U nas zapłacisz kartą
Skąd się bierze wysypka na całym ciele u dorosłych?
Wysypka grudkowa
Wysypka grudkowa to zmiany skórne w postaci małych, uniesionych grudek, sprawiające, że skóra staje się nierówna w dotyku. Takie wykwity spotkać można w łuszczycy, liszaju płaskim, ale także w zamianach alergicznych czy też wirusowych (brodawkach).
W przypadku łuszczycy grudki zazwyczaj pokryte są charakterystyczną srebrzystą łuską i mają tendencję do skupiania się w większe ogniska, tzw. blaszki. Natomiast w liszaju płaskim oraz w przypadku zmian alergicznych często towarzyszy im świąd. Brodawki wirusowe zwane potocznie kurzajkami zwykle lokalizują się w obrębie dłoni lub stóp (domowe sposoby na kurzajki).
Wysypka grudkowa, fot. Adobe Stock
Przyczyny wysypki na ciele
Przyczyn wysypki jest wiele. Zmiany na ciele mogą pojawić się w wyniku alergii pokarmowej lub kontaktowej, po zażyciu leków, ukąszeniu owada oraz w przebiegu chorób bakteryjnych lub wirusowych. Z uwagi na wiele możliwych powodów tej dolegliwości, nie warto samodzielnie starać się zdiagnozować powód. Niepokojące zmiany trzeba skonlultować ze specjalistą, który posiada znacznie szerszą wiedzę. Podczas wizyty dermatolog dokładnie przyjrzy się krostkom lub pęcherzykom i oceni także inne objawy, stawiając na ich podstawie diagnozę. Sama informacja „wysypka na ciele” niewiele mówi i może być symptomem wielu chorób.
Choroby bakteryjne, w których przebiegu pojawia się wysypka na ciele to:
- szkarlatyna (płonica),
- borelioza,
- zakażenia meningokokami
- oraz liszajec zwyczajny.
Szkarlatyna, czyli płonica to choroba zakaźna wieku dziecięcego, ale chorować mogą też dorośli. W jej przebiegu pojawia się charakterystyczna wysypka na ciele, która początkowo rozwija się wyłącznie obrębie skóry tułowia i kończyn. Jest drobna, plamista, różowa i szorstka przypominająca ukłucia szpilki. Stopniowo w miarę rozwoju choroby wysypka rozprzestrzenia się na całe ciało z wyjątkiem tzw. trójkąta Fiłatowa, czyli okolicy ustno-bródkowej. Po kilku dniach wysypka ustępuje, zaś po 2 tygodniach pojawia się płatowe łuszczenie skóry na podeszwach stóp i na dłoniach. Szkarlatyna u osób dorosłych może dawać objawy w postaci wysypki przypominającej alergię. Objaw wskazujący na szkarlatynę to rumień na twarzy.
Borelioza to choroba roznoszona przez kleszcze. W jej przebiegu pojawia się tzw. rumień wędrujący, który występuje po 14. dniach od ukąszenia. Można rozpoznać go po białym środku w miejscu zaczerwienionego ukąszenia. Zmiana jest swędząca i wystaje ponad powierzchnię skóry. Jej średnica nie przekracza 5 cm. Cechą charakterystyczną jest samoistne zanikanie wykwitów po miesiącu od wystąpienia i niezależnie od zastosowanego leczenia.
Wysypka na ciele – przyczyny
Wysypka to dość niespecyficzny objaw. W zależności od jej wyglądu, charakteru, lokalizacji oraz innych symptomów pojawiających się u pacjenta lekarz stara się określić jej przyczynę. Ustalenie etiologii wysypki pozwala na wdrożenie odpowiedniego leczenia. Swędząca wysypka na ciele może oznaczać reakcję alergiczną na spożyty pokarm, alergeny wziewne, odczyn po bezpośrednim kontakcie z alergenem (alergia kontaktowa) lub fotouczulenie, gdzie czynnikiem koniecznym do powstania alergicznego odczynu na skórze jest promieniowanie słoneczne.
Wysypka na ciele u dorosłych może być związana również z chorobami o podłożu wirusowym lub bakteryjnym. Niekiedy jej przyczyną jest zaostrzenie atopowego zapalenia skóry, łuszczycy, czy reumatoidalnego zapalenie stawów. Wysypka pojawia się także jako objaw choroby nowotworowej.
Rodzaje wysypek
Wysypka na skórze może mieć różny charakter. Niekiedy może być objawem chorobowym, ale czerwone krostki na ciele mogą pojawić również na skutek przegrzania. Obraz kliniczny (wygląd) wysypek bywa bardzo różnorodny. Stąd też, celem jak najlepszego opisania powstałych zmian skórnych, wysypki klasyfikuje się w określone typy. Wśród nich wyróżnia się:
- Wysypka alergiczna – jest mało specyficzna, powstaje na skutek kontaktu z alergenami, może przybierać formę czerwonych grudek, pęcherzyków czy bąbli, a u osób cierpiących na alergię przewlekle postać rumieniowo-złuszczających się zmian. Wysypce alergicznej zwykle towarzyszy świąd o różnym nasileniu, co znacznie utrudnia codzienne funkcjonowanie.
