U nas zapłacisz kartą
Czy łuszczyca jest dziedziczna?
Choroba afektywna dwubiegunowa (ChAD) ma wiele przyczyn
Choroba afektywna dwubiegunowa ma szereg czynników warunkujących jej rozwój i przebieg – są to zarówno czynniki nam znane, jak i nadal badane. Naukowcy przedstawiają je m.in. w modelu biopsychospołecznym: uwzględnia on zarówno czynniki biologiczne (w tym genetykę i dziedziczenie), jak i czynniki psychologiczne, społeczne oraz środowiskowe.
Czynniki genetyczne mogą być zatem jednymi z wielu czynników warunkujących powstanie ChAD. W przypadku tej choroby lekarze przywiązują jednak ogromną wagę do genetyki. Dlaczego tak się dzieje? Na to pytanie odpowiada dr n. med. Joanna Borowiecka-Kluza (specjalista psychiatra) dla portalu Medycyna Praktyczna:
„Jeśli na ChAD choruje któryś z członków najbliższej rodziny, pozostający w bezpośrednim pokrewieństwie, to u danej osoby ryzyko zachorowania jest zwiększone. Jednak nawet w przypadku występowania choroby u obojga rodziców, kiedy ryzyko to dochodzi do około 75%, choroba ta może, ale nie musi, wystąpić.”
Z kolei dla portalu ABC Zdrowie, prof. dr hab. n. med. Iwona Małgorzata Kłoszewska pisze, że:
„Dziedziczona może być skłonność do zachorowania na CHAD. Choroba nie jest w prosty sposób dziedziczona przez dzieci osoby chorej. Istnieje jedynie większe niż w ogólnej populacji ryzyko wystąpienia choroby.”
Jak widać, każdy przypadek należy rozpatrywać indywidualnie, ale musimy mieć na uwadze, że jeśli w rodzinie występuje ChAD, inni jej członkowie mogą mieć większą skłonność do rozwoju tej choroby – przy czym nie jest to przesądzone.
Opcje leczenia łuszczycy
Choć łuszczycy nie da się wyleczyć całkowicie i trwale, istnieją skuteczne sposoby na łagodzenie występujących w jej przebiegu objawów. Specjaliści zalecają nierzadko wdrożenie farmakoterapii – stosowanie leków miejscowo, ogólnie lub w ramach terapii skojarzonej, w zależności od specyfiki danego przypadku. Duże znaczenie ma wówczas stopień nasilenia zmian, ich rozległość oraz częstotliwość nawrotu. Leczenie miejscowe ma na celu usunięcie łusek oraz zahamowanie nadmiernej proliferacji naskórka i stanu zapalnego. W takim procesie wykorzystywane są następujące środki:
- dziegcie (pochodne węgla kamiennego), głównie w formie maści i past,
- preparaty keratolityczne zawierające 5–10% kwasu salicylowego lub mocznika,
- cygnolina w stężeniach od 0,5 do 2%, stosowana głównie w tzw. leczeniu minutowym,
- glikokortykosteroidy, o silnych właściwościach przeciwzapalnych, antyproliferacyjnych i immunomodulujących,
- analogi witaminy D3 (kalcypotriol, takalcytol), przynoszące mniej działań niepożądanych niż miejscowo stosowane kortykosteroidy.
Uwaga: kiedy zmiany zajmują więcej niż 10% powierzchni ciała, a leczenie miejscowe nie przynosi oczekiwanych rezultatów, wdrożone może zostać leczenie ogólne – wskazaniem do jego rozpoczęcia jest też łuszczyca krostkowa, erytrodemia łuszczycowa oraz łuszczyca stawowa.
Elementy leczenia ogólnego:
- fototerapia,
- fotochemioterapia,
- stosowanie metotreksatu,
- podawanie cyklosporyny A,
- stosowanie retinoidów,
- wykorzystywanie leków biologicznych.
Czy wiesz, że: istnieją również domowe sposoby leczenia łuszczycy skórnej? Metody te powinny natomiast stanowić jedynie uzupełnienie zalecanej przez dermatologa terapii. W przebiegu tej choroby bardzo ważna jest pielęgnacja ciała za pomocą odpowiednich dermokosmetyków, m.in. płynów zawierających dziegieć czy środków złuszczających zrogowaciały naskórek.
