U nas zapłacisz kartą
Nowotwory złośliwe skóry - Przyczyny, Objawy i Sposoby Leczenia
Nowotwory złośliwe – typy raków i objawy
Nowotwory złośliwe tworzą się z komórek namnażających się w ekspresowym tempie w sposób ciągły. Rodzaje nowotworów dzielone są w oparciu o miejsce powstania. Nowotwór złośliwy jest pochodzenia nabłonkowego.
Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami
” lek. Jacek Podstolski ”
Nowotwory złośliwe pojawiają się najczęściej u osób po 50 roku życia. Nowotwory nabłonkowe rozprzestrzeniają się, czyli naciekają do okolicznych naczyń krwionośnych, skąd transportowane są na dalsze odcinki organizmu, dając przerzuty. Niestety, rokowanie przy przerzutach nowotworów złośliwych nie jest dobre, co utrudnia leczenie i sprzyja nawrotom.
Podział nowotworów
Nowotwory można podzielić na łagodne (niezłośliwe) i złośliwe (tę grupę często potocznie określa się mianem „raków”, choć z medycznego punktu widzenia nie jest to prawidłowe, zostanie to wyjaśnione później).
Nowotwory łagodne występują znacznie częściej niż złośliwe. Swoją budową i wyglądem tworzących go komórek nowotwór może być mniej lub bardziej podobny do prawidłowej tkanki, z której się wywodzi. Nazywamy to zróżnicowaniem nowotworu – można przyjąć, że im bardziej jest on podobny do tkanek prawidłowych, tym mniej jest złośliwy. Nowotwory łagodne cechują się bardzo dużym stopniem zróżnicowania.
Nowotwory złośliwe – podział w zależności od pochodzenia
- nowotwory złośliwe pochodzenia nabłonkowego (a więc rozwijające się z komórek nabłonka) nazywa się rakami (carcinoma)
- nowotwory wywodzące się z komórek mezenchymalnych to mięsaki (sarcoma), a
- nowotwory tkanki limfatycznej i układu krwiotwórczego to chłoniaki (lymphoma) i
- białaczki (leucemia).
Istnieją jeszcze nowotwory wywodzące się z pierwotnej komórki płciowej, zwykle rozwijają się one w gonadach (jądra i jajniki) i nazywamy je nowotworami germinalnymi. Ponadto osobną grupę stanowią nowotwory ośrodkowego układu nerwowego (mózgu i rdzenia kręgowego).
Ryc. 1. Chłoniak żołądka w postaci owrzodzenia błony śluzowej
Nowotwory złośliwe - przerzuty
Nowotwory złośliwe charakteryzują się występowaniem kilku cech, które decydują o tym, że zasługują one na nazwanie ich „złośliwymi” i określają biologiczne zachowanie opisywanych zmian. Dwie główne takie cechy to naciekanie okolicznych tkanek (czyli ich przerastanie) oraz zdolność do tworzenia przerzutów do węzłów chłonnych lub narządów odległych. Naciekanie wiąże się z niszczeniem tkanek otaczających nowotwór lub narząd, z którego się on wywodzi. Komórki nowotworu mają zdolność naciekania także naczyń krwionośnych i chłonnych. Dzięki temu, po dostaniu się do światła naczynia wraz z krwią lub chłonką, mogą się rozsiewać po całym ciele. Jeśli w innym, odległym miejscu komórki nowotworowe napotkają korzystne warunki do osiedlenia się i namnażania – pozostają tam i tworzą nowy guz nowotworowy nazywany przerzutem.
Nowotwory – rodzaje
Nowotwory jajnika znajdują się na 5 miejscu raków, które występują u kobiet. Rak jajnika rozwija się z tkanek nabłonka i cierpią na niego głównie kobiety w lub po okresie menopauzy. Czynnikami ryzyka są: endometrioza, bezdzietność oraz niepłodność. Z racji lokalizacji rak ten często daje przerzuty, co ogranicza skuteczność leczenia.
Rak nerki występuje raczej rzadko i ocenia się, że dotyczy panów po 45 roku życia i kobiet po 55 roku życia. Nowotwory nerek rozwijają się podstępnie, nie dając początkowo żadnych niepokojących objawów. Przyczynami rozwoju raka nerek są głównie predyspozycje genetyczne oraz uwarunkowania hormonalne. Częściej też tworzą się u osób ze stwierdzoną nabytą torbielowatością nerek i tych, które przeszły dializę. Innymi czynnikami sprzyjającymi są nadciśnienie tętnicze i otyłość.
