U nas zapłacisz kartą
Olej z czarnuszki - Skuteczne leczenie pryszczów i pielęgnacja skóry
Co tkwi w czarnuszce?
Substancji bioaktywnych w czarnuszce jest naprawdę bardzo wiele i nie sposób wymienić tutaj wszystkie. Warto jednak wspomnieć o kilku, które w zasadniczy sposób wpływają na jej właściwości i są dla tej rośliny charakterystyczne.
Pierwszym tego typu związkiem jest nigellon, alkaloid któremu czarnuszka zawdzięcza działanie antyzapalne i antyhistaminowe. To właśnie dzięki niemu preparaty z czarnuszki, przyjmowane regularnie, mają zdolność łagodzenia przebiegu astmy i alergii, także u dzieci. Oprócz nigellonu, czarnuszka zawiera też nigellicynę, nigellaminę czy nigellidynę – kolejne alkaloidy równie rzadko spotykane w świecie roślin.
Spośród licznych olejków eterycznych obecnych w czarnuszce, na szczególną uwagę zasługuje tymochinon – silny antyoksydant o właściwościach przeciwzapalnych. To właśnie tymochinon odpowiada za uniwersalne działanie czarnuszki: obniża ciśnienie, podnosi poziom hemoglobiny, reguluje poziom cukru we krwi, eliminuje bakterie i grzyby, łagodzi infekcje, wzmacnia odporność, wymiata wolne rodniki, a nawet przeciwdziała osteoporozie, poprawia nastrój czy polepsza jakość męskiego nasienia.
Czarnuszka zawiera ponadto dobroczynne fitosterole, flawonoidy, saponiny, korzystny zestaw aminokwasów, witaminy oraz sole mineralne, takie jak cynk, magnez oraz selen.
Olej z czarnuszki – dawkowanie
Obecnie nie ma wystarczających dowodów naukowych, które by pozwoliły ustalić zalecaną dawkę oleju z czarnuszki. W badaniach klinicznych stosowano różne ilości tego oleju, często w połączeniu z farmakoterapią (np. statyny, metformina) lub z inną substancją biologicznie czynną, np.: kwasy omega-3, witamina E, ekstrakt z imbiru itp.
Autorzy licznych rodzicielskich blogów rekomendują olej z czarnuszki jako środek poprawiający funkcjonowanie układu odpornościowego dziecka. Nie są jednak dostępne badania oceniające rzeczywistą skuteczność i bezpieczeństwo stosowania czarnuszki w tym celu oraz w tej grupie wiekowej.
Odporność dziecka jest wypadkową wielu czynników i nie należy zapominać o bardzo podstawowych sprawach, takich jak wystarczająca ilość snu, właściwie zbilansowana dieta oraz systematyczna aktywność fizyczna.
Piśmiennictwo
Tavakkoli A., Mahdian V., Razavi B.M. i wsp.: Review on Clinical Trials of Black Seed (Nigella sativa ) and Its Active Constituent, Thymoquinone. J Pharmacopuncture. 2017 Sep,20(3):179-193. doi: 10.3831/KPI.2017.20.021. Epub 2017 Sep 30. PMID: 30087794, PMCID: PMC5633670.
Gholamnezhad Z., Havakhah S., Boskabady M.H.: Preclinical and clinical effects of Nigella sativa and its constituent, thymoquinone: A review. J Ethnopharmacol. 2016 Aug 22,190:372-86. doi: 10.1016/j.jep.2016.06.061. Epub 2016 Jun 27. PMID: 27364039.
Dehkordi F.R., Kamkhah A.F. Antihypertensive effect of Nigella sativa seed extract in patients with mild hypertension. Fundam. Clin. Pharmacol. 2008 Aug,22(4):447-52. doi: 10.1111/j.1472-8206.2008.00607.x. PMID: 18705755.
Ibrahim R.M., Hamdan N.S., Mahmud R.: A randomised controlled trial on hypolipidemic effects of Nigella Sativa seeds powder in menopausal women. J Transl Med. 2014 Mar 31,12:82. doi: 10.1186/1479-5876-12-82. PMID: 24685020, PMCID: PMC4013060.
Heshmati J., Namazi N., Memarzadeh M.R.: Nigella sativa oil affects glucose metabolism and lipid concentrations in patients with type 2 diabetes: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial. Food Res Int. 2015,70:87–93. doi: 10.1016/j.foodres.2015.01.030.
Gelot P., Bara-Passot C., Gimenez-Arnau E.: Bullous drug eruption with Nigella sativa oil. Annales de Dermatologie et de Vénéréologie. 2012, 139(4): 287-291.
https://www.verywellhealth.com/health-benefits-of-black-seed-oil-89421
https://medlineplus.gov/druginfo/natural/901.html
Właściwości i zastosowanie oleju z czarnuszki
Czarnuszka siewna to roślina popularna i od wieków wykorzystywana w tradycyjnej medycynie indyjskiej i arabskiej w leczeniu różnych chorób dotyczących układu oddechowego, przewodu pokarmowego oraz nerek i wątroby.
