U nas zapłacisz kartą
Pryszcze po zjedzeniu słodyczy - Prawda czy Mit?
Czynniki ryzyka
Wciąż nie jest jasne, dlaczego jedne osoby mają więcej pryszczy, a niektóre prawie wcale. Oczywiście sporą rolę odgrywają hormony oraz czynniki genetyczne. Są jednak i inne czynniki.
Dobre i złe bakterie
Delikatne mycie skóry może pomóc w zapobieganiu infekcji, ale z kolei nadmierne szorowanie może pogorszyć stan zainfekowanej skóry. Podobnie, jak w jelitach, tak i na skórze mamy "dobre" bakterie, które nas chronią przed chorobami, oraz te "złe", które mogą wywołać choroby i różne dolegliwości.
Naukowcy z Washington University School of Medicine zidentyfikowali dwa unikalne szczepy bakterii P. acnes w skórze u 20% osób zmagających się z pryszczami. Osoby ze zdrową skórą nie miały tych szczepów. Inny szczep z kolei występował u osób ze zdrową skórą, a brakowało go osobom z pryszczami. Może to wskazywać, że poszczególne rodzaje bakterii determinują nasilenie i częstotliwość wyprysków. Naukowcy sugerują, że bakterie te mogą również oddziaływać z różnymi innymi czynnikami, takimi jak poziom hormonów i sebum. Kwestie te jednak wymagają szerszych badań.
Zakażenia drożdżakowe
Wypryski mogą być także powiązane z infekcjami drożdżakowymi Pityrosporum (inaczej malassezia lub folliculutis). Gdy dostaną się one do mieszków włosowych i zaczną rozmnażać, wówczas mogą się pojawić drobne, ale za to dość swędzące małe, okrągłe krostki. Najczęściej występują one w górnej części klatki piersiowej, ramionach, górnej części pleców, czasami także na twarzy.
Większość ludzi posiada te drożdże na swojej skórze i nic się nie dzieje. Krostki powstają, kiedy drożdży robi się za dużo. Może to się zdarzyć zarówno kobietom, jak i mężczyznom, w różnym wieku. Stan skóry pogarsza noszenie przepoconych ubrań z włókien syntetycznych.
Co ważne, wypryski spowodowane drożdżakami są podobne do trądziku, a leczenie ich tymi samymi metodami co trądzik, m.in. antybiotykiem, może pogorszyć stan skóry. Antybiotyk będzie zwalczać bakterie, które mogłyby kontrolować drożdże i ich rozmnażanie. W przypadku malassezia konieczne jest leczenie przeciwgrzybiczne.
Insulinooporność – test OGG
Kolejnym badaniem, które należy wykonać jest test OGGT, czyli krzywa glukozowo-insulinowa. W przypadku krzywej glukozowo-insulinowej możemy wyróżnić dwa stany – hiperinsulinizm i insulinooporność. Hiperinsulinizm najczęściej występuje wtedy, gdy mamy gwałtowny pik wyrzutu insuliny – najczęściej po godzinie wyznaczana jest bardzo wysoka insulina. Natomiast po 2 godzinach wartość ta spada do poziomu na czczo.
Insulinooporność występuje wtedy gdy nie ma różnic stężeń insuliny pomiędzy pomiarem po 1 godzinie i 2 godzinach obciążenia glukozą lub różnica jest nieznaczna – insulina jest wysoka i nie chce spadać.
Należy pamiętać, że diagnozę stawia wyłącznie lekarz – nie możemy samodzielnie stwierdzić o występowaniu insulinooporności, ani nie może też tego zdiagnozować dietetyk.
O czym świadczy ból niedługo po zjedzeniu posiłku?
Jednym z symptomów chorej trzustki, który powinien być dla nas sygnałem alarmowym, że dzieje się coś złego, jest przeszywający ból po jedzeniu. Pojawia się on (lub nasila) 15-30 minut po zjedzeniu posiłku. Może on promieniować do pleców, ma charakter opasający i jest odczuwany w nadbrzuszu (zlokalizowany jest po lewej stronie pod żebrami). Ból trzustki jest dość charakterystyczny, stąd trudno pomylić go z bólem, który towarzyszy na przykład niestrawności. Taki ból opisywany jest jako piekący, przeszywający i kłujący. Ból związany z chorobą trzustki może iść w parze z innymi dolegliwościami, takimi jak:
- biegunka,
- nudności,
- wymioty,
- gazy,
- ból brzucha w czasie wypróżniania,
Choroby trzustki, w których pojawia się ten charakterystyczny ból to:
- ostre zapalenie trzustki,
- przewlekłe zapalenie trzustki,
- nowotwór trzustki,
- torbiele oraz zwapnienia trzustki.