Do nowotworów układu pokarmowego zalicza się raka trzustki, nowotwory żołądka , jelita grubego, przełyku i dróg żółciowych. Najtrudniejszy w diagnostyce jest rak przełyku, który na ogół daje się wykryć jedynie w postaci zaawansowanej. Typowymi objawami są trudności w przełykaniu cząstek pokarmowych oraz uczucie utknięcia czegoś w klatce piersiowej lub gardle. Wczesnymi objawami raka żołądka są mdłości, brak apetytu, niestrawność oraz zaparcia. Rak trzustki jest najgorzej rokującym ze wszystkich nowotworów układu pokarmowego.
Nowotwory sutka o złośliwym przebiegu objawiają się pojawieniem się guza, który jest dobrze wyczuwalny pod skórą i można wyczuć jego granice. W dotyku jest dość twardy, dlatego nie sposób go przeoczyć przy regularnych samokontrolach. Badania piersi są kluczowe w szybkim wykryciu nowotworu i dają duże szanse na skuteczne wyleczenie. Przy nowotworze piersi leczenie obejmuje resekcję, czyli wycięcie zmiany nowotworowej, chemio- i radioterapię.
Raki skóry – rozpoznanie
Rozpoznanie raka skóry ustala się na podstawie oglądania zmiany skórnej, także pod dermatoskoptem oraz badania histopatologicznego wyciętej zmiany lub rzadziej – fragmentu zmiany pobranego do badania. Lekarz zbada też węzły chłonne w okolicy, w której znajduje się nowotwór.
- terapię fotodynamiczną – metodę nieinwazyjną, pozwalającą na niszczenie tkanki nowotworowej, bez zbędnych uszkodzeń tkanki zdrowej, polega na wykorzystaniu reakcji fototoksycznej, do której dochodzi w wyniku zastosowania substancji fotouczulającej i światła o odpowiedniej dla danej substancji długości fali, jest użyteczna w przypadku stanów przedrakowych (zwłaszcza rogowacenia słonecznego), w pewnych odmianach raka podstawnokomórkowego i wczesnych raka kolczystokomórkowego. Zaletami terapii fotodynamicznej są: selektywność, oszczędzenie zdrowej otaczającej skóry, zadowalające wyniki kosmetyczne, wielokrotność stosowania, zastosowanie w każdym wieku, niezależnie od obciążeń ogólnych pacjenta i w dowolnej okolicy ciała
- 5% maść 5-fluorouracylową lub imikwimod – w przypadku drobnych i powierzchownych ognisk
- radioterapię (obecnie rzadko stosowaną), jest to najlepsza metoda leczenia u osób, które nie mogą być poddane zabiegowi chirurgicznemu lub kriochirurgicznemu ze względu na stan ogólny bądź warunki miejscowe, oraz u osób niewyrażających zgody na leczenie tymi metodami
- chemoradioterapiaę, czyli podawanie leków uwrażliwiających na działanie radioterapii, a następnie radioterapię
- laser CO2
- interferon α-2 oraz rekombinowany interferon β we wstrzyknięciach doogniskowych w przypadku leczenia raków podstawnokomórkowych, metoda ta jednak jest żmudna, droga i długookresowa,
- leki systemowe, czyli działające na cały organizm.
Rak kolczystokomórkowy (płaskonabłonkowy): objawy
Rak kolczystokomórkowy, nazywany również płaskonabłonkowym, zwykle ma postać różowej, twardej grudki, złuszczającej się i pokrytej strupem. Niewielki guzek otoczony jest wałowatym brzegiem, ale nie widać perełkowatej obwódki. Guz często krwawi, swędzi, boli, jest wrażliwy na dotyk, niejednokrotnie przekształca się w owrzodzenie. Zarówno rak kolczystokomórkowy, jak i podstawnokomórkowy, należy jak najszybciej skonsultować i poddać leczeniu, w przeciwnym razie może poważnie uszkodzić skórę.
Wspomniany guzek może się rozrastać i przybrać formę brodawkowatą. Wielu pacjentów zgłasza, że zacięło się przy goleniu, a teraz ma problem z otwartą, sączącą się raną. Takie rany trudno się goją lub po zagojeniu szybko wracają. Rak kolczystokomórkowy ma skłonność do rozpadu, wówczas kwasy nukleinowe i jony wewnątrzkomórkowe uwalniają się do przestrzeni pozakomórkowej.
Najczęściej zmiany występują pojedynczo, chociaż mogą pojawić się w dowolnym miejscu, zwykle zlokalizowane są twarzy, szyi, uszach, grzbietach dłoni, ustach i okolicach intymnych.
