Podłoże chorób owłosionej skóry głowy - Krzyżówka pomiędzy zdrowiem a dolegliwościami

Choroby owłosionej skóry głowy z prawidłową strukturą włosa

Atopowe zapalenie skóry (AZS) jest jedną z najczęściej spotykanych dermatoz wieku dziecięcego, która występuje u ok. 10-20% dzieci. Najbardziej charakterystycznym objawem AZS jest znaczna suchość skóry, która wynika z upośledzenia funkcji bariery naskórkowej, spowodowanej m.in. zaburzeniami w strukturze białek naskórka i nieprawidłowym metabolizmem lipidów, czemu towarzyszy nadmierna kolonizacja skóry Staphylococcus aureus i Malassezia furfur. Zmiany chorobowe w przebiegu AZS zlokalizowane w obrębie skóry owłosionej występują najczęściej u niemowląt i małych dzieci. Badania wykazały, że u pacjentów z AZS, u których obserwuje się zmiany w obrębie skóry głowy i szyi, stwierdza się występowanie przeciwciał IgE przeciwko alergenom grzybów drożdżopodobnych Malassezia spp. Potwierdza to tezę, że alergeny te, wnikając przez uszkodzony naskórek, mogą stymulować reakcję zapalną 1,2 .

Zmiany AZS okresu noworodkowego obejmują charakterystyczne wykwity rumieniowo-grudkowe, nadżerki oraz przeczosy w obrębie skóry głowy. Ogniska z hiperkeratozą i łuską mogą imitować wyprysk łojotokowy. Wykwity występujące w przebiegu AZS w obrębie owłosionej skóry głowy u dzieci starszych mają charakter niewielkich białych lub szarawych łusek, którym towarzyszy uporczywy świąd. Przerzedzenie włosów nie jest charakterystyczne dla chorych z AZS, jednak u niektórych pacjentów może dojść do częściowej utraty włosów. Zmiany mogą się rozszerzać na skórę gładką czoła, uszy i kark 3 .

Popularnymi lekami stosowanymi w atopowym zapaleniu skóry głowy są glikokortykosteroidy w formie płynu, aplikowane na skórę skalpu 1-2 × na dobę, zgodnie z zasadą w miarę możliwości wybiera się preparaty o najmniejszej sile działania, które zapewniają kontrolę objawów AZS. U najmłodszych dzieci z nasileniem choroby od łagodnego do umiarkowanego najlepiej stosować 1% hydrokortyzon. Natomiast po 2 r.ż., w przypadkach nieodpowiadających na leczenie 1% hydrokortyzonem, wymagających silniejszych preparatów kortykosteroidowych, należy rozważyć zastosowanie środków zawierających np. mometazon.

Grzybica i świąd owłosionej skóry głowy

Grzybica owłosionej skóry głowy jest wywoływana przez dermatofity. Jest to rodzaj grzybów bytujących na naszej skórze i wykazujących powinowactwo do keratyny.

Możemy wyróżnić grzybicę powierzchowną i grzybicę głęboką owłosionej skóry głowy.

Grzybica powierzchowna jest najczęściej spotykana. Objawia się ogniskami złuszczającego się naskórka z stanem zapalnym i zmianami w obrębie łodygi włosa.

W zależności od rodzaju grzybicy, włosy mogą być matowe, suche i szorstkie bądź ułamane u nasady, z wyglądu przypominające zmiany jak w łysieniu plackowatym.

W przypadku występowania długotrwałego łupieżu oraz świądu skóry głowy należy zgłosić się do specjalisty w celu zdiagnozowania problemu i włączenia terapii.

Grzybica głęboka przebiega z zapalnymi naciekami oraz ropnymi zmianami w ujściach mieszków włosowych. Wymaga szybkiego włączenia leczenia przeciwgrzybiczego.

Leczenie grzybicy skóry głowy

Jak leczyć grzybicę skóry głowy? Podstawą leczenia tej choroby są doustne leki przeciwgrzybicze. Zasadne może być pytanie, dlaczego nie wystarczy miejscowe leczenie z wykorzystaniem maści lub roztworów płynnych. Zmiany występujące w przebiegu grzybicy skóry głowy mogą obejmować nie tylko zewnętrzną część włosa i naskórek, ale również głębiej położone części włosa. Leki przeciwgrzybicze podane miejscowo na skórę głowy mogą nie dotrzeć do grzybów znajdujących się w głębszych warstwach skóry. Z tego powodu, podstawą terapii są doustne leki na grzybicę skóry głowy:

  • gryzeofulwina - niedostępna w Polsce,
  • terbinafina,
  • flukonazol,
  • itrakonazol.