Przyczyny łuszczycy
Nie do końca wyjaśniono przyczyny, które powodują objawy łuszczycy u danej osoby. Przypuszcza się, że główny udział mają czynniki genetyczne, a także procesy autoimmunologiczne.
Dziedziczenie skłonności do łuszczycy ma charakter wielogenowy, co dodatkowo utrudnia prowadzenie badań. Wykazują one, że jednoczesne występowanie łuszczycy u bliźniąt jednojajowych jest znacznie częstsze, niż u bliźniąt dwujajowych. Łuszczyca jednego z rodziców obciąża potomstwo w stopniu około 25 proc., natomiast jej występowanie u obojga rodziców sprawia, że ryzyko u dziecka sięga aż 60 proc. Najczęściej model dziedziczenia tej choroby określa się jako autosomalny (niezwiązany z chromosomami płci) dominujący, z niepełną penetracją genu. Oznacza to, że nie każdy, kto odziedziczy skłonność do choroby, zachoruje na nią. Tutaj swój udział mają jeszcze liczne czynniki środowiskowe.
Jak dbać o skórę łuszczycową?
W leczeniu łuszczycy istotna jest także prawidłowa pielęgnacja. Skórę należy regularnie oczyszczać z łuszczącego się naskórka, a także nawilżać i natłuszczać, co pomoże złagodzić uczucie świądu. Pomocne będą dermokosmetyki na bazie moczniku, olejów roślinnych, alantoiny i parafiny. Działanie przeciwświądowe i przeciwzapalne wykazują preparaty (np. maści) z dodatkiem ichtiolu. Warto rozważyć tzw. balenoterapię, czyli kąpiele w wodach morskich lub termalnych, które pomagają usuwać łuskę łuszczycową i łagodzą oraz odkażają zaognioną skórę.
Polecane artykuły
Białe plamy na paznokciach — co mogą oznaczać?
Zapalenie mieszków włosowych — jak się objawia i jak leczyć tę przypadłość?
Trądzik — problem nastolatków i dorosłych. Jak skutecznie leczyć trądzik pospolity?
Grzybica skóry – przyczyny, objawy, rodzaje i leczenie
Jak powstaje łupież? Jak sobie z nim radzić?
Uczulenie na słońce (fotodermatoza) - przyczyny i charakterystyczne objawy. Jak złagodzić uczulenie na słońce?
Łuszczyca – przyczyny, objawy, leczenie
Łuszczyca jest niezakaźną, przewlekłą, ogólnoustrojową chorobą zapalną, która charakteryzuje się specyficznymi zmianami skórnymi wynikającymi z nadmiernego rogowacenia naskórka.
Dotyczy około 2% populacji w Europie i Stanach Zjednoczonych, w Azji i Afryce występuje rzadziej. Częstość występowania łuszczycy w populacji polskiej określa się na ok. 3%.
- genetyczne – m.in. polimorfizm genu HLA-Cw6
- immunologiczne – zaburzenia funkcjonowania zlokalizowanych w naskórku komórek Langerhansa oraz mechanizmy zależne od limfocytów T, zwłaszcza subpopulacji Th1 i Th17
- środowiskowe – infekcje, niektóre leki (m.in. przeciwmalaryczne, beta-blokery, cymetydyna, niesteroidowe leki przeciwzapalne), stres, palenie tytoniu, picie alkoholu, ciąża i poród, menopauza.
- typ I wykazuje silny związek z predyspozycją genetyczną, rozpoczyna się zwykle przed 40. rokiem życia, często w dzieciństwie lub w wieku młodzieńczym, cechuje go cięższy przebieg w porównaniu z typem II, trudniej reaguje na leczenie
- typ II to tzw. łuszczyca dorosłych, zaczyna się zazwyczaj między 50. a 70. rokiem życia.
Dziedziczenie łuszczycy ma charakter wielogenowy. Ryzyko zachorowania na łuszczycę dziecka zdrowych rodziców wynosi 1–2%, gdy na łuszczycę choruje jedno z rodziców wzrasta do 10–20%, przy obojgu rodzicach chorych na łuszczycę sięga 50–70%.
