U nas zapłacisz kartą
Pryszcze po testosteronie - Jak radzić sobie z problemem i pielęgnować zdrową skórę
Pierwsze efekty na terapii testosteronem
Tempo wystąpienia pierwszych efektów terapii testosteronem może różnić się między pacjentami, co wynika z indywidualnych cech organizmu, wyjściowego poziomu niedoboru hormonu oraz zastosowanej formy i dawki leczenia. Niemniej jednak, istnieją ogólne ramy czasowe, w których można spodziewać się zauważalnych zmian w poszczególnych obszarach.
Funkcje seksualne
Poprawa funkcji seksualnych jest często jednym z pierwszych i najbardziej zauważalnych efektów terapii testosteronem. Wielu mężczyzn doświadcza zwiększenia libido już w ciągu 3-4 tygodni od rozpoczęcia leczenia, jednak poprawa erekcji może nastąpić dopiero po kilku miesiącach. Efekt ten wynika z bezpośredniego wpływu testosteronu na ośrodki mózgowe odpowiedzialne za popęd seksualny oraz jego roli w regulacji funkcji erekcyjnej.
Pełne korzyści w zakresie funkcji seksualnych mogą rozwijać się stopniowo w ciągu 3-6 miesięcy terapii, wraz z osiągnięciem stabilnego, optymalnego poziomu testosteronu we krwi.
Dowiedz się więcej:
Nastrój i funkcje poznawcze
Niedobór testosteronu często wiąże się z objawami psychologicznymi, takimi jak obniżenie nastroju, drażliwość, zmniejszenie energii i motywacji czy zaburzenia poznawcze. Większość mężczyzn na terapii testosteronem obserwuje wzrost energii i poprawę skupienia, oraz poprawę wyniku w kwestionariuszu ADAM po około 1 miesiącu leczenia.
W przypadku osób z objawami depresji, leczenie testosteronem, w zależności od stopnia schorzenia, przynosi średnio poprawę między 6, a 30 tygodniu terapii. Natomiast zmniejszone odczuwanie zmęczenia i apatii odnotowywano po 4-6 tygodniach.
Pryszcze na plecach – przyczyny
Pod wpływem narastającej ilości sebum produkowanego przez gruczoły łojowe zatykają się pory, co prowadzi do powstania trądziku. Ten problem dotyczy około 25% osób dorosłych i 33% nastolatków. Pryszcze na plecach u mężczyzn pojawiają się częściej niż u kobiet – jest to tzw. trądzik skupiony.
U nastolatków powstawaniu pryszczy na plecach towarzyszy tzw. burza hormonów. Ten termin opisuje gwałtowny wzrost wydzielania hormonów, które zaburzają w ten sposób inne mechanizmy. Szalejące hormony są przyczyną intensywnej pracy gruczołów łojowych, a w konsekwencji – zatykania porów. Często są to nie tylko zaskórniki, ale także bolesne grudki przypominające cysty. Zmiany na ogół ustępują po zakończeniu okresu nastoletniego.
U dorosłych powstawanie pryszczy na plecach może mieć wiele innych przyczyn niż zaburzenia hormonalne. Trądzik na plecach oraz w innych partiach ciała może być spowodowany nadpotliwością i niewystarczającą dbałością o higienę. Brak higieny doprowadza do złuszczania się martwego naskórka, mieszania się cząstek naskórka z kurzem i pyłami z otoczenia, natomiast pot sprzyja rozkładowi bakterii. Zatykają się połączone z mieszkami włosowymi ujścia gruczołów łojowych. Sprzyja to powstawaniu zaskórników i jest pożywką dla bakterii. Powstawanie zaskórników może mieć także podłoże dziedziczne. U mężczyzn pryszcze na plecach może powodować też nadmiar androgenów.
Zobacz film: Trądzik to problem nie tylko nastolatków. Źródło: Dzień Dobry TVN
Pojawianie się pryszczy na plecach, podobnie jak na twarzy, bywa także efektem stresu. Skóra bardzo silnie reaguje na czynnik stresowy, który powoduje nasilenie pracy gruczołów łojowych i zwiększenie wydzielania sebum zatykającego pory.
Pryszcze na plecach u kobiet mogą powstawać pod wpływem cyklu miesiączkowego. W jego drugiej połowie obniża się poziom estrogenów, natomiast w 23 i 24 dniu następuje gwałtowny wzrost ich aktywności – zwłaszcza progesteronu, który powoduje zwiększoną produkcję łoju. Ujścia gruczołów łojowych zwężają się i przez to utrudniają uwolnienie na powierzchnię skóry zalegającego tłuszczu. To z kolei powoduje powstawanie pryszczy i zaskórników, także na plecach.
Gdzie tkwi haczyk?
