U nas zapłacisz kartą
Jak rozpoznać zmianę nowotworową skóry?
Rozpoznanie czerniaka
Rozpoznanie czerniaka na wczesnym etapie choroby pomyślnie rokuje. Coraz większa świadomość zagrożeń związanych z nowotworami skóry, które rozwijają się m.in. pod wpływem promieniowania UV, zwiększa odsetek chorych, którzy trafiają do lekarza w momencie, kiedy nie jest za późno na skuteczną terapię. Warto wiedzieć, że coraz częściej dermatolodzy zalecają wycięcie podejrzanych zmian barwnikowych w celu ograniczenia ryzyka związanego z ich przeobrażaniem się w nowotwór złośliwy.
Mitem jest, że czerniak nie rozwija się na podłożu znamion wrodzonych i znamion, z których wyrastają włosy, dlatego należy systematycznie sprawdzać stan zdrowia skóry oraz szybko reagować na każdą zmianę, która spełnia kryteria rozpoznania raka skóry. Rozpoznanie czerniaka odbywa się na podstawie wykonanych badań. To m.in. podstawowe badanie dermatoskopem, czyli specjalnym urządzeniem, które pozwala dokładnie ocenić budowę zmiany barwnikowej.
Jeżeli zmiana na skórze jest potencjalnie niebezpieczna, czyli może mieć tendencję do przeobrażenia się w nowotwór złośliwy, to zalecane jest jej profilaktyczne usunięcie. W przypadku, gdy badanie dermatologiczne wskazuje na nowotwór, to wykonywane są także dodatkowe badania np. podstawowe badania krwi, tomografia komputerowa i rezonans magnetyczny. Pobierany jest także wycinek do badania histopatologicznego.
Wszystkie znamiona atypowe, które są profilaktycznie usuwane, także poddawane są badaniu histopatologicznemu.
Czerniak jest zagrożeniem dla zdrowia i życia, jednak jego wczesne wykrycie znacząco zwiększa szansę na całkowite wyleczenie. W zależności od stopnia zaawansowania choroby dobierane jest leczenie, które ma na celu zniszczenie lokalnego lub uogólnionego procesu chorobowego. Czerniak we wczesnym stadium rozwoju, który nie powoduje przerzutów, jest usuwany wraz z marginesem zdrowej skóry, co zapobiega rozprzestrzenianiu się choroby i sprawia, że leczenie czerniaka nie jest skomplikowane. Zaawansowana choroba nowotworowa wymaga nie tylko radyklanej terapii, ale także leczenia wspomagającego, czyli m.in. terapii celowanej molekularnie, radio i chemioterapii.
Rak brodawkujący skóry
Na raka brodawkującego skóry chorują osoby zarażone wirusem brodawczaka ludzkiego – typami 6 lub 11. Zmiany nowotworowe na skórze tworzą się na stopach, w obszarze narządów płciowych i w jamie ustnej. Zwykle rak skóry tego rodzaju jest pokryty masami rogowymi – może mieć różne kształty. Rak brodawkujący zwykle nie daje przerzutów.
Czerniak występuje u osób zbyt często i długo przebywających na słońcu albo w solarium. Szczególnie narażeni na tego rodzaju raka skóry są ci, którzy mają jasną karnację, jasną tęczówkę i skłonność do oparzeń słonecznych. W grupie ryzyka są też osoby z dużą ilością znamion.
Objawy tego rodzaju raka skóry to m.in. swędzenie, zaczerwienienie i krwawienie zmiany skórnej. O charakterze złośliwym mogą świadczyć też powiększenie zmiany skórnej, zmiana jej kształtu i koloru oraz owrzodzenie. Rak zaczyna rosnąć horyzontalnie lub wertykalnie, jego brzegi stają się niesymetryczne, nierówne i postrzępione. Zmienia się też kolor – im więcej barw ma zmiana skórna, tym bardziej prawdopodobne, że ma charakter nowotworu złośliwego.
Przewlekły świąd
Swędzenie skóry – zarówno o charakterze uogólnionym, jak i zlokalizowane w konkretnym miejscu na skórze (niekoniecznie w bezpośrednim sąsiedztwie guza) lub w konkretnej lokalizacji na ciele może zwiastować nowotwór. Swędzenie nie zawsze jest dokuczliwe, zawsze natomiast przewlekłe. Uogólniony świąd, który trwa dłużej, niż sześć tygodni, może być pierwszą oznaką raka trzustki, raka wątroby, chłoniaków nieziarniczych, białaczek, a także nowotworów układu nerwowego. Z kolei swędzenie moszny może zwiastować raka prostaty.
Intensywnie czerwone ogniska obrzęków na twarzy, tułowiu, rękach i nogach, które pojawiają się nagle i na których obrzeżach znajdują się pęcherzyki lub krostki, mogą świadczyć o nowotworach układu krwiotwórczego, np. białaczce szpikowej lub chłoniaku. Zmianom tym często towarzyszą również nadżerki i owrzodzenia na błonach śluzowych. Pęcherzyki albo krostki przekształcające się w owrzodzenie i umiejscowione wokół blizn pooperacyjnych mogą być oznaką szpiczaka. Z kolei bolesne pęcherzyki i nadżerki umiejscowione na błonach śluzowych – dziąsłach, wargach, policzkach, języku, spojówkach, narządach płciowych lub w okolicach odbytu mogą świadczyć o chłoniaku nieziarniczym lub mięsakach. Natomiast bolesne owrzodzenia i zmiany skórne, jakie pojawiają się nawet po drobnych urazach skóry, mogą świadczyć o chłoniaku, białaczce lub szpiczaku.
Rodzaje włókniaków
Wyróżniamy dwa rodzaje włókniaków. Włókniak miękki może występować jako pojedyncza zmiana skórna lub tworzyć skupiska. Często pojawia się pomiędzy 30. a 40. rokiem życia u kobiet i mężczyzn na szyi, na plecach, klatce piersiowej, pod pachami i w pachwinach. Wielkość większości włókniaków miękkich oscyluje w granicach kilku milimetrów, jednak czasami zmiana może nadmiernie przyrastać do nawet kilku centymetrów. Włókniaki miękkie często powstają w miejscach, które są systematycznie pocierane przez odzież, biżuterie i bieliznę.
Włókniak twardy jest zmianą, która zwykle nie występuje w skupiskach. Pojawia się często w miejscach urazu skóry np. zadrapania, a także w miejscu ukąszeń owadów. Może mieć także związek z przebytym zapaleniem mieszka włosowego, które objawia się ropną krostą, zaczerwienieniem i bólem. Włókniaki twarde mogą pojawiać się już u osób powyżej 20. roku życia, jednak najczęściej obserwowane są u osób, które ukończyły 40. rok życia. Włókniaki twarde najczęściej tworzą się na nogach, brzuchu oraz plecach.
