U nas zapłacisz kartą
Zespół Sjögrena a wypadanie włosów - Przyczyny, Objawy i Metody Leczenia
Co to jest zespół Sjögrena? Objawy, przyczyny, diagnostyka i sposoby leczenia. Czy zespół Sjögrena jest uleczalny?
Choroby autoimmunologiczne można określić mianem “schorzeń współczesnych czasów” – ich rozpowszechnienie w populacji gwałtownie rośnie i są rozpoznawane u coraz młodszych pacjentów. Istotą schorzeń autoimmunologicznych (inaczej określanych jako “choroby z autoagresji”) jest nadmierna, nieprawidłowa reakcja układu immunologicznego. Nasz układ odpornościowy błędnie rozpoznaje własne komórki jako obce i zaczyna je zwalczać, co prowadzi do wystąpienia różnorodnych objawów klinicznych. Drugą co do częstości występowania w populacji (po reumatoidalnym zapaleniu stawów) chorobą o podłożu autoimmunologicznym jest zespół Sjögrena. Jak objawia się to schorzenie i czy jest ono uleczalne?
Zespół Sjögrena jest to przewlekłe schorzenie zapalne o podłożu autoimmunologicznym, charakteryzujące się występowaniem nacieków z limfocytów w obrębie gruczołów wydzielania zewnętrznego (najczęściej w obrębie gruczołów łzowych i ślinianek) i upośledzenia ich czynności, co powoduje niedostateczne wydzielanie łez i suchość w jamie ustnej. Poza typowymi objawami suchości, w przebiegu choroby może dojść do zajęcia innych układów i narządów, m.in. nerek, układu oddechowego, kostno-stawowego, pokarmowego i skóry. Częstość występowania zespołu Sjögrena szacuje się na 0,5 – 5% populacji światowej. Aż 90% wszystkich chorych stanowią kobiety, a schorzenie to najczęściej diagnozowane jest około 50 roku życia. Nazwa schorzenia pochodzi od nazwiska szwedzkiego okulisty, Henrika Sjögrena, który po raz pierwszy opisał przypadek pacjentki ze współistniejącymi objawami zapalenia spojówek i rogówki, zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i zapalenia stawów.
*limfocyty – komórki zaliczane do białych krwinek, odpowiedzialne za udział w procesach odpornościowych. W przebiegu chorób autoimmunologicznych dochodzi do powstawania tzw. autoreaktywnych limfocytów, które mylnie rozpoznają komórki własne organizmu jako obce i zaczynają je niszczyć, co prowadzi do wystąpienia objawów choroby.
Zespół Sjögrena – diagnostyka
W diagnostyce zespołu Sjögrena istotna jest ocena gruczołów ślinowych i łzowych pod kątem ich zajęcia przez proces chorobowy. W ocenie ślinianek istotne znaczenie mają badanie ultrasonograficzne, kliniczna ocena ilości wydzielanej śliny, scyntygrafia i biopsja małych gruczołów ślinowych okolicy wargi dolnej.
W rozpoznaniu zajęcia gruczołów łzowych zastosowanie znajduje test Schirmera wykonywany przy pomocy odpowiednio przygotowanej bibuły umieszczanej częściowo pod powieką dolną z oceną wydzielania łez po upływie 5 minut oraz specjalistyczna ocena okulistyczna z badaniem z użyciem specjalnych barwników i oceną uszkodzeń spojówek i rogówki.
Ponadto wykonuje się badania obrazowe poszczególnych narządów w celu potwierdzenia lub wykluczenia obecności zmian chorobowych. Płuca pod kątem ich śródmiąższowego włóknienia ocenia się w badaniu TK wysokiej rozdzielczości, serce i osierdzie w badaniu echokardiograficznym, a narządy jamy brzusznej w badaniu ultrasonograficznym i tomografii komputerowej. W badaniach laboratoryjnych stwierdza się podwyższone OB, niedokrwistość, obniżenie ilości płytek krwi i białych krwinek (leukocytów) . W badaniach profilu protein stwierdza się hipergammaglobulinemię .
