U nas zapłacisz kartą
Wysypka na stopach u dorosłych - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia
Wysypka – zdjęcia, rodzaje i przyczyny (wysypka alergiczna, grudkowa, plamista)
Wysypka (plamki, grudki, pęcherzyki, rumień na skórze) może pojawić się na całym ciele lub tylko na brzuchu, twarzy, rękach czy plecach. Mogą jej towarzyszyć inne objawy, m.in swędzenie czy obrzęk. Wysypka u dorosłych rzadziej niż u dzieci ma podłoże infekcyjne, a częściej powodują ją zapalne choroby skóry.
fot. Adobe Stock
Wysypka to rodzaj zmian na skórze zmieniających jej wygląd i fakturę. Może obejmować całe ciało lub wybrane jego części np. zgięcia stawowe, brzuch, policzki. Wysypce mogą towarzyszyć inne objawy, takie jak: świąd, podwyższona temperatura, złe samopoczucie, zmiany w badaniach laboratoryjnych czy inne objawy ogólne. Wszystkie wysypki wymagają konsultacji z lekarzem, najlepiej dermatologiem.
Z uwagi na różnorodny obraz kliniczny oraz wieloczynnikową etiologię, wysypki skórne często stanowią problem diagnostyczny nawet dla doświadczonego dermatologa. W postawieniu rozpoznania pomocny bywa nie tylko obraz zmian skórnych, ale także ich lokalizacja, czas trwania choroby, świąd lub jego brak, wiek pacjenta czy też obecność innych objawów ogólnych (np. podwyższonej temperatury)
– mówi dr n. med. Joanna Sułowicz, specjalista dermatolog-wenerolog, lekarz medycyny estetycznej z SCM estetic w Krakowie.
Istnieją zmiany skórne, których lokalizacja jest bardzo typowa i niejednokrotnie pozwala na ustalenie rozpoznania, na przykład:
- w łuszczycywysypka typowo lokalizuje się na łokciach, kolanach i na skórze głowy owłosionej,
- w atopowym zapaleniu skóry wysypka zajmuje zgięcia łokciowe, podkolanowe i towarzyszy jej silny świąd,
- obecność swędzących zmiany o różnorodnym obrazie klinicznym (grudki, pęcherzyki, zmiany pokrzywkowe i rumieniowe) umiejscowione w okolicy łokci, kolan, pośladków czy tez skóry owłosionej głowy w pierwszej kolejności sugerują opryszczkowate zapalenie skóry, będące skórną manifestacją nietolerancji glutenu,
- swędzące fioletowe grudki umiejscowione w okolicy nadgarstków, kostek lub okolicy krzyżowej nasuwają podejrzenie liszaja płaskiego.
Przyczyny uczulenia na dłoniach – reakcja alergiczna, alergeny kontaktowe
Widoczne uczulenie na dłoniach to najczęściej skutek reakcji alergicznej. Organizm uruchamia mechanizmy odpornościowe po kontakcie z czynnikiem, który w rzeczywistości jest niegroźny. Wykwity, inne zmiany skórne, którym towarzyszą świąd i pieczenie są stosunkowo łagodną postacią alergii. Wyróżnia się 4 rodzaje reakcji uczuleniowych, najgroźniejsze są anafilaktyczne (natychmiastowe), które mogą wywołać wstrząs i szereg ogólnoustrojowych zaburzeń i doprowadzić do zgonu. Alergeny, czyli czynniki uczulające, dzieli się przede wszystkim na:
- kontaktowe,
- wziewne,
- pokarmowe,
- iniekcyjne.
Alergeny kontaktowe są niezwykle różnorodne. Do najczęstszych przyczyn alergii na rękach należą:
- nikiel, chrom i inne metale. Często występują w biżuterii, zegarkach, guzikach i elementach metalowych, które mają bezpośredni kontakt ze skórą,
- lateks – materiał stosowany m.in. w rękawiczkach jednorazowych, kondomach, odzieży, oponach i wielu innych produktach. Często reaguje krzyżowo z pokarmami,
- substancje chemiczne, dodatki, barwniki zawarte w detergentach, kosmetykach, farbach itp.,
- składniki leków, np. neomycyna,
- żywność,
- zimno, niska temperatura.