- Wysypka plamista – czerwone, nieregularne plamy często związane z alergią lub chorobami o charakterze zakaźnym.
- Wysypka grudkowa – przybiera formę małych, uniesionych grudek, które sprawiają, że skóra w dotyku staje się nierówna i chropowata. Są to zmiany charakterystyczne dla liszajca płaskiego, zmian alergicznych, wirusowych oraz łuszczycy. W przypadku ostatniej choroby grudki pokryte są srebrzystą łuską.
- Wysypka grudkowo – plamista – na skórze pojawiają się zarówno suche plamy, jak i grudkowe krostki. Jest to forma charakterystyczna dla alergii skórnej, np. odczyn poantybiotykowy.
- Wysypka pęcherzykowa – wypełnione płynem pęcherzyki wystają ponad powierzchnię skóry. Tego typu pęcherzyki są charakterystyczne dla infekcji wirusowej – opryszczka, półpasiec, ospa lub alergii na słońce. Często przed wystąpieniem wysypki pojawiają się objawy przepowiadające, tj. mrowienie, świąd, ból.
- Pokrzywka – swędząca, niejednorodna wysypka barwy zwykle różowej. Pokrzywkę powodować mogą różne alergeny, ale zwykle jej przyczyna jest trudna do ustalenia. Po pojawieniu się pokrzywki na skórze należy bacznie obserwować pacjenta czy objawy alergiczne nie postępują i nie pojawiają się u niego np. trudności z oddychaniem.
Wysypka – zdjęcia, rodzaje i przyczyny (wysypka alergiczna, grudkowa, plamista)
Wysypka (plamki, grudki, pęcherzyki, rumień na skórze) może pojawić się na całym ciele lub tylko na brzuchu, twarzy, rękach czy plecach. Mogą jej towarzyszyć inne objawy, m.in swędzenie czy obrzęk. Wysypka u dorosłych rzadziej niż u dzieci ma podłoże infekcyjne, a częściej powodują ją zapalne choroby skóry.
fot. Adobe Stock
Wysypka to rodzaj zmian na skórze zmieniających jej wygląd i fakturę. Może obejmować całe ciało lub wybrane jego części np. zgięcia stawowe, brzuch, policzki. Wysypce mogą towarzyszyć inne objawy, takie jak: świąd, podwyższona temperatura, złe samopoczucie, zmiany w badaniach laboratoryjnych czy inne objawy ogólne. Wszystkie wysypki wymagają konsultacji z lekarzem, najlepiej dermatologiem.
Z uwagi na różnorodny obraz kliniczny oraz wieloczynnikową etiologię, wysypki skórne często stanowią problem diagnostyczny nawet dla doświadczonego dermatologa. W postawieniu rozpoznania pomocny bywa nie tylko obraz zmian skórnych, ale także ich lokalizacja, czas trwania choroby, świąd lub jego brak, wiek pacjenta czy też obecność innych objawów ogólnych (np. podwyższonej temperatury)
– mówi dr n. med. Joanna Sułowicz, specjalista dermatolog-wenerolog, lekarz medycyny estetycznej z SCM estetic w Krakowie.
Istnieją zmiany skórne, których lokalizacja jest bardzo typowa i niejednokrotnie pozwala na ustalenie rozpoznania, na przykład:
- w łuszczycywysypka typowo lokalizuje się na łokciach, kolanach i na skórze głowy owłosionej,
- w atopowym zapaleniu skóry wysypka zajmuje zgięcia łokciowe, podkolanowe i towarzyszy jej silny świąd,
- obecność swędzących zmiany o różnorodnym obrazie klinicznym (grudki, pęcherzyki, zmiany pokrzywkowe i rumieniowe) umiejscowione w okolicy łokci, kolan, pośladków czy tez skóry owłosionej głowy w pierwszej kolejności sugerują opryszczkowate zapalenie skóry, będące skórną manifestacją nietolerancji glutenu,
- swędzące fioletowe grudki umiejscowione w okolicy nadgarstków, kostek lub okolicy krzyżowej nasuwają podejrzenie liszaja płaskiego.
Czym jest pokrzywka?
Pokrzywka to bardzo powszechną chorobą skóry, na którą cierpi ok. 25 proc. populacji. Charakterystyczne dla niej jest nagłe wystąpienie zmian skórnych, które niestety często są źle diagnozowane i mylone z innymi chorobami skory.
Figówka. Zapalenie mieszków włosowych – przyczyny, objawy i leczenie
Zaskórniki. Sposoby na zatkane pory i powszechne błędy w pielęgnacji
Kurze łapki. Nie musisz ich akceptować: domowe sposoby i zabiegi
Świerzb. Kiedy skóra bardzo swędzi i jest zaczerwieniona
Alergiczny nieżyt nosa. Kiedy życie przestaje być komfortowe
Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry. Jak rozpoznać i leczyć?
