U nas zapłacisz kartą
Jakie Są Przyczyny Pryszczy w Okolicach Węzłów Chłonnych?
Diagnostyka różnicowa
W diagnostyce różnicowej limfadenopatii, zwłaszcza w okolicy głowy i szyi, należy brać pod uwagę również inne rozpoznania, takie jak: torbiele boczne i środkowe szyi, torbiele skrzelopochodne, malformacje naczyniowe, łagodne zmiany rozrostowe, guzki tarczycy, ektopowo zlokalizowaną grasicę czy nieprawidłowości dotyczące ślinianek (kamica, torbiele).
Natomiast główną przyczyną powiększenia węzłów chłonnych u dzieci są infekcje, zarówno te wirusowe, jak i bakteryjne. Najczęstszą potwierdzoną etiologią limfadenopatii u dzieci jest zakażenie wirusem Epsteina-Barra, a wśród czynników bakteryjnych paciorkowce β-hemolizujące z grupy A. Limfadenopatia u dzieci jest w większości przypadków spowodowana łagodnymi procesami, a choroby nowotworowe stanowią jedynie 2,7-4,7% wszystkich rozpoznań.
Objawy, które mogą towarzyszyć powiększonym węzłom chłonnym
- objawy infekcji – np. ból gardła, kaszel, gorączka, wysypka itd.
- wygląd skóry w okolicy powiększonych węzłów, np. obrzęk, zaczerwienienie, ból
- podrapanie przez kota, psa – kontakt ze zwierzętami w niedługim czasie od wystąpienia objawów
- inne objawy: nieproporcjonalne zmęczenie, niezamierzone chudnięcie, nocne poty, nasilony świąd skóry
Badania laboratoryjne
- morfologia z rozmazem mikroskopowym
- ocena parametrów stanu zapalnego, jak CRP, IL-6, OB
- oznaczenie aktywności enzymów: AST, ALT, LDH, amylaza, CK, CK-MB
- diagnostyka w kierunku zakażeń wirusem: Epsteina-Barr -EBV w kierunku mononukleozy, cytomegalii – CMV, ludzkiego wirusa niedoboru odporności – HIV
- badanie mikrobiologiczne – wymaz/posiewy z gardła i nosa
- odczyn tuberkulinowy
Badania radiologiczne/obrazowe
- ultrasonografia (USG) węzłów, wraz z określeniem ich wielkości, kształtu, struktury, wnęki i unaczynienia
- USG jamy brzusznej
- USG śródpiersia
- badanie radiologiczne (RTG) klatki piersiowej w projekcji przednio-tylnej i bocznej
- tomografia komputerowa (TK) lub rezonans magnetyczny (MR) klatki piersiowej czy jamy brzusznej
W pewnych sytuacjach klinicznych wskazane będzie wykonanie biopsji węzła chłonnego. Złotym standardem postępowania jest biopsja chirurgiczna, a nie cienkoigłowa.
Pilna diagnostyka i biopsja węzła chłonnego są konieczne w przypadku stwierdzenia jakichkolwiek niepokojących nieprawidłowości, takich jak:
- symptomy ogólne, tzw. utrata masy ciała (>10% w ciągu 6 miesięcy), gorączka trwająca powyżej 2 tygodni niezwiązana z infekcją, nocne poty,
- uogólniona limfadenopatia,
- powiększenie węzłów nadobojczykowych,
- powiększone węzły chłonne, które są twarde, nieruchome i/lub tworzą pakiety, oraz te, których obraz w USG jest nieprawidłowy (zatarta wnęka, okrągły kształt, nieprawidłowe unaczynienie),
- odbiegające od normy wyniki badań laboratoryjnych – nieprawidłowości w morfologii i rozmazie manualnym krwi obwodowej, przewlekle podwyższone stężenia CRP i OB,
- objawy kliniczne wskazujące na zespół żyły głównej górnej lub górnego śródpiersia bądź nieprawidłowości w RTG klatki piersiowej (poszerzony cień śródpiersia),
- powiększające się węzły chłonne lub niereagujące na stosowaną antybiotykoterapię.
