Alergia pokarmowa - Wysypka u dorosłych - Przyczyny, Objawy i Sposoby Leczenia

Co to jest alergia pokarmowa?

Według definicji, alergia pokarmowa to niepożądana reakcja organizmu w postaci powtarzalnych i odtwarzalnych objawów po spożyciu (nawet niewielkiej ilości) wybranych produktów, które u zdrowych osób nie wywołują żadnych dolegliwości. Słowo alergia powstało z połączenia dwóch słów pochodzących z języka greckiego: „allos”- zmieniony oraz „ergon” – reakcja. Przyczyną alergii pokarmowej jest nieprawidłowa odpowiedź układu immunologicznego, który rozpoznaje substancje zawarte w pokarmie jako obce i uruchamia kaskadę mechanizmów mających za zadanie unieszkodliwić alergen.

Alergia pokarmowa jest jedną z powszechniej występujących chorób. Ma to związek z rozwojem cywilizacyjnym, w wyniku którego organizm narażony jest na coraz większą ilość substancji potencjalnie uczulających (barwniki, konserwanty żywności, emulgatory, preparaty modyfikujące smak). Alergia pokarmowa stanowi poważne wyzwanie dla zdrowia publicznego, nazywana jest „drugą falą epidemii” po astmie. Szacuje się, że alergia pokarmowa może dotyczyć nawet 10 proc. populacji.

Termin alergia często niesłusznie stosowany jest wymiennie z pojęciem nietolerancja pokarmowa. U podłoża alergii pokarmowej leżą mechanizmy immunologiczne, natomiast nietolerancja pokarmowa jest związana z nieimmunologiczną odpowiedzią organizmu. Do nietolerancji pokarmowych należą m.in nietolerancja laktozy i glutenu oraz nieprawidłowe wchłanianie węglowodanów. Symptomy alergii pokarmowej i nietolerancji są bardzo podobne, a więc i trudne do odróżnienia.

Objawy alergii u dorosłych

W zależności od rodzaju alergenu odpowiedzialnego za wywołanie alergii, a także naszych indywidualnych predyspozycji, objawy alergii mogą być różne. Alergie wziewne u dorosłych powodują najczęściej uciążliwe dolegliwości ze strony układu oddechowego: duszności, katar, uczucie swędzenia w nosie, kichanie, drapanie w gardle itd. Z kolei zaczerwienione, łzawiące oczy, obrzęk powiek i podrażnienie skóry wokół nich to zwykle objawy alergicznego zapalenia spojówek, za które również najczęściej odpowiedzialne jest uczulenie na pyłki roślin, roztocza i pleśnie.

Alergia pokarmowa u dorosłych może dać o sobie znać na wiele bardzo różnych sposobów. Jej skutkiem są często problemy ze strony układu pokarmowego: wzdęcia, biegunki, kolki, a także uczucie przelewania w brzuchu, lecz trzeba zaznaczyć, że uczulenie na produkty spożywcze u wielu osób objawia się także zmianami skórnymi, takimi jak wysypka czy różowo-czerwone plamy pojawiające się w różnych miejscach na ciele. Rzadziej skutkiem alergii pokarmowych są dolegliwości ze strony układu oddechowego: duszności, ból w oskrzelach, drapanie w gardle oraz płytki oddech.

Alergia pokarmowa leczenie

Obecnie jedynym sposobem leczenia alergii pokarmowej jest wyeliminowanie z jadłospisu alergizujących produktów oraz innych, mogących zawierać te produkty. Dla przykładu – dziecko uczulone na mleko krowie powinno unikać samego mleka, a także jogurtów, słodyczy, lodów itp.

W przypadku silnych reakcji autoimmunologicznych specjalista może przepisać leki na alergie pokarmowe – antyhistaminowe czy doustne glikokortykosteroidy, a także zalecić zaopatrzenie domowej apteczki w adrenalinę. Podstawą leczenia jest jednak dieta eliminacyjna.

Alergia pokarmowa – jak długo trwa i czy możliwe jest całkowite wyleczenie?

Dobrą wiadomością dla rodziców uczulonych dzieci jest fakt, że alergia pokarmowa może samoistnie ustąpić wraz z wiekiem. Na przykład alergia na gluten czy mleko u niemowląt i dzieci zazwyczaj ustępuje do 5. roku życia. Należy pamiętać jednak, że im później alergia pokarmowa wystąpiła, tym mniejsze szanse na jej całkowite wyleczenie.

Niestety, u dzieci i dorosłych z predyspozycją do alergii na dany produkt, symptomy nadwrażliwości pokarmowych mogą powrócić nawet po kilku latach od zakończonej kuracji. Pacjent jest także narażony na wystąpienie reakcji alergicznej na produkty, które wcześniej tolerował, a ponadto na pojawienie się uczulenia na alergeny wziewne oraz na rozwój astmy 5 .