Bardzo często obecne są przeciwciała przeciwjądrowe , u około połowy pacjentów czynnik reumatoidalny , a u kilkunastu / kilkudziesięciu procent chorych przeciwciała anty-Ro i anty-La. W przypadku uszkodzeń narządowych są one widoczne w badaniach.
Zespół Sjögrena - diagnostyka
Jak zwykle kluczowy jest podstawowy element badania lekarskiego, czyli wywiad, odsłaniający dotychczasową historię medyczną, objawy, występowanie chorób w rodzinie. Współwystępowanie z suchością takich objawów, jak:
- bóle i obrzęki stawów,
- przewlekłe zmęczenie,
- kamica nerek bądź pęcherzyka żółciowego,
powinno skłonić lekarza do szukania wspólnego mianownika, a więc dalszej diagnostyki.
Badanie fizykalne może nie ujawnić przyczyny dolegliwości, poza stwierdzeniem podsychających śluzówek, zaczerwienienia oka. Mogą zwracać uwagę powiększone ślinianki, obwodowe węzły chłonne. Ważnym elementem badania fizykalnego jest osłuchanie płuc, dzięki któremu można wstępnie podejrzewać zmiany śródmiąższowe z włóknieniem włącznie (trzeszczenia u podstawy płuc).
Badania laboratoryjne trzeba zacząć od podstaw, jak:
- morfologia krwi,
- OB,
- czynnik reumatoidalny (RF),
- proteinogram,
- enzymy wątrobowe,
- kreatynina,
- badanie ogólne moczu.
W zespole Sjögrena występują m.in.:
- podwyższone stężenie gammaglobulin,
- przyspieszone OB (często przy prawidłowym stężeniu CRP),
- dodatni czynnik reumatoidalny,
- obniżenie liczby płytek krwi,
- leukopenia,
- niekiedy niedokrwistość chorób przewlekłych,
- mogą być obecne krioglobuliny.
Aby wykluczyć inne choroby, które mogą dawać podobne objawy suchości, należy sprawdzić stężenie hormonów tarczycy, enzymów wątrobowych, obecność przeciwciał HCV i antygenu HBs.
Pacjent powinien też trafić do okulisty, który podda go m.in. testom pozwalającym ocenić nasilenie objawów suchego oka (test Schirmera, barwienie powierzchni oka zielenią lizaminową i fluoresceiną, test przerwania filmu łzowego). Do ustalenia rozpoznania zespołu Sjögrena konieczne jest potwierdzenie suchości właśnie w testach okulistycznych (dwóch pierwszych wymienionych).
Zespół Sjögrena przyczyny i objawy. Leczenie zespołu suchości
Zespół Sjögrena, czyli zespół suchości, to choroba autoimmunologiczna, która prowadzi do upośledzenia m.in. gruczołów łzowych i ślinianek. Co ciekawe, dotyka głównie kobiety w wieku menopauzalnym. Jakie są jej przyczyny i objawy? Na czym polega leczenie zespołu Sjögrena?
Rozwijamy nasz serwis dzięki wyświetlaniu reklam.
Blokując reklamy, nie pozwalasz nam tworzyć wartościowych treści.
Wyłącz AdBlock i odśwież stronę.
Zespól Sjögrena, inaczej zespół suchości lub choroba Mikulicza-Radeckiego, to przewlekła choroba autoimmunologiczna, w przebiegu której dochodzi do stanu zapalnego w obrębie gruczołów wydzielania zewnętrznego, a co za tym idzie - do ich upośledzenia. Często zmiany zapalne obejmują także wiele narządów wewnętrznych (głównie płuc, nerek, narządów przewodu pokarmowego, tarczycy).
Zespół Sjögrena to druga co do częstości występowania, po reumatoidalnym zapaleniu stawów, choroba autoimmunologiczna. Szacuje się, że zmaga się z nią od 0,5 do 5% populacji, z czego ponad 90% chorych to kobiety (zwłaszcza między 45 a 55 rokiem życia).
