U nas zapłacisz kartą
Pryszcze po 25. roku życia - przyczyny i rozwiązania
Trądzik wieku dojrzałego – winne nie tylko hormony
W przeciwieństwie do trądziku zwanego młodzieńczym, bardzo rzadko się zdarza, by przyczyną zmian skórnych były ogólnoustrojowe zaburzenia hormonalne. Dlatego próby leczenia za pomocą pigułek antykoncepcyjnych często dają tylko okresową poprawę – po odstawieniu hormonów problem powraca.
Co więc jest przyczyną trądziku nękającego dorosłych? W pierwszej kolejności stres. Powoduje on nadmierną ekspresję 5-alfa-reduktazy w skórze, szczególnie w gruczołach łojowych. Oznacza to tyle, że stres nasila nadreaktywność androgenu, hormonu odpowiadającego za wzmożoną produkcję łoju. Podobne skutki, chociaż pośrednio, ma również dieta obfitująca w produkty o wysokim indeksie glikemicznym, wysokoprzetworzone, z fast foodami na czele.
Takie menu powoduje gwałtowny wzrost poziomu insuliny we krwi, co stymuluje produkcję androgenów i w konsekwencji nasila łojotok. A to właśnie początek całego zła. Produkowana w nadmiernych ilościach wydzielina gruczołów łojowych jest gęściejsza niż zwykle i z dużym trudem wydostaje się na powierzchnię skóry. Ponieważ jednocześnie wzmożony jest proces rogowacenia naskórka, część wydzieliny zostaje zamknięta w ujściach przewodów łojowych i tak tworzą się zaskórniki.
W zaczopowanych gruczołach łojowych są doskonałe warunki do rozwoju bakterii beztlenowych i innych drobnoustrojów, które prowokują stany zapalne – na skórze powstają krostki, grudki, potem guzki i ropne nacieki. Poza stresem i złą dietą do wystąpienia zmian skórnych przyczyniać może się też np. intensywne opalanie (słońce co prawda wysusza skórę i okresowo minimalizuje zmiany trądzikowe, ale już jesienią znów znacznie się one nasilają), nadwrażliwość na niektóre pokarmy czy stosowanie nieodpowiednich kosmetyków (o ciężkim podłożu, wieloskładnikowych, perfumowanych).
Krosty z powodu złej diety
Związek między dietą a trądzikiem jest skomplikowany, ale istnieją dowody na to, że jedzenie o wysokim indeksie glikemicznym, które jest zazwyczaj bogate w wyrafinowane węglowodany, może negatywnie wpływać na cerę. Podobnie działa nadmiar w diecie przetworzonej żywności czy alkoholu.
Im więcej mamy krost, tym bardziej chcemy je zatuszować i tak powstaje błędne koło. Niestety, nakładanie makijażu może sprzyjać zmianom skórnym. Nie tylko dlatego, że może zatykać pory lub podrażniać skórę. Musimy mieć świadomość, że na powierzchni kosmetyków (np. pudru, różu), a także akcesoriów do makijażu (pędzle, gąbeczki) znajduje się mnóstwo zarazków. Dlatego tak ważna jest regularna wymiana kosmetyków, jak również czyszczenie akcesoriów do makijażu. Ogromne znaczenie ma także codzienny demakijaż i oczyszczanie twarzy. Resztki kosmetyków, pozostawione na noc, mogą sprzyjać stanom zapalnym i podrażnieniom. Jeśli nasze problemy skórne są spowodowane makijażem lub niedostatecznym oczyszczaniem, warto na jakiś czas dać odpocząć twarzy i zrezygnować z tych wszystkich specyfików.