Szybkie zmiany poziomu testosteronu. Wzrost poziomu testosteronu we krwi osiągnął szczyt po 15 minutach od zakończenia treningu nóg i ramion. Jednak już po kolejnych 45 minutach poziom testosteronu (zarówno wolnego, jak i całkowitego) wrócił do poziomu wyjściowego! Tak naprawdę w ciągu godziny po zakończeniu sesji siłowej zwiększony poziom testosteronu już nie występuje.
Podobne wahania dotyczą kwasu mlekowego, hormonu wzrostu oraz IGF-1. W badaniu już po 60 minutach stwierdzono powrót ilości kwasu mlekowego i hormonu wzrostu do wartości wyjściowych.
Po czwarte – wahania poziomu testosteronu wywołuje też jeden z bardziej szkodliwych narkotyków – czyli alkohol. Ale czy jest się z czego cieszyć? Jeśli alkohol może upośledzać wydzielanie testosteronu przez uszkadzanie komórek śródmiąższowych jąder – Leydiga, czyli „fabryk testosteronu” (to stwierdzono już w latach 80, XX wieku Endocrinology 1980)– to nawet jego krótkoterminowe działanie na poziom testosteronu we krwi nic nie zmienia. Wiemy też, że nadużywanie alkoholu prowadzi do nagłego spadku poziomu testosteronu (J Pharmacol Exp Ther. 1977).
Badanie
W badaniach Vingren JL i wsp. 8 mężczyzn w wieku 21-34 lata, o wadze ciała 87,7 ± 15,1 kg i wzroście 177 ± 7 cm – doświadczonych w treningu siłowym, wykonało 6 serii przysiadów ze sztangą (na suwnicy smith’a), z ciężarem rzędu 10 RM (czyli byli w stanie wykonać 10 przysiadów na danym obciążeniu).
10 minut po zakończeniu ostatniej serii podano im:
- placebo (zero alkoholu)
- alkohol: 1,09 g etanolu na kilogram masy ciała (mężczyzna ważący 100 kg otrzymał 109 g alkoholu – czyli nieco więcej niż 250 ml, 40% wódki)
Obie próby wykonano w odstępie tygodnia. Pobrano próbki krwi przed i po ćwiczeniach oraz co 20 minut – 300 minut po zakończeniu treningu. Próbki podzielono – 20-40 minut po treningu, 60-120 minut po oraz 140-300 minut po – zbadano pod kątem całkowitego i wolnego testosteronu, SHBG (globuliny wiążącej hormony płciowe), kortyzolu (hormonu katabolicznego) oraz estradiolu (kobiecych hormonów).
Czym jest odblok po testosteronie?
PCT to terapia pocyklowa dedykowana mężczyznom odstawiającym testosteron lub inne hormony androgenne. Korzystają z niej zarówno pacjenci, którzy stosowali TRT ze wskazań medycznych (niedobór testosteronu), jak i kulturyści, którzy przyjmowali androgenne sterydy anaboliczne w celu budowania masy mięśniowej. Protokół PCT będzie jednak różnił się w zależności od tego, do której z grup zalicza się pacjent.
Rekreacyjni użytkownicy sterydów anaboliczno-androgennych (SAA) – do tej grupy zaliczamy mężczyzn, u których nie występują wskazania do prowadzenia terapii hormonalnej – posiadają optymalny poziom testosteronu, w momencie rozpoczęcia cyklu SAA. Najczęściej są to sportowcy, kulturyści i osoby, które chcą szybko poprawić wygląd swojej sylwetki. Na skutek przyjmowania SAA dochodzi u nich do spadku produkcji endogennego testosteronu, co może objawiać się m.in. zaburzeniami funkcji seksualnych, atrofią jąder, spadkiem nastroju.
Celem odbloku w tym przypadku jest odzyskanie naturalnej produkcji testosteronu, w sposób możliwie szybki i efektywny. Niestety, w związku z tym, że cykle SAA realizowane są poza kontrolą lekarza, najczęściej przy użyciu środków spoza obrotu aptecznego, trudno przewidzieć, na ile odblok okaże się skuteczny.
W innej sytuacji znajdują się pacjenci korzystający z TRT ze wskazań medycznych. U nich przed rozpoczęciem leczenia poziom endogennego testosteronu był zbyt niski. Można zatem z dużym prawdopodobieństwem zakładać, że po zakończeniu leczenia organizm nie będzie w stanie produkować wystarczającej ilości testosteronu. Niemniej jednak rezygnacja z TRT niekiedy bywa konieczna – ze względu na przeciwwskazania zdrowotne lub na wyraźne życzenie pacjenta. W takich przypadkach PCT pomaga przywrócić naturalną produkcję testosteronu do poziomu, jaki jest osiągalny dla danego mężczyzny.