Co zrobi lekarz, jeśli zgłosimy się z powiększeniem węzłów chłonnych?
Ze względu na częste występowanie powiększonych węzłów chłonnych, lekarz na pewno rozpocznie wizytę od starannie zebranego wywiadu, który pomoże ustalić najbardziej prawdopodobną przyczynę występowania limfadenopatii.
- kiedy wystąpiło powiększenie węzłów chłonnych
- czy towarzyszyły mu objawy infekcji – zapalenie i ból gardła, gorączka, wysypka, biegunka, ból brzucha itd.
- czy wystąpiły objawy miejscowego stanu zapalnego: ból, obrzęk, zaczerwienienie, wyciek ropnej treści
- czy pacjent w ostatnim czasie miał kontakt ze zwierzętami (podrapanie przez kota, psa itd)
- czy występują inne dolegliwości, jak zmęczenie, utrata masy ciała, nocne poty, krwawienia bez istotnej przyczyny.
W badaniu lekarz zwróci uwagę na to, w jakiej okolicy znajdują się powiększone węzły chłonne, sprawdzi również inne okolice ciała, w których powiększone węzły chłonne mogą wystąpić. Ponadto wykluczy zapalenie gardła i innych odcinków układu oddechowego, a w badaniu brzucha oceni ew. obecność powiększenia wątroby i/lub śledziony.
W przypadku stwierdzenia cech infekcji niezbędne może się okazać wykonanie badań dodatkowych lub zlecenie odpowiedniego leczenia, w tym w razie potrzeby antybiotyku.
Należy pamiętać, że antybiotyk jest przeznaczony jedynie do leczenia zakażeń bakteryjnych, nie jest skuteczny wobec zakażeń wywoływanych przez wirusy, jak np. katar, przeziębienie, większości zapaleń gardła (poza anginą), zapalenia oskrzeli.
- morfologia z rozmazem ręcznym (jest to szczególnie ważne, aby rozmaz wykonany był ręcznie, czyli oceniony przez diagnostę pod mikroskopem – pozwala to na precyzyjne rozróżnienie komórek zdrowych od zmienionych nowotworowo krwinek)
- ocena parametrów stanu zapalnego, jak OB i CRP
- w przypadku niektórych infekcji – badanie prób wątrobowych, takich jak ASPAT i ALAT oraz LDH.
Przyczyny powiększonych węzłów chłonnych
Do powiększenia węzłów chłonnych może dochodzić w następujących przypadkach:
- Infekcje o etiologii wirusowej (najczęstsza przyczyna limfadenopatii), bakteryjnej oraz pasożytniczej,
- Choroby autoimmunologiczne, takie jak toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów, twardzina układowa i inne,
- Nowotwory: białaczki, chłoniaki i przerzuty nowotworowe do węzłów chłonnych,
- Nadwrażliwość na niektóre leki np. allopurinol (stosowany przy leczeniu dny moczanowej), czy kaptopril (stosowany doraźnie przy leczeniu nadciśnienia tętniczego),
- Ukąszenia,
- Po szczepieniach ochronnych,
- Sarkoidoza,
- Choroby metaboliczne i spichrzeniowe.
Powiększone węzły chłonne - lokalizacja, przyczyny, badania, leczenie
lek. Monika Karlikowska-Skwarnik
1. Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu
2. Network of Immunity in Infection, Malignancy and Autoimmunity (NIIMA), Universal Scientific Education and Research Network (USERN), Wrocław
Niniejszy artykuł poświęcono tematyce powiększonych węzłów chłonnych, określanych w terminologii medycznej mianem limfadenopatii. Problem widocznych lub stwierdzanych w badaniu lekarskim węzłów chłonnych na szyi czy pod pachą zdarza się często. Najczęściej przyczyna powiększenia węzłów chłonnych jest przemijająca i łagodna, jednak w każdym wypadku wskazana jest staranna ocena danych z wywiadu i badanie pacjenta w celu wykluczenia rzadkich lub poważnych przyczyn limfadenopatii.