Nasiona czarnuszki zawierają wiele biologicznie aktywnych substancji. Należy do nich dotychczas najlepiej przebadany tymochinon. Ponadto w nasionach znajdują się alkaloidy (m.in. nigellamina, nigellina oraz nigellicyna), saponiny (alfa-hederyna) oraz flawonoidy (kwercetyna, kemferol). W nasionach czarnuszki znajduje się ponadto aż 8 z 9 aminokwasów niezbędnych (fenyloalanina, leucyna, izoleucyna, lizyna, metionina, treonina, tryptofan, walina). Na uwagę zasługuje także zawartość kwasów tłuszczowych, głównie nienasyconych, jak kwas linolowy, α-linolenowy oraz eikozadienowy.
Dzięki wymienionym powyżej substancjom biologicznie czynnym nasiona czarnuszki oraz olej z nich pozyskiwany wykazują działanie wielokierunkowe. Na przykład wspomniany tymochinon to składnik, któremu przypisuje się właściwości antyoksydacyjne, przeciwzapalne, immunostymulujące, przeciwcukrzycowe oraz hipotensyjne. Dostępne są także prace wskazujące na jego działanie przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze.
Należy jednak podkreślić, że wyniki badań dotyczą prawie wyłącznie prac eksperymentalnych na liniach komórkowych i modelu zwierzęcym (głównie myszy i szczurów laboratoryjnych). Nie uzyskano dowodów naukowych na to, że olej z czarnuszki działa podobnie u ludzi, a adaptowanie powyższych wyników z modelu zwierzęcego byłoby niezgodne z medycyną opartą na faktach.
Wyjątek stanowi kilka badań z randomizacją, w których oceniano wpływ oleju z czarnuszki na składowe zespołu metabolicznego oraz badania przeprowadzone u chorych na nadciśnienie tętnicze i z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej. Ich wyniki rzeczywiście wydają się obiecujące, jednak potrzebne są dalsze dobrze zaplanowanie badania z randomizacją w celu zweryfikowania skuteczności i bezpieczeństwa stosowania oleju z czarnuszki w wymienionych grupach chorych.
Czarnuszka dobra na wszystko
Okazuje się więc, że nie ryba, nie wino, ale czarnuszka właśnie ma rozwiązywać liczne problemy zdrowotne, które nękają ludzkość od pokoleń i od wieków. Starożytni traktowali ją jako sposób na całe zło.
A my? Dziś, czytając o czarnuszce, często spotkamy się ze stwierdzeniem, że „leczy ona wszystko oprócz śmierci”. No cóż, niełatwo zadać kłam tej opinii, bo rzeczywiście czarnuszka ma działanie uniwersalne i wielokierunkowe. Pomaga na przykład zrzucić kilka kilogramów i zadbać o właściwy poziom cholesterolu. Oczyszcza organizm z toksyn, wspierając tym samym pracę wątroby i nerek. Przyśpiesza regenerację trzustki. Wykazuje właściwości przeciwzapalne, antybakteryjne, antyhistaminowe (ważne dla alergików!) i rozkurczowe. Zawarte w niej związki pełnią funkcję silnych antyutleniaczy, co ma nas ochronić przed nadmiernym namnażaniem się wolnych rodników. Oznacza to po prostu, że czarnuszka broni nasz organizm przed zmianami nowotworowymi. Jest pomocna również przy cukrzycy i nadciśnieniu. Wpływa leczniczo na choroby i stany zapalne skóry, takie jak trądzik, łupież, zaskórniki czy chroniczne egzemy. Wspiera układ immunologiczny, pokarmowy, sercowy i oddechowy. Do tego jest produktem (zarówno pod postacią nasion, jak i oleju) dobrze tolerowanym przez organizm i nietoksycznym. Ze względu na znikomy wkład badawczy w tym zakresie, nie poleca się jej jednak kobietom w ciąży i karmiącym.
Czym jest czarnuszka?
Czarnuszka (z łac. Nigella sativa) to roślina o małych i czarnych nasionach. Charakteryzuje się trójgraniastym kształtem oraz dość intensywnym smakiem i zapachem. Roślina posiada piękne niebieskie lub białe kwiaty. Używana jest w kuchni jako przyprawa, w lecznictwie do suplementacji oraz jako lek łagodzący wiele dolegliwości. Stosować ją można zarówno jako lek, suplement diety lub na zewnętrzne części ciała, jak w przypadku pielęgnacji włosów. Czarnuszka może być używana w wielu formach począwszy od całych ziaren, zmielonej ich formy, poprzez napary oraz olej.
