U nas zapłacisz kartą
Co to jest liszaj i jak się różni od łuszczycy?
Łuszczyca – przyczyny, objawy, leczenie
Łuszczyca jest niezakaźną, przewlekłą, ogólnoustrojową chorobą zapalną, która charakteryzuje się specyficznymi zmianami skórnymi wynikającymi z nadmiernego rogowacenia naskórka.
Dotyczy około 2% populacji w Europie i Stanach Zjednoczonych, w Azji i Afryce występuje rzadziej. Częstość występowania łuszczycy w populacji polskiej określa się na ok. 3%.
- genetyczne – m.in. polimorfizm genu HLA-Cw6
- immunologiczne – zaburzenia funkcjonowania zlokalizowanych w naskórku komórek Langerhansa oraz mechanizmy zależne od limfocytów T, zwłaszcza subpopulacji Th1 i Th17
- środowiskowe – infekcje, niektóre leki (m.in. przeciwmalaryczne, beta-blokery, cymetydyna, niesteroidowe leki przeciwzapalne), stres, palenie tytoniu, picie alkoholu, ciąża i poród, menopauza.
- typ I wykazuje silny związek z predyspozycją genetyczną, rozpoczyna się zwykle przed 40. rokiem życia, często w dzieciństwie lub w wieku młodzieńczym, cechuje go cięższy przebieg w porównaniu z typem II, trudniej reaguje na leczenie
- typ II to tzw. łuszczyca dorosłych, zaczyna się zazwyczaj między 50. a 70. rokiem życia.
Dziedziczenie łuszczycy ma charakter wielogenowy. Ryzyko zachorowania na łuszczycę dziecka zdrowych rodziców wynosi 1–2%, gdy na łuszczycę choruje jedno z rodziców wzrasta do 10–20%, przy obojgu rodzicach chorych na łuszczycę sięga 50–70%.
Erytrodermia w przebiegu łuszczycy
Erytrodermia to stan zapalny skóry, który obejmuje prawie całą powierzchnię ciała. Erytrodermia łuszczycowa jest najcięższą postacią łuszczycy. Żywoczerwonym zmianom przypominającym poparzenia towarzyszy przyspieszone bicie serca, ból, intensywny świąd, gorączka. Chorzy powinni być hospitalizowani. Przewlekła, nawracająca erytrodermia może prowadzić do amyloidozy narządów wewnętrznych.
W razie wystąpienia niepokojących zmian należy się zgłosić do dermatologa.
Łuszczyca jest rozpoznawana na podstawie badania klinicznego po stwierdzeniu wykwitów i ognisk charakterystycznych dla łuszczycy w typowej lokalizacji.
Jeśli obraz kliniczny jest niecharakterystycznym lekarz może przeprowadzić badanie dermatoskopowe (nieinwazyjne badanie, które polega na oglądaniu zmian skórnych specjalnym urządzeniem, w powiększeniu oraz z oświetleniem, pozwalającym na uwidocznienie głębszych struktur ocenianej zmiany) lub wykonać biopsję zmiany do oceny histopatologicznej.
Jakie są domowe sposoby leczenia łuszczycy?
Kluczowa jest prawidłowa pielęgnacja ciała za pomocą dermokosmetyków. Zaleca się stosowanie emolientów, szamponów, płynów zawierających dziegieć, czy siarkę oraz preparatów o działaniu keratolitycznym (złuszczają zrogowaciały naskórek).
- ogniska zapalne – np. zapalenie zatok, gardła, próchnica
- infekcje
- palenie tytoniu
- wybrane leki – np. glikokortykosteroidy podawane doustnie.
Aby zapobiec suchości skóry, wskazane jest stosowanie odpowiednich emolientów.
Zapamiętaj
- Łuszczyca jest przewlekłą, nawracającą chorobą, na którą choruje około 2% populacji. W jej rozwoju odgrywają rolę czynniki genetyczne i immunologiczne.
- Łuszczyca nie jest zakaźna.
- Do istotnych środowiskowych czynników wyzwalających łuszczycę należą m.in.: infekcje, niektóre leki, stres, palenie tytoniu, alkohol.
