U nas zapłacisz kartą
Wyprysk kontaktowy na twarzy - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia
Zapobieganie wypryskowi kontaktowemu
Najlepszym sposobem zapobiegania wypryskowi kontaktowemu jest unikanie kontaktu z alergenami i substancjami wywołującymi reakcję drażniącą. Osoby szczególnie narażone (z uwagi na wykonywany zawód oraz częsty kontakt z alergenami i substancjami drażniącymi) powinny stosować środki ochrony osobistej, na przykład rękawice czy odpowiednią odzież ochronną.
W pielęgnacji skóry z wypryskiem kontaktowym kluczowe jest stosowanie odpowiednich kosmetyków i unikanie tych zawierających potencjalnie drażniące substancje, takich jak konserwanty, sztuczne barwniki, substancje zapachowe i alkohol etylowy. Polecane na zapalenie kontaktowe są tzw. dermokosmetyki, zawierające substancje pozytywnie wpływające na kondycję skóry.
Egzema na twarzy u dorosłych i u dzieci
Charakterystyczna dla egzemy na twarzy wysypka może pojawić się u każdego, niezależnie od wieku. Lokalizacja czerwonych zmian na skórze, którym towarzyszy swędzenie i suchość skóry, może być różna i zależeć od wieku chorego.
Istnieją różne rodzaje egzemy. U dzieci wyprysk na twarzy to zwykle atopowe zapalenie skóry (AZS), podczas gdy u dorosłych może być spowodowany alergią kontaktową (alergiczne kontaktowe zapalenie skóry) lub egzemą związaną z podrażnieniem skóry.
U niektórych osób z egzemą skóry zmiany skórne występują na czole i podbródku. U dzieci atopowe zapalenie skóry często dotyka powiek, obszar wokół ust i wargi. Częstym objawem jest również egzema na uszach. Niektóre symptomy egzemy na twarzy mogą utrzymywać się nawet w dorosłym życiu.
U dorosłych egzema na twarzy często manifestuje się rozproszonymi zmianami, co czyni ją bardziej widoczną. Skóra twarzy może być wyjątkowo czerwona lub zawierać więcej pigmentu niż reszta ciała. Do tego egzema na skórze głowy często towarzyszy egzemie na twarzy u dorosłych.
Wyprysk kontaktowy – leczenie i profilaktyka
Podstawą profilaktyki oraz leczenia wyprysku kontaktowego jest unikanie styczności skóry z substancją wywołującą alergię lub podrażnienie skóry. Jest to możliwe m. in. dzięki wykonaniu skórnych testów płatkowych. W przebiegu alergicznego wyprysku kontaktowego leczenie sprowadza się przede wszystkim do stosowania leków przeciwzapalnych i przeciwalergicznych. Miejscowo stosowane są glikokortykosteroidy w postaci kremów i maści, zaś farmakoterapia ogólna to stosowane doustnie leki przeciwhistaminowe. Ciężki przebieg schorzenia może wiązać się z koniecznością zastosowania glikokortykosteroidów doustnych. W przypadku ostrego przebiegu wyprysku z silnym wysiękiem, konieczne jest stosowanie preparatów odkażających, np. kwasu bornego do wykonania okładów lub nadmanganianu potasu w formie leczniczych kąpieli. Natomiast w przebiegu przewlekłego wyprysku kontaktowego z nadmiernym rogowaceniem skóry warto sięgnąć po preparaty złuszczające na bazie mocznika czy kwasu salicylowego.
Gdy pojawia się wyprysk kontaktowy niealergiczny, leczenie sprowadza się do miejscowego stosowania glikokortykosteroidów, a także odpowiedniej pielęgnacji skóry, bazującej na emolientach.