Jako wspomaganie leczenia grzybicy skóry głowy zalecane są preparaty miejscowe, w postaci maści, kremów, szamponów lub roztworów. Miejscowe leki na grzybicę skóry głowy również zawierają środki przeciwgrzybicze. Są to m.in. cyklopiroksolamina obecna w lekach Hascofungin i Pirolam, mikonazol znajdujący się w lekach Daktarin i Miconal oraz terbinafina - Tersilat, Undofen Max. Wymienione leki miejscowe dostępne są bez recepty. Szampon, kem lub maść na grzybicę skóry głowy zaleca się stosować przez cały okres terapii doustnej. Zazwyczaj, leczenie trwa nie krócej niż 6-8 tygodni.

Przed rozpoczęciem leczenia często zalecana jest też depilacja włosów w obrębie miejsc zajętych przez zmiany grzybicze. Pomaga to zwiększyć skuteczność terapii miejscowej i jednocześnie skrócić czas leczenia.

Grzybica skóry głowy - szampon, krem lub maść stanowią uzupełnienie leczenia doustnego. Sama terapia miejscowa może nie być wystarczająco skuteczna w terapii. Miejscowe leki na grzybicę skóry głowy wzmacniają efekty leczenia i skracają czas utrzymywania się objawów.

Co robić po zakończeniu leczenia łojotoku

Po zakończeniu leczenia łojotoku należy postępować profilaktycznie, stosować odpowiednie preparaty do pielęgnacji skóry z tendencją do łojotoku, wdrożyć wspomnianą dietę i zmienić styl życia.

Zobacz także

Łupież łojotokowy Łupież jest częstym schorzeniem owłosionej skóry głowy. W jego powstawaniu istotną rolę odgrywa grzyb drożdżopodobny – Pityrosporum ovale.

Choroby włosów Wypadanie włosów może być objawem różnych chorób. Oprócz utraty nadmiernej liczby włosów, włosy mogą stać się suche, cienkie, pozbawione blasku i matowe. Utrata włosów może być efektem przebytej choroby, stresu, niedokrwistości z niedoboru żelaza, nieodpowiedniej diety, przyjmowania niektórych leków (np. cytostatyków, leków immunosupresyjnych, witaminy A, β-blokerów). Do nadmiernego wypadania włosów przyczynia się także nieprawidłowa pielęgnacja – m.in. niewłaściwe czesanie i szczotkowanie włosów, prostowanie włosów, trwała ondulacja. Prawidłowo dziennie dochodzi do utraty 60–100 włosów.

Wybrane treści dla Ciebie

Hipermelanozy Hipermelanozy to grupa zmian skórnych, w których, występują plamy z nadmiaru barwnika.

Pemfigoid pęcherzowy Pemfigoid pęcherzowy to najczęstsza podnaskórkowa autoimmunologiczna choroba pęcherzowa. Występuje w wieku starszym, po 65.roku życia, rzadko dotyczy dzieci.

Nabyte pęcherzowe oddzielanie się naskórka Nabyte pęcherzowe oddzielanie się naskórka to przewlekła autoimmunologiczna choroba pęcherzowa zbliżona do pemfigoidu. Zmiany skórne umiejscawiają się w okolicach narażonych na urazy mechaniczne.

Czerniak z plamy soczewicowatej jest rzadką postacią czerniaka 5 15 , która występuje u osób w wieku podeszłym, zwłaszcza w obrębie twarzy i szyi jest wywoływana stałym, wieloletnim napromienianiem skóry światłem słonecznym.

Czytaj dalej...

Skłonność do przerzutów jest znacznie mniejsza w przypadku zmian wywodzących się z rogowacenia słonecznego, a zwiększa się w przypadku rozwoju nowotworu na podłożu owrzodzeń, blizn i przewlekłych stanów zapalnych.

Czytaj dalej...

Swędzenie skóry nóg , swędzenie łydek czy pleców może oznaczać reakcję nadwrażliwości na leki zarówno substancje czynne jak i pomocnicze , być efektem depilacji, zapalenia mieszków włosowych czy przesuszonej skóry.

Czytaj dalej...

Tak naprawdę wszystkie zmiany znamion, jak choćby pojawiające się zgrubienia, zaczerwienienia wokół, swędzenie, krwawienie czy ewolucja barwy lub kształtu, powinny być przyczynkiem do uważniejszej obserwacji przekonuje specjalista.

Czytaj dalej...