Profilaktyka – co należy robić po zakończeniu leczenia

Po kuracji zakończonej sukcesem można rozszerzyć dietę o wcześniej alergizujące pokarmy. Aby uniknąć ryzyka ponownego wystąpienia alergii, odradza się podawanie dziecku nowych potraw, gdy jego układ immunologiczny osłabiony jest chorobą.

Po zakończeniu leczenia nie należy zapominać o wizytach lekarskich, ponieważ specjalista może zlecić kontrolne badania i zaproponować dalszy plan działania.

Istnieją domowe sposoby na alergię pokarmową opierające się na spożywaniu składników regulujących poziom histaminy, a więc i przeciwzapalnych, zmniejszających obrzęk śluzówki czy działających przeciwbakteryjnie. Są to zioła takie jak oregano czy melisa, cebula, czosnek, olej lniany, a także żywe kultury bakterii w postaci rozmaitych kiszonek.

Co to jest alergia pokarmowa i jak często występuje?

Alergia pokarmowa, mylona z nietolerancją pokarmową, to „nadgorliwa” reakcja organizmu na spożytą żywność. Organizm uczulonego rozpoznaje dany składnik jako wrogi, w efekcie czego następuje szereg mechanizmów prowadzących do nadmiernej produkcji histaminy. To właśnie ona odpowiada za procesy zapalne powodujące dolegliwości wpływające na komfort, a nawet życie pacjenta.

Jak często występuje alergia pokarmowa? Jak podaje Europejska Akademia Alergologii i Immunologii Klinicznej – aż 17 milionów Europejczyków, w tym 3,5 miliona dzieci, cierpi na zespół objawów występujących po spożyciu wybranych pokarmów. 8% z nich narażone jest na anafilaksję – uogólnioną reakcję nadwrażliwości zagrażającą życiu.

Organizacje zdrowia alarmują, że alergie pokarmowe to coraz częściej występujący problem, który wciąż przybiera na sile.

Co robić, aby uniknąć alergii na pokarmy?

Nie ma jednej całkowicie skutecznej metody obrony przed powstaniem alergii pokarmowej, która jest chorobą o podłożu rodzinnym. Wykazano jednak, że karmienie piersią co najmniej 4–6 miesięcy może chronić przed pojawieniem się tej choroby (u niektórych niemowląt objawy pojawiają się po zjedzeniu przez matkę uczulającego je pokarmu). Po 6. miesiącu życia należy ostrożnie wprowadzać do diety dziecka nowe pokarmy, zwłaszcza mleko czy jaja (najlepiej zaczynać od małych ilości, a następnie je zwiększać, uważnie obserwując dziecko, czy np. nie pojawią się zmiany skórne na twarzy).

Alergia pokarmowa w pytaniach i odpowiedziach

Uczulenie na pomidora Na pomidora stosunkowo często są uczulone są osoby stale zawodowo przygotowujące kanapki oraz sprzedawcy żywności.

Alergia na orzeszki ziemne (arachidowe) Zarówno same orzechy, jak i masło arachidowe są bardzo silnymi alergenami pokarmowymi.

Uczulenie na seler Seler należy do częstych alergenów pokarmowych. W większości przypadków alergizuje osoby z nieżytem nosa wywołanym nadwrażliwością na pyłek roślin.

Alergia na pszenicę Ze wszystkich gatunków zbóż pszenica alergizuje najczęściej.

Alergia na mleko krowie Alergia na mleko krowie w znacznie większym stopniu niż uczulenie na inne pokarmy zależy od wieku. W pierwszych kilkunastu miesiącach życia mleko krowie jest najczęstszym alergenem dziecka.

Uczulenie na białko jaja kurzego Białko jaja kurzego należy do najczęstszych alergenów pokarmowych. W dodatku powoduje ono niekiedy bardzo burzliwe reakcje i może uczulać na odległość.

Niedawno szerokim echem odbiły się ustalenia naukowców z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, którzy wprost zakomunikowali, że jego działanie na alergię to mit, a co więcej - nadużywane może szkodzić osłabiając działanie profesjonalnych leków.

Czytaj dalej...

Kiedy pszczoła zwiadowczyni go odnajdzie, wraca do ula i odpowiednim tańcem informuje pszczoły-zbieraczki, w którym kierunku się udać, aby ten pożytek znaleźć, a także jakiego rodzaju jest to pożytek i jak go jest dużo.

Czytaj dalej...

Częstym powodem wystąpienia alergii skórnej jest również spożycie pokarmów alergizujących orzechów, mleka czy produktów w swoim składzie posiadających gluten oraz wdychanie alergenów alergia wziewna w postaci pyłków czy oparów formaldehydu.

Czytaj dalej...

W przypadku zauważenia u siebie uporczywych objawów, należy udać się do lekarza, który zleci odpowiednie testy alergiczne, pozwalające na wykrycie źródła alergii, wdrożenia odpowiedniego leczenia, a w rezultacie zminimalizowania jej objawów.

Czytaj dalej...