U nas zapłacisz kartą
"Pryszcze po narkotykach - Przyczyny i Leczenie"
Gdzie szukać pomocy?
Jeśli ktoś z twoich bliskich ma problem z uzależnieniem od narkotyków, może zgłosić się m.in. do:
- poradni leczenia uzależnień
- punktu informacyjno-konsultacyjnego Państwowej Inspekcji Sanitarnej
- punktu informacyjno-konsultacyjnego, działającego w strukturach samorządu terytorialnego
800 060 800 – infolinię Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zakres pomocy: informacje na temat negatywnych skutków zażywania nowych narkotyków, skutków zdrowotnych oraz o możliwościach leczenia, wsparcie dla rodziców, którzy podejrzewają, że ich dzieci zażywają nowe narkotyki. Na infolinię można przekazywać także informacje, które mogą ułatwić służbom dotarcie do osób handlujących lub wytwarzających nowe narkotyki. Infolinia jest bezpłatna, czynna całą dobę.
Czym są stymulanty i jak działają?
Stymulanty, czyli psychoaktywne środki stymulujące, to substancje o działaniu pobudzającym, zwiększające przez pewien czas czujność, koncentrację, siłę, empatię, redukujące zmęczenie. Są stosowane w medycynie, np. w leczeniu narkolepsji, ADHD, otyłości, depresji, a także w celach rekreacyjnych i towarzyskich. Najczęściej stosowane narkotyki stymulujące to: amfetamina, kokaina, metamfetamina oraz MDMA (czyli ekstazy).
Amfetamina jest drugim po marihuanie najczęściej zażywanym narkotykiem w naszym kraju. Po amfetaminę, kokainę i inne stymulanty sięgają głównie osoby młode, w wieku 25-34 lat.
Działanie tych narkotyków polega przede wszystkim na wzmocnieniu wydzielania dopaminy (hormonu szczęścia i nagrody) oraz noradrenaliny w ośrodkowym układzie nerwowym. Stąd poczucie euforii i pobudzenia czy większej czujności.
Kokaina dodatkowo hamuje wychwyt zwrotny tych neuroprzekaźników, co potęguje wrażenia po narkotyku. Reakcja organizmu jest szybsza i intensywniejsza niż po amfetaminie (jednak efekt trwa krócej). Kokaina przy tym działa na obszary mózgu odpowiadające za emocje i motywację, powodując zachwianie samokrytyki i podejmowanie zachowań niezgodnych z normami społecznymi.
Nieco inaczej działa MDMA, czyli ekstazy. Osoby po tym związku są bardzo otwarte, towarzyskie, odczuwają potrzebę zbliżenia, nawiązywania kontaktów, co wynika z aktywowania receptorów serotoninowych w układzie nerwowym.
Ile osób zatruwa się narkotykami?
Najbardziej zagrożoną grupą są młodzi mężczyźni w przedziale wiekowym 19–24 oraz 30–39 lat. To oni najczęściej sięgają po dopalacze.
W 2019 r. rejestr zgłoszonych zatruć i podejrzeń zatruć obejmował łącznie 2930 przypadków. W tym odnotowano 2148 osób wymagających pomocy medycznej. 84,3% przypadków dotyczyło mężczyzn. 18% przypadków – osób do 18. roku życia. Wśród niepełnoletnich największa liczba zgłoszeń dotyczyła osób w wieku 16-18 lat (261), 13-15 lat (121), a najmniejsza z grupy 7–12 lat (6). Wśród pełnoletnich osób w wieku 19-24 lata (594), 30-39 lat (563) i grupy 25–29 lat (413). W grupie powyżej 40 roku życia zarejestrowano 162 zgłoszenia.
Wśród analizowanych zatruć 23% pacjentów było poddanych 8–24 godzinnej obserwacji lub leczeniu na SOR , a aż 56% było hospitalizowanych w innych oddziałach szpitalnych (pobyt powyżej jednej doby). Wysoki odsetek pacjentów wymagających pobytu w szpitalu świadczy o poważnych konsekwencjach zdrowotnych używania nowych narkotyków. 184 osoby zmarły i zdecydowana większość to zgony w miejscu zdarzenia, jedynie w 43 przypadkach dane pochodzą od podmiotów leczniczych.
Najwięcej zatruć zdarzyło się w województwach łódzkim, śląskim, lubuskim i kujawsko-pomorskim. Średnia miesięczna liczba zatruć narkotykami w 2019 r. wynosiła 179.
W latach 2015–2019 łączna liczba zgłoszeń wyniosła 22 456, w tym w grupie do 18 r.ż. – 5075. Liczba zatruć nowymi narkotykami (tzw. „dopalaczami”) w Polsce w 2019 r. spadła o połowę w stosunku do lat ubiegłych. Ma to niewątpliwie związek z nowelizacją ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z 2018 r. zaostrzającej przepisy „antydopalaczowe” i ukróceniem sprzedaży poprzez sklepy internetowe tych substancji.
Pamiętać należy, że za samo posiadanie nowych substancji psychoaktywnych grozi kara nawet do 3 lat więzienia, za handel nimi nawet do 12 lat, a za posiadanie zabronionych substancji grozi grzywna, możliwa jest też jest kara ograniczenia albo pozbawienia wolności do 3 lat.