaznaczonych granicach, o aksamitnej lub złuszczającej się powierzchni - erytroplazja Queyrata - widoczna jest jako czerwona gładka plama na żołędzi prącia u nieobrzezanych mężczyzn - erytroplakia - to wszelkiego rodzaju czerwone zmiany zlokalizowane na błonach śluzowych Postać inwazyjna (rak skóry) ma charakter brodawkujący lub wrzodziejący. Skóra wokół jest nacieczona, stwardniała, często obecne są wałowato wywinięte brzegi.

Rak brodawkujący - jest to nowotwór występujący na narządach płciowych, w jamie ustnej i w obrębie stóp. Wzrost raka brodawkującego jest bardzo powolny, jego powierzchnia jest pokryta masami rogowymi. Jego przyczyną może być m.in. wirusy brodawczaka ludzkiego HPV 6 i HPV 11.

Diagnostyka nowotworów głowy i szyi

Diagnostyka nowotworów głowy i szyi jest wielostopniowa. W pierwszej kolejności lekarz przeprowadza wywiad ze szczególnym uwzględnieniem takich aspektów jak:

  • opis występujących objawów,
  • czas utrzymywania się symptomów,
  • istnienie czynników ryzyka.

Specjalista ocenia też naocznie części ciała, co do których istnieje podejrzenie rozwoju nowotworu (badanie laryngologiczne), a także analizuje ewentualnie występujące zaburzenia połykania, czucia, widzenia, węchu, smaku, słyszenia i równowagi. Po wstępnym uprawdopodobnieniu podejrzenia, w zależności od potrzeb zlecone mogą być następujące badania obrazowe:

  • tomografia komputerowa,
  • rezonans magnetyczny,
  • USG węzłów chłonnych.

Kluczowa dla diagnozy jest jednak biopsja, czyli pobranie wycinka do oceny histopatologicznej. Materiał najczęściej pozyskuje się z ogniska pierwotnego, ale czasem też z zajętych okolicznych węzłów chłonnych. Badanie to pozwala potwierdzić nowotwór, a także określić jego charakter, stopień złośliwości oraz zaawansowanie. Ma to kluczowe znaczenie przy wyborze optymalnej metody leczenia.

Ponieważ większość pacjentów trafia do lekarza zbyt późno, przypadkiem albo w związku z dużym progresem trwającej od dawna choroby, warto wiedzieć, że można się też diagnozować przesiewowo, profilaktycznie.

Służą temu różne inicjatywy, takie jak sfinansowany z funduszy europejskich ogólnopolski program badania nowotworów głowy i szyi, wart 20 milionów złotych i przewidujący sprawdzenie stanu zdrowia około 70 tysięcy osób z grup podwyższonego ryzyka (wiek 40-65 lat, palacze, alkoholicy, zakażeni HPV).

Jak leczyć raka skóry?

Podstawowym czynnikiem, który przesądza o leczeniunowotworów skóry jest wynik badania obrazowego i histopatologicznego. Głównym sposobem leczenia jest chirurgiczne wycięcie guzaz pewnym marginesem sąsiadujących zdrowych tkanek. To właśnie leczenie operacyjne pozwala na radykalne usunięcie zmian na skórze.

Kolejną formą leczenia jest radioterapia, stosowana u tych osób, które nie mogą być poddane zabiegowi chirurgicznemu. Tą metodą jest głównie leczony rak płaskonabłonkowy i podstawnokomórkowy.

Bezinwazyjną metodą jest natomiast terapia fotodynamiczna, która działa w oparciu o reakcję fototoksyczną. W ten sposób niszczone są komórki nowotworowe bez uszkadzania tkanek zdrowych. W przypadku mniejszych guzków (do 5 mm) stosowany jest laser CO2. Natomiast chorzy z dużymi obszarami skórnymi, zajętymi przez zmiany nowotworowe poddawani są leczeniu powierzchownemu.

Po zakończeniu leczenia każdy pacjent ma zalecane wizyty kontrolne. Ich zadaniem jest monitorowanie stanu zdrowia, ewentualnych nawrotów choroby czy przerzutów. Ogromne znaczenie ma profilaktyka raka skóry. Polega ona przede wszystkim na unikaniu zbyt długiego przebywania na słońcu i stosowaniu kremów ochronnych z wysokimi filtrami.