Dieta śródziemnomorska
Dieta śródziemnomorska oparta jest na tradycyjnym sposobie żywienia krajów basenu Morza Śródziemnego i charakteryzuje się bogactwem świeżych warzyw i owoców, pełnoziarnistych produktów zbożowych, orzechów, nasion, ryb, owoców morza, oliwy z oliwek i niewielkich ilościach mięsa.
Intermittent fasting, czyli post przerywany polega na ograniczeniu okresu spożywania pokarmów w ciągu dnia. Mówi się o tym, że u osób z IO powinno być 5 posiłków z przerwami do 3 godzin. Wiąże się to z brakiem wiedzy na temat patofizjologii insulinooporności. W sytuacji, gdy spożywamy posiłki co 3 godziny, insulina spada po posiłkowo, ale nie może ona opaść do poziomu w którym zostanie uwolniony glukagon, który czerpie zapasy energetyczne z naszej tkanki tłuszczowej. Dlatego należałoby wydłużyć te przerwy między posiłkami – co najmniej 4 godziny.
Dopóki nie zmniejszymy poziomu insuliny nie zredukujemy poziomu tkanki tłuszczowej, dlatego że jest hormonem anabolicznym, który tworzy tkankę tłuszczową. Wydłużone posty są jak najbardziej wskazane.
Jak to jest ze słodyczami, można je jeść? Jeśli tak, to jak? A może zdrowe słodycze są lepszą alternatywą?
Słodycze są jednym z produktów, których z całą pewnością należy unikać. Odznaczają się one wysokim IG, a więc po spożyciu powodują gwałtowny wzrost insuliny i glukozy we krwi, co nasila problem insulinooporności.
Natomiast, co zrobić w sytuacji gdzie nie potrafimy obejść się bez słodyczy? Przede wszystkim należy pamiętać, że możemy wpływać na zmniejszenie IG naszego posiłku przez spożywanie posiłków mieszanych, czyli zjedzenie węglowodanów (cukru) razem z tłuszczami i białkiem, co będzie się przekładało na spowolnienie wyrzutu glukozy we krwi. A więc zjadając ulubione ciastko, czy batonika powinniśmy uzupełnić posiłek w źródło zdrowych tłuszczy (np. kilka orzechów, mała garstka pestek dyni lub nasion słonecznika) oraz białka (np. jogurt naturalny, kefir, maślanka, skyr, serek wiejski).
Jakie są rodzaje pryszczy?
- mogą być małe, podskórne, prawie niewidoczne (w kolorze skóry),
- zdarzają się także bardziej widoczne o ciemniejszej barwie - czarne lub ciemnobrązowe (z powodu utleniania melaniny, pigmentu skóry). Niektórzy myślą, że ich kolor jest wynikiem brudu, co nie jest prawdą
- trochę większe, lekko zaokrąglone grudki, często w kolorze różowym,
- krostki pełne ropy wyraźnie widoczne na powierzchni skóry. Podstawa jest różowa, a górna część pełna ropy,
- jeszcze większe i twardsze grudki, często dość bolesne w dotyku.
Gdy pory zapchają się łojem i martwą skórą, wówczas powstają krostki. Czasami prowadzi to do infekcji i stanów zapalnych. Przyczyna tego, dlaczego jedne osoby mają więcej pryszczy, a inne mniej, nie jest do końca znana.
Gruczoły łojowe a pryszcze
Gruczoły łojowe to małe gruczoły skórne, które wydzielają sebum, woskową i oleistą substancję, która gromadzi się na skórze i włosach. Znajdują się one w porach skóry na całym ciele, za wyjątkiem skóry dłoni i spodu stóp. Najwięcej jest ich na skórze twarzy i głowy. Ponieważ gruczoły wytwarzają sebum wewnątrz porów, nowe komórki skóry stale rosną, a te zewnętrzne warstwy są zrzucane. Zdarza się, że martwe komórki pozostają w porach, zlepiają się z sebum i w efekcie blokują pory. Taka sytuacja jest najbardziej prawdopodobna w okresie dojrzewania, ponieważ gruczoły łojowe wytwarzają w tym czasie więcej sebum.
Infekcja bakteryjna
W miejscach, w których gromadzą się martwe komórki oraz sebum, gdzie następuje zablokowanie porów, mogą pojawić się niepożądane bakterie, w tym bakteria związana z trądzikiem - Propionibacterium acnes. Generalnie, żyje sobie ona na naszej skórze i nie jest groźna. Jednak gdy na skórze pojawią się dla niej odpowiednie warunki, wówczas szybciej się rozmnaża, a to już stwarza problem. Żywi się łojem i wytwarza substancję, która wywołuje odpowiedź immunologiczną. Prowadzi to do stanu zapalnego skóry i wyprysków.