Ropne pryszcze i krostki na twarzy – objawy zmian skórnych u dorosłych
Zmiany skórne u dorosłych mogą przybierać różne formy. Zdecydowanie rzadziej niż u nastolatków mają charakter trądziku rozsianego na całej twarzy. Zwykle występują na określonym obszarze (trądzikowa mapa twarzy) lub pojawiają się punktowo. Wśród najczęściej spotykanych objawów zmian skórnych u dorosłych można wyróżnić:
- bolesne wypryski na twarzy – dolegliwości pojawiają się zwykle już w trakcie tworzenia się zmiany. Bolące ropne pryszcze są wynikiem zakażeń bakteryjnych i mogą wymagać leczenia antybiotykiem miejscowym (np. Dalacin T, Klindacin T),
- swędzące wypryski na twarzy – świąd często towarzyszy wypryskom na skórze i pojawia się często przed widocznymi objawami. Chociaż swędzenie jest naturalną reakcją organizmu na stan zapalny, zbyt intensywne drapanie może prowadzić do pogorszenia stanu skóry i rozprzestrzeniania się infekcji,
- ropne podskórne pryszcze – wypryski rozwijające się pod powierzchnią skóry są zwykle bardzo bolesne. Spowodowane są zablokowaniem gruczołów łojowych i mogą prowadzić do tworzenia się dużych, czerwonych guzów na skórze.
- nagłe wypryski na twarzy – gwałtowne pojawienie się rozsianych wyprysków na twarzy zwykle jest wynikiem reakcji alergicznej.
Ropne wypryski na twarzy po 30-tce
Wypryski na twarzy po 30. roku życia to problem, z którym zmagają się kobiety i mężczyźni. Główną przyczyną problemu są zwykle wahania hormonalne, które prowadzą do wystąpienia wyprysków. W przypadku kobiet są to przede wszystkim zmiany związane z cyklem menstruacyjnym i ciążą, a w niektórych przypadkach z zespołem policystycznych jajników. U mężczyzn za powstawanie pryszczy po 30. odpowiada przede wszystkim zbyt wysoki poziom androgenów.
Dodatkowo po 30. roku życia skóra zaczyna tracić elastyczność i zdolność do regeneracji, co może prowadzić do zatykania się porów i powstania wyprysków.
Pryszcz - skąd się bierze, jak się go pozbyć
Powstawanie pryszczy na skórze związane jest z trądzikiem, chorobą skóry obfitującej w gruczoły łojowe. Trądzik to dolegliwość powszechna, często występująca w okresie dojrzewania tak u kobiet, jak i mężczyzn. U mężczyzn ma on przebieg ostrzejszy. Trądzik występuje najczęściej w okolicach obfitujących w gruczoły łojowe, to znaczy w strefie T na twarzy i w rynnach potowych na klatce piersiowej i plecach.
Trądzik rozpoczyna się powiększeniem gruczołów łojowych i nasilonym wydzielaniem łoju. Następuje nadmierne i zmienione rogowacenie ujścia mieszka włosowego, do którego wnika przewód gruczołu łojowego. W ten sposób powstaje czop rogowy, który wypełnia mieszek włosowy i wypycha go ku górze. Dochodzi do zablokowania wydzielania łoju i powstaje woreczek wypełniony tłuszczami i keratyną czyli zaskórnik (comedo). Wraz z powstawaniem zaskórników gwałtownie rozmnażają się bakterie, które normalnie występują w skórze i na jej powierzchni jako nieszkodliwe drobnoustroje. Dopiero łój je uzjadliwia, jest dla nich doskonałą pożywką i stwarza warunki do namnażania.
Pryszcze - leczenie
Stosuje się różne metody w zależności od nasilenia i rodzaju trądziku. Terapia jest zwykle długotrwała. Przy łagodnym przebiegu wystarcza stosowanie miejscowych preparatów zawierających retinoidy, nadtlenek benzoilu, antybiotyki (erytromycyna i klindamycyna), kwas azelainowy. W średnio- lub bardzo nasilonym trądziku grudkowo-krostkowym stosuje się doustnie antybiotyki najczęściej z grupy tetracyklin. W cięższych postaciach trądziku, przy przewlekłym przebiegu choroby oraz oporności na inne formy leczenia stosuje się pochodne witaminy A, która działa na łojotok, nadmierne rogowacenie ujść przewodów łojowych oraz odczyn zapalny. Uwaga! W związku z działaniem uszkadzającym płód konieczne jest bezwzględne unikanie ciąży przez cały czas trwania leczenia witaminą A oraz po jego zakończeniu.
Odradza się celowe opalanie cery z wypryskami, w związku z tym, że pod wpływem promieni ultrafioletowych dochodzi do nasilenia istniejących zaburzeń złuszczania naskórka, w efekcie czego następuje pogorszenie stanu skóry skłonnej do trądziku w okresie jesiennym.