Bibliografia:
- Langner A., Postepowanie terapeutyczne w wyprysku, Przew Lek 2000, 78 – 92
- Kręcisz B. i in., Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, Alergia 2014, 1: 19 – 24
Przyczyny wyprysku kontaktowego niealergicznego
Wyprysk kontaktowy niealergiczny rozwija się w efekcie kontaktu skóry z substancjami drażniącymi. Nie dochodzi do rozwoju alergii, a jedynie stanu zapalnego. Najwcześniejszą postacią niealergicznego wyprysku kontaktowego może być pieluszkowe zapalenie skóry. Ten wyprysk kontaktowy u niemowląt powstaje w efekcie współdziałania takich czynników jak mechaniczne otarcia skóry pieluszką, oddziaływanie amoniaku i bakterii kałowych, a także nadkażenie skóry drożdżakami Candida albicans.
Czynnikami sprzyjającymi powstaniu niealergicznego wyprysku kontaktowego mogą być:
- detergenty,
- mydła,
- woda,
- cytrusy,
- związki rtęci,
- nadmanganian potasu,
- rozpuszczalniki,
- oleje,
- czosnek i cebula.
Uczulenie na twarzy – jak wygląda i co może być jego przyczyną?
Wyprysk kontaktowy alergiczny
Alergiczny wyprysk kontaktowy pojawia się zazwyczaj w miejscu, w którym skóra miała kontakt z alergenem. Niepożądana reakcja alergiczna może pojawić się nagle, nawet na skutek styczności z substancją, na którą organizm nie wykazywał wcześniej żadnego uczulenia. Uczulenie może spowodować np. proszek do prania lub płyn do płukania tkanin. Zdarzają się przypadki, że podrażnienie występuje w miejscu odległym od zetknięcia skóry z antygenem. Jest to stan charakterystyczny dla krwiopochodnego zapalenia skóry, kiedy alergen rozchodzi się po całym układzie krwionośnym, a widocznym objawem jest np. tzw. syndrom pawiana, czyli zaczerwienienie widoczne w okolicach pośladków. Alergiczny wyprysk kontaktowy jest tak naprawdę opóźnioną reakcją organizmu – rozwija się dopiero po upływie pewnego czasu od kontaktu z substancją wywołującą alergię – nawet po kilku dniach. Podłoże alergiczne często ma wyprysk kontaktowy na twarzy, który może pojawić się na policzkach, czole czy szyi kilkanaście godzin, a nawet kilka dni po kontakcie z alergenem, stąd trudno jest określić jego przyczynę. Często wysypkę, zaczerwienienie, a w niektórych przypadkach pęcherze z płynem pojawiają się na skutek reakcji na kosmetyki lub kontaktu z biżuterią.
Jeżeli zapalenie skóry pojawia się zawsze w miejscu jej styku z drażniącą substancją i do reakcji dochodzi bezpośrednio po kontakcie, jest to niealergiczny wyprysk kontaktowy. Niezależnie od tego, czy podrażnienie pojawia się na tle alergicznym czy niealergicznym, nigdy nie należy drapać wysypki, nawet jeżeli przynosi to chwilową ulgę. Rozdrapanie podrażnień powoduje jeszcze większą wrażliwość naskórka, który przez mechaniczne uszkodzenie staje się podatny na groźne zapalenia o podłożu bakteryjnym i grzybiczym. Przykładem może być wyprysk kontaktowy na dłoniach, czyli tzw. egzema, która pojawia się zazwyczaj na zewnętrznej stronie dłoni. Często jest przypadłością fryzjerek, które mają wielokrotny kontakt z substancjami chemicznymi zawartymi w kosmetykach do włosów, a także świeżo upieczonych mam czy pielęgniarek, które z kolei bardzo często myją ręce. Egzema początkowo jest łagodną reakcją, ale z czasem jej objawy mogą stawać się coraz bardziej uciążliwe. Skóra zazwyczaj jest zaczerwieniona, sucha i swędzi. Z czasem jednak zmiany mogą przerodzić się w pęcherze wypełnione płynem, które pękając, powodują zwiększoną podatność naskórka na infekcje bakteryjne.
