Zespół Sjögrena a wypadanie włosów - Przyczyny, Objawy i Metody Leczenia

Objawy zespołu Sjögrena

Objawy występujące w przebiegu zespołu Sjögrena możemy podzielić na:

  • związane ze zmianami w gruczołach (głównie ślinowych i łzowych),
  • pozagruczołowe.

Objawy gruczołowe

Najbardziej charakterystycznymi i najczęstszymi objawami zespołu Sjögrena są zmiany w postaci suchości rogówki i spojówek, spowodowane obecnością nacieków limfocytarnych w obrębie gruczołów łzowych. Duża liczba komórek zapalnych (limfocytów) w obrębie gruczołu prowadzi do jego destrukcji i upośledzenia wydzielania łez, co klinicznie manifestuje się:

  • uczuciem “piasku” pod powiekami,
  • pieczeniem i kłuciem oczu,
  • nadwrażliwością na światło, wiatr, dym papierosowy, klimatyzację.

Chorzy z reguły nie określają tych objawów jako uczucie suchości, lecz szeroko pojęty dyskomfort w obrębie oczu, z którym zgłaszają się do okulisty. W badaniu lekarskim najczęściej stwierdza się zaczerwienienie spojówek (przekrwienie oczu). Długotrwające upośledzenie wydzielania łez jest stanem niebezpiecznym, gdyż łzy są niezbędne do nawilżania i odżywiania powierzchni rogówki, a ich niedobór może prowadzić do powstania owrzodzeń rogówki (ubytków nabłonka pokrywającego rogówkę). Zmiany te mogą prowadzić do trwałego upośledzenia widzenia.

W zespole Sjögrena bardzo często zajęte są także gruczoły ślinowe (tzw. ślinianki). Jak sama nazwa wskazuje, ich główną funkcją jest produkcja śliny, która uczestniczy w początkowym procesie trawienia. W organizmie występują następujące rodzaje ślinianek (są one parzyste):

  • przyuszne,
  • podżuchwowe,
  • podjęzykowe.

Ponadto w błonie śluzowej jamy ustnej i gardła zlokalizowane są liczne, drobne gruczoły ślinowe, których najwięcej znajduje się na podniebieniu.

Nie należy lekceważyć suchości śluzówek, to może być objaw zespołu Sjögrena

Brak łez, suchość w jamie ustnej, przewlekłe zmęczenie, nawracające infekcje, objawowe i bezobjawowe kamice: nerkowa, pęcherzyka żółciowego, ślinianek, bóle stawów mogą wskazywać na zespół Sjögrena. Jakie badania pozwolą zdiagnozować tę chorobę i jakie są metody jej leczenia? Kto powinien zająć się chorym z zespołem Sjögrena?

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Wymienione objawy mogą, choć nie muszą, oznaczać zespół Sjögrena (ZS). Nazwa choroby pochodzi od szwedzkiego okulisty, Henrika Sjögrena, który w 1933 r. zbadał i opisał w swoim doktoracie pacjentki z objawami suchego oka i w większości z reumatoidalnym zapaleniem stawów. Dopiero jednak przełożenie jego opracowania na język angielski i zwrócenie międzynarodowej uwagi na problem uczyniło Sjögrena sławnym i przyczyniło się do nadania nazwy chorobie.

W historii poznania choroby jest też akcent polski. Działający we Wrocławiu chirurg Jan Mikulicz-Radecki już w 1888 r. opisał objawy suchości jamy ustnej i przewlekłe powiększenie ślinianek, co przez lata wiązano głównie z zespołem Sjögrena. Obecnie jednak opisane przez polskiego lekarza objawy odpowiadają obrazowi innej choroby autoimmunologicznej, a mianowicie chorobie IgG4-zależnej.

Zespół Sjögrena (zespół suchości): objawy

Objawy Zespołu Sjögrena dzielimy na dwie grupy: objawy związane z zajęciem gruczołów wydzielania zewnętrznego i pozagruczołowe, związane z zajęciem narządów wewnętrznych.

Do pierwszej grupy zaliczamy objawy zaburzenia pracy gruczołu łzowego:

  • kseroftalmia, czyli suchość rogówki i spojówek odczuwane jako "piasek" pod powiekami
  • uczucie pieczenia i drapania oczu
  • zaczerwienienie spojówek
  • nadwrażliwość oczu na światło i dym papierosowy
  • kserostomia, czyli suchość w jamie ustnej i związane z tym trudności w żuciu i połykaniu pokarmów

Objawy zaburzenia funkcji ślinianek:

  • suchość w ustach
  • problemy z żuciem i połykaniem jedzenia
  • problemy z mową
  • utrata lub zaburzenia smaku i węchu
  • szybko postępująca próchnica zębów
  • zakażenie grzybicze jamy ustnej
  • pogłębiające się bruzdy na języku i wargach

W wyniku tych zaburzeń może się pojawić suchość w nosie i gardle prowadząca do zapalenia zatok, zapalenia oskrzeli lub zapalenia płuc. U kobiet może dodatkowo pojawić się suchość pochwy, która powoduje pieczeniem i dyskomfort w czasie stosunku.

Charakterystyczny jest również tzw. objaw Raynauda - sinienie rąk połączone z bólem palców (nasilane przez niską temperaturę i emocje).

Objawy pozagruczołowe to dolegliwości stawowe podobne do występujących w reumatoidalnym zapaleniu stawów, powiększenie węzłów chłonnych, zmiany w płucach, nerkach, zapalenie trzustki lub tarczycy.

Wszelkie znaczne spadki poziomu progesteronu oraz poziomu estrogenów czy znaczny wzrost poziomu prolaktyny również potęguje przerzedzenie włosów u kobiet, a do tego typu skoków poziomu hormonów dochodzi szczególnie w okresie poporodowym i w okresie karmienia piersią.

Czytaj dalej...

Chemioterapia podawana dożylnie wiąże się z częstymi wkłuciami, dlatego zwłaszcza jeśli zwykłe pobieranie krwi jest u Ciebie problematyczne, koniecznie dwiedz się o możliwość założenia portu naczyniowego , dzięki któremu w wygodniejszy sposób aplikowane będą leki w formie kroplówki.

Czytaj dalej...

Wytyczne resuscytacji 2021 Europejska Rada Resuscytacji, Polska Rada Resuscytacji 2021, Kraków; Rozdział 5 Zaawansowane zabiegi resuscytacyjne u dorosłych; 152, Rozdział 6 Zatrzymanie krążenia w sytuacjach szczególnych; 189, 214-216.

Czytaj dalej...

Kluczowa może być również informacja, że przyjmujesz inne leki przeciwdepresyjne lub działające w jakikolwiek sposób na ośrodkowy układ nerwowy, a także w razie przyjmowania preparatów takich jak flekainid , metoprolol, omeprazol, cymetydyna, flekainid, propafenon.

Czytaj dalej...