Objawy nowotworu skóry

Zmiany nowotworowe na skórze bardzo często sygnalizują rozwój wielu chorób onkologicznych. Medycyna określa je jako zespoły paranowotworowe, czyli takie, które wyprzedzają rozwój nowotworu. Oznacza to, iż zmiany skórne to nie tylko sygnał o nowotworze skóry, ale też może być to sygnał o nowotworze płuc, nerek, trzustki czy jajników. Co w obrębie skóry jest symptomem nowotworu? Warto poznać kilka przykładów:

  • brunatne przebarwienia w okolicach fałd skórnych mogą oznaczać raka żołądka,
  • oddzielanie naskórka to częsty sygnał o pojawieniu się raka trzustki lub nowotworu płuc,
  • obrzęki rumieniowate w okolicach twarzy mogą świadczyć o nowotworze nosogardzieli lub sutka,
  • zagłębienia w obrębie palców to częsty symptom raka płuc lub żołądka,
  • zmiany łuszczycowe na całej skórze to niekiedy objawy chłoniaka czy ziarnicy złośliwej,
  • przewlekły świąd, który trwa co najmniej 6 tygodni to jeden z pierwszych objawów rozwijającej się choroby nowotworowej.

Objawy nowotworów skórybardzo często w początkowej fazie choroby nie wzbudzają niepokoju u chorego. Najczęściej są to niewielkie zgrubienia, mylone z dolegliwościami typowo dermatologicznymi.

Jak wygląda rak skóry? Do najważniejszych objawów, które już zdecydowanie świadczą o raku skóry zaliczane są:

  • zmiany skórne na twarzy, które powstają bez wyraźnej przyczyny,
  • specyficzne „wypryski”, bardzo często przybierające postać owrzodzonych punktów,
  • krwawiące guzki,
  • stwardnienia na skórze, utrzymujące się przez dłuższy czas,
  • guzki charakteryzujące się perłowymi brzegami,
  • nadmierne rogowacenie naskórka,
  • wyraźnie odgraniczone czerwone zgrubienia na skórze,
  • głębokie owrzodzenia z tendencją wzrostową i rozprzestrzeniającą,
  • zmiany dysplastyczne skóry o niejednolitym zabarwieniu i specyficznych poszarpanych brzegach,
  • niegojące się rany i pokrywające ciągle nowymi strupami,
  • mocno rozszerzone naczynia krwionośne na skórze,
  • plamy o ciemnym zabarwieniu (fioletowym, ciemnobrązowym czy czerwono-niebieskim),
  • plamy rumieniowe, wywołujące odczucie pieczenia i swędzenia.

Podobne zmiany skórne jak w omawianym chłoniaku pierwotnym skóry, występują także w zmianach zapalnych skóry, reakcjach polekowych, atopowym zapaleniu skóry AZS , łuszczycy, przy łuszczycy plackowatej, liszaju płaskim, a także wyprysku rozsianym.

Czytaj dalej...

Dynamicznie rozrastający się rak wywołuje uciskanie otoczenia, niszczenie narządów, krwawienia, zakrzepy, nowotwory złośliwe osłabiają i wyniszczają odporność organizmu, wywołują również zakażenia i wydzielają hormony.

Czytaj dalej...

Rozrosty polipowate są najczęściej spotykane w górnych drogach oddechowych błona śluzowa nosa i zatok najczęściej są to polipy zapalne , trzonie macicy, cewce moczowej, żołądku, jelicie grubym zwykle polipy zapalne i nowotworowe, rzadziej z zaburzeń rozwojowych.

Czytaj dalej...

Promieniowanie słoneczne oraz korzystanie z solarium znacząco zwiększają ryzyko rozwoju czerniaka skóry, który w wielu przypadkach jest przyczyną przedwczesnego zgonu, bo wielu chorych zgłasza się do lekarza zbyt późno, gdy choroba doprowadzi do powstawania przerzutów, które wpływają na pogorszenie się ogólnego samopoczucia.

Czytaj dalej...