Wysypka grudkowo-plamista
Jest to rodzaj wysypki, w której równocześnie występują zarówno zmiany w postaci grudek, jak i plam. Może towarzyszyć opisywanej wcześniej trzydniówce, a także odczynom polekowym - te najczęściej towarzyszą antybiotykoterapii pochodnymi penicyliny lub sulfonamidami. Pojawia się zwykle po kilku dniach stosowania leków i zwykle z uwagi na nasilenie zmian wysypka wymaga interwencji lekarskiej.
Charakteryzuje się występowaniem wypełnionych płynem zmian ponad powierzchnią skóry. Często występuje w przebiegu zmian wirusowych takich jak opryszczka, półpasiec czy też ospa.
Pojawienie się zmian pęcherzykowych w przypadku opryszki czy tez półpaśca zwykle poprzedzone jest występowaniem tzw. objawów prodromalnych w postaci mrowienia, świądu czy też bólu. Ospa natomiast zwykle zaczyna się od objawów pseudogrypowych takich jak gorączka, ból gardła, złe samopoczucie.
Charakterystyczna jest także lokalizacja oraz układ zmian. W przypadku ospy pęcherzyki są rozsiane na całym ciele i przypominają „gwieździste niebo”, natomiast w opryszczce zwykle występują na wardze i mają tendencję do grupowania się. W półpaścu zazwyczaj pojawiają się w obrębie jednej połowy ciała i ułożone są na rumieniowym podłożu.
Wysypka pęcherzykowa może być także objawem uczulenia na promienie słoneczne czy też wyprysku dłoni i stóp. Gdy pęcherzykom towarzyszą podobne, ale większego rozmiaru zmiany zwane pęcherzami należy wykluczyć poważniejsze schorzenia takie jak pęcherzycę czy też pemphigoid.
Wysypka pęcherzykowa, fot. Adobe Stock
Wysypka przy półpaścu, fot. Adobe Stock
Wysypka alergiczna
Spowodowana jest ekspozycją na bardzo różnorodne alergeny i może mieć zróżnicowany obraz kliniczny. W przypadku zmian o charakterze ostrym zwykle spotykamy grudki, pęcherzyki, bąble pokrzywkowe . Podostre lub przewlekłe zmiany mają zwykle postać zmian rumieniowo-złuszczających.
Za powstawanie wysypki alergicznej mogą odpowiadać wielorakie substancje: pokarmy, leki, składniki kosmetyków, barwniki, lakiery, farby, środki czyszczące, kolczyki, składniki oprawek do okularów, guzików, monety
– mówi dr Joanna Sułowicz.
Wysypka alergiczna nasila się w miarę ekspozycji i działania alergenu, a łagodnieje, gdy kontakt z alergenem zostaje zerwany. Zmianom skórnym zwykle towarzyszy świąd , co prowadzi do drapania, powstawania nadżerek i przeczosów, a nawet do nadkażenia skóry.
Wysypka alergiczna, fot. Adobe Stock
Covidowe palce
Zmiany skórne w postaci tzw. covidowych palców najczęściej są diagnozowane u osób młodszych, nastolatków i dzieci. Przybierają formy czerwonych plam, pęcherzyków, a nawet owrzodzeń, którym towarzyszy obrzęk skóry.
Wysypki grudkowo-pęcherzykowe w przebiegu COVID-19 i ospy wietrznej są do siebie bardzo podobne. Różni je wiek chorujących oraz rozmieszczenie zmian skórnych.
W przypadku zakażenia wirusem SARS-CoV-2 wykwity skórne częściej stwierdzano u osób dorosłych, których średnia wieku wynosi 60 lat. Natomiast jedną z głównych cech klinicznych było też rozmieszczenie zmian skórnych w okolicach tułowia, w postaci rozproszonej i raczej brak świądu.
Wysypka pojawiała się 3 dni po wystąpieniu symptomów COVID-19. Ustępowała zaś samoistnie po 8 dniach, nie pozostawiając śladów i zbliznowaceń.
