U nas zapłacisz kartą
Objawy raka skóry - Jak rozpoznać zmiany nowotworowe na skórze?
Nowotwór skóry: rodzaje i postaci inwazyjne. Objawy raka skóry, przyczyny i czynniki ryzyka
Nowotwór skóry o charakterze złośliwym najczęściej spowodowany jest przez nadmierną ekspozycją skóry na słońce. Objawy różnią się w zależności od rodzaju raka skóry i podtypów, ale przeważnie są to ranki lub guzy, wokół których skóra może być zaczerwieniona, łuszcząca się i owrzodzona.
Nie każdy nowotwór skóry jest złośliwy. Nowotwory łagodne skóry przeważnie nie stanowią zagrożenia dla życia, nie naciekają okolicznych tkanek ani nie wymagają zaawansowanego leczenia onkologicznego, np. chemioterapii czy radioterapii. Nowotwory złośliwe skóry najczęściej zajmują okoliczne tkanki, a także dają przerzuty do innych miejsc w organizmie. Rak skóry ma różne rodzaje, które mogą dawać odmienne objawy.
Nowotwory skóry – objawy i rodzaje. Jak wyglądają zmiany?
Nowotwory skóry są dość groźnymi i niegojącymi się zmianami na skórze. Utrzymują się przez dłuższy czas i często oznaczają nowotwory złośliwe. Co powinno zaniepokoić każdą osobę, u której pojawiają się objawy choroby na skórze? Jak rozpoznać nowotwór skóry?
- Czym są nowotwory skóry?
- Przyczyny nowotworów skóry
- Zmiany skórne nowotworowe
- Objawy nowotworu skóry
- Rodzaje raka skóry
- Jak leczyć raka skóry?
Co roku zwiększa się przyrost zachorowalności na nowotwory skóry. Ma to ścisły związek z częstszymi ekspozycjami na słońce czy korzystaniem z solarium. Ale to nie jedyne przyczyny tej choroby. Złośliwa postać nowotworu skóry, czyli rak skóry dotyka głównie osoby o jasnej karnacji.
W Polsce większość osób cechuje jasny fototyp skóry, ale należy pamiętać, iż nowotwór skóry nie rozwija się od razu w głównej i niebezpiecznej postaci. To często proces dość długotrwały, przebiegający w etapach. Dlatego warto obserwować swoją skórę i kontrolować zmiany przedrakowe.
Każdy niepokojący sygnał wymaga zawsze konsultacji medycznej. Im wcześniej podjęte leczenie, tym mniejsze ryzyko na przerzuty choroby.
Raki skóry - objawy
Rozpoznanie raka kolczystokomórkowego można ustalić na podstawie obecności rozwijającego się powoli pojedynczego guza lub owrzodzenia o nacieczonej podstawie i wyniosłych brzegach. Może też być wykwitem przypominającym bliznę. Owrzodzenie i krwawienie zmiany to objawy późne, które występują w zmianach nowotworowych o znacznym zaawansowaniu. Objawem świadczącym o zaawansowaniu choroby mogą być również stwierdzone przerzuty w węzłach chłonnych regionalnych (w okolicy pachowej – przy zmianach na kończynach górnych, w okolicy pachwinowej – przy zmianach na kończynach dolnych, w węzłach chłonnych szyjnych – przy zmianach w obrębie głowy i szyi).
W przypadku wystąpienia powyższych objawów należy się zgłosić do lekarza rodzinnego, dermatologa w miejscu zamieszkania lub do Regionalnego Centrum Onkologicznego w mieście wojewódzkim.
Rak brodawkujący skóry
Na raka brodawkującego skóry chorują osoby zarażone wirusem brodawczaka ludzkiego – typami 6 lub 11. Zmiany nowotworowe na skórze tworzą się na stopach, w obszarze narządów płciowych i w jamie ustnej. Zwykle rak skóry tego rodzaju jest pokryty masami rogowymi – może mieć różne kształty. Rak brodawkujący zwykle nie daje przerzutów.
Czerniak występuje u osób zbyt często i długo przebywających na słońcu albo w solarium. Szczególnie narażeni na tego rodzaju raka skóry są ci, którzy mają jasną karnację, jasną tęczówkę i skłonność do oparzeń słonecznych. W grupie ryzyka są też osoby z dużą ilością znamion.
Objawy tego rodzaju raka skóry to m.in. swędzenie, zaczerwienienie i krwawienie zmiany skórnej. O charakterze złośliwym mogą świadczyć też powiększenie zmiany skórnej, zmiana jej kształtu i koloru oraz owrzodzenie. Rak zaczyna rosnąć horyzontalnie lub wertykalnie, jego brzegi stają się niesymetryczne, nierówne i postrzępione. Zmienia się też kolor – im więcej barw ma zmiana skórna, tym bardziej prawdopodobne, że ma charakter nowotworu złośliwego.
Czy raki skóry występują często?
Przyjmuje się, że raki skóry stanowią 8–10% wszystkich nowotworów złośliwych, z czego 70–80% to raki podstawnokomórkowe, a ok. 20% raki kolczystokomórkowe. Nowotwory te są częstsze w krajach słonecznych, np. w Australii czy południowych regionach Stanów Zjednoczonych. Wielu autorów podkreśla stały wzrost liczby zachorowań na raki skóry (raka podstawnokomórkowego i kolczystokomórkowego) w krajach europejskich.
Raki skóry powstają pod wpływem czynników fizycznych, chemicznych, mechanicznych i biologicznych. Z czynników osobniczych należy wymienić: fototyp skóry (bardziej narażone są osoby z I lub II fototypem, tzn. osoby o włosach blond lub rudych, licznych piegach i niebieskich oczach), typ barwnika, wiek (w starszym wieku częściej występują nowotwory skóry łagodne i złośliwe), stan immunologiczny (u osób poddawanych immunosupresji częściej obserwowano raki skóry).
Wyróżnia się dwa rodzaje barwnika: eumelaninę – barwnik brązowoczarny, zmniejszający wrażliwość skóry na ekspozycję słoneczną (występuje u osób o ciemnej karnacji, ciemnych włosach i oczach), oraz feomelaninę – barwnik żółtoczerwonobrązowy, o działaniu prokancerogennym (sprzyjającym rozwojowi nowotworów), tzn. pod wpływem UV powstają wolne rodniki odpowiedzialne za uszkodzenia genetyczne komórek (charakterystyczny dla osób rudych, z blond włosami i jasną skórą). Zwiększona ilość feomelaniny i mała ilość eumelaniny predysponują do rozwoju nowotworów skóry.
- UVA – o długości fali 320–400 nm
- UVB – o długości fali 280–320 nm
- UVC – o długości fali 200–280 nm.
Najbardziej mutagenna frakcja UVB jest pochłaniana przez DNA keratynocytów, powodując zaburzenia regulacji genów tkankowych, liczne mutacje i w konsekwencji transformację nowotworową komórek. Badania wskazują, że frakcja UVA ma również udział w fotokancerogenezie, prawdopodobnie jednak odgrywa znacznie mniejszą rolę niż UVB. Korzystanie z urządzeń emitujących UVA, ze sztucznych źródeł promieniowania ultrafioletowego (np. solaria) powoduje sytuację, w której UVA działa synergistycznie z UVB i nasila jego szkodliwe działanie na skórę.
