U nas zapłacisz kartą
Pryszcze czego nie jeść - Kluczowe produkty, które warto unikać dla zdrowej skóry
Dieta na trądzik
- Jak powstaje trądzik
- Co jeść a czego nie
- Suplementy na trądzik
- Przykładowy jadłospis
- Leczenie trądziku
Ostatnia aktualizacja: 20 października 2023
- Pisząc ten artykuł, korzystaliśmy z:
- 21 źródła
- 90 badań
Trądzik pospolity (Acne vulgaris) jest to choroba zapalna skóry o podłożu wieloczynnikowym. Schorzenie to staje się coraz bardziej rozpowszechnione na całym świecie. Dotyczy głównie młodzieży, ale coraz częściej pojawia się również u osób dorosłych.
Wysoka zapadalność na trądzik związana jest z coraz wyższą ekspozycją społeczeństwa na czynniki ryzyka, w tym również na niewłaściwą dietę.
Zebraliśmy wszystko, co warto wiedzieć na temat diety i suplementacji w leczeniu trądziku pospolitego oraz jakie czynniki żywieniowe wpływają na jego nasilenie.
W pigułce
- Trądzik pospolity jest chorobą zapalną skóry o podłożu wieloczynnikowym.
- Trądzik pospolity jest coraz częściej uznawany za chorobę cywilizacyjną ze względu na swoje wysokie rozpowszechnienie oraz czynniki ryzyka, które do niego predysponują.
- Stosowanie diety przeciwzapalnej zapobiega rozwojowi trądziku pospolitego, a także łagodzi i zmniejsza ilość już istniejących zmian.
- Dieta o niskim indeksie i ładunku glikemicznym łagodzi zmiany trądzikowe i przyczynia się do ich redukcji.
- Ograniczenie w diecie mleka i produktów mlecznych obniża nasilenie trądziku.
- Dieta bogata w warzywa i owoce zapobiega rozwojowi trądziku pospolitego.
- Wysokie spożycie tłustych ryb morskich, z uwagi na wysoką zawartość kwasów tłuszczowych EPA i DHA, pozytywnie wpływa na rozwój trądziku pospolitego.
- Spożywanie tłuszczów roślinnych bogatych w kwas tłuszczowy ALA, pozytywnie wpływa na rozwój trądziku pospolitego.
- Zmiany trądzikowe łagodzi również suplementacja witaminami A, D, C, niacyną i biotyną, składnikami mineralnymi takimi jak cynk, selen, krzem i siarka oraz probiotykami.
Pryszcz - skąd się bierze, jak się go pozbyć
Powstawanie pryszczy na skórze związane jest z trądzikiem, chorobą skóry obfitującej w gruczoły łojowe. Trądzik to dolegliwość powszechna, często występująca w okresie dojrzewania tak u kobiet, jak i mężczyzn. U mężczyzn ma on przebieg ostrzejszy. Trądzik występuje najczęściej w okolicach obfitujących w gruczoły łojowe, to znaczy w strefie T na twarzy i w rynnach potowych na klatce piersiowej i plecach.
Trądzik rozpoczyna się powiększeniem gruczołów łojowych i nasilonym wydzielaniem łoju. Następuje nadmierne i zmienione rogowacenie ujścia mieszka włosowego, do którego wnika przewód gruczołu łojowego. W ten sposób powstaje czop rogowy, który wypełnia mieszek włosowy i wypycha go ku górze. Dochodzi do zablokowania wydzielania łoju i powstaje woreczek wypełniony tłuszczami i keratyną czyli zaskórnik (comedo). Wraz z powstawaniem zaskórników gwałtownie rozmnażają się bakterie, które normalnie występują w skórze i na jej powierzchni jako nieszkodliwe drobnoustroje. Dopiero łój je uzjadliwia, jest dla nich doskonałą pożywką i stwarza warunki do namnażania.
Przyczyny powstawania trądziku
Trądzik pospolity jest chorobą wieloczynnikową.
Do powstawania, rozwoju oraz nasilenia zmian trądziku pospolitego predysponują czynniki takie jak:
- płeć męska ,
- wiek nastoletni (od 15. do 19. roku życia) ,
- genetyka ,
- nadmierna masa ciała i insulinooporność ,
- skóra ze skłonnością do nadmiernego wydzielania sebum (cera tłusta) ,
- zaburzenia cyklu menstruacyjnego oraz faza cyklu (faza lutealna wiąże się ze zwiększnym nasilenie zmian) ,
- palenie papierosów ,
- wysokie narażenie na światło widzialne emitowane przez elektronikę (smartfony, tablety) ,
- nieodpowiednia długość i jakość snu ,
- stres ,
- wysoka ekspozycja na światło słoneczne ,
- wysokie narażenie na zanieczyszczone powietrze ,
- życie na obszarach gęsto zaludnionych ,
- zachodni model żywienia .
Czynniki te pośredniczą w powstawaniu trądziku pospolitego, przyczyniając się do powstawania łojotoku, nieprawidłowego rogowacenia ujść mieszków włosowych, kolonizacji gruczołów łojowych przez Cutibacterium acnes oraz uogólnionego stanu zapalnego .
Co to jest trądzik pospolity?
Trądzik pospolity jest przewlekłą chorobą zapalną skóry o podłożu wieloczynnikowym. Dotyczy 60-100% osób w drugiej i trzeciej dekadzie życia. Szczyt jej zapadalności przypada najczęściej między 15. a 19. rokiem życia. Współcześnie obserwuje się jednak wzrost występowania tego schodzenia również u osób dorosłych - po 25. roku życia .
Trądzik pospolity zaliczany jest do chorób gruczołów łojowych, które najczęściej powstają w wyniku nadmiernego wydzielania łoju (łojotoku). W efekcie powstają zmiany skórne, takie jak zaskórniki, wykwity grudkowo-krostkowe oraz torbiele ropne. Obejmują one zwykle tak zwaną rynnę łojotokową - twarz, plecy oraz klatkę piersiową .