- Łuszczycę rozpoznaje się przede wszystkim na podstawie objawów klinicznych (nie istnieją badania krwi specyficzne dla tej choroby).
- Większość pacjentów z łuszczycą o nasileniu łagodnym do średniego można leczyć jedynie preparatami o działaniu miejscowym.
- U części pacjentów łuszczyca wymaga leczenia ogólnego.
Łuszczyca w pytaniach i odpowiedziach
Zobacz także
Łuszczycowe zapalenie stawów Łuszczycowe zapalenie stawów to przewlekła zapalna choroba narządu ruchu. Objawy łuszczycowego zapalenia stawów są bardzo różnorodne - m.in. ból i obrzęk stawów, palce kiełbaskowate, ból przyczepów ścięgnistych, ból kręgosłupa i krzyża. ŁZS najczęściej rozwija się po wystąpieniu łuszczycy skóry. Oprócz zajęcia narządu ruchu i skóry, choroba może dotyczyć też innych narządów i powodować przyspieszony rozwój miażdżycy.
Jakie są rodzaje łuszczycy?
Objawy łuszczycy można minimalizować, jednak należy dopasować leczenie i pielęgnację skóry łuszczycowej do danej odmiany łuszczycy.
Łuszczyca nie jest chorobą jednorodną. U wielu osób występuje pod różnymi postaciami, a rozpoznanie dotyczące tego, z jakim rodzajem łuszczycy pacjent ma do czynienia, prowadzone jest na podstawie wyglądu zmian, miejsca ich występowania, intensywności czy charakteru łuski.
Rodzaje łuszczycy różnią się od siebie wyglądem zmian na skórze, ale również miejscem występowania:
- Łuszczyca zwyczajna, zwana również pospolitą, występuje najczęściej, bo aż u 80-90% chorych. Charakteryzuje się ona zmianami wypukłymi, okrągłymi lub owalnymi, pokrytymi białą ( srebrzystą łuską). Ponadto zmiany na skórze są wyraźnie oddzielone od zdrowej skóry i przeważnie pokrywają skórę głowy, pleców, nóg i łokci, ale mogą także pojawić się na twarzy, dłoniach oraz na brzuchu.
- Łuszczyca odwrócona to choroba, która dotyka przede wszystkim osoby starsze i otyłe. Zmiany lokalizują się na owłosionych miejscach ciała, w zgięciach, pachwinach, pośladkach i fałdach skórnych, czyli wszędzie tam, gdzie skóra ma kontakt ze skórą i może dochodzić do otarć. Ten typ łuszczycy jest bardzo uciążliwy, ponieważ bardzo często towarzyszą jej również stany zapalne skóry.
- Łuszczyca krostkowa wyraźnie różni się od pozostałych. Charakteryzuje się niewielkimi żółtawymi krostkami, które dodatkowo wypełnione są ropą. Grudki z czasem wysychają, a pozostałością po nich są brązowe kropki. Dodatkowo po wyschnięciu grudek, skóra w tym miejscu może zacząć się łuszczyć. Jest to choroba przede wszystkim osób dorosłych, najczęściej obserwowana na dłoniach i stopach. Jej pojawienie się może się wiązać z infekcjami, poparzeniami słonecznymi lub żażywaniem niektórych leków. Chorobie może towarzyszyć również gorączka, uczucie zmęczenia oraz dreszcze, a najgroźniejszym powikłaniem jest amyloidoza z zajęciem nerek.
- Łuszczyca erytrodermiczna to najcięższa ze wszystkich odmian łuszczycy. Chory, u którego zostanie zdiagnozowana, nie tyko musi natychmiast rozpocząć leczenie, ale powinien również być od razu hospitalizowany, ponieważ ten rodzaj łuszczycy stanowi bardzo poważne zagrożenie dla życia chorego. Objawami tej odmiany są nie tylko zmiany skórne, ale również reakcja całego organizmu polegająca na: trudnościach w utrzymaniu właściwej temperatury ciała, odczuwaniu ataków zimna i gorąca, czy przyspieszonym biciu serca. Zmiany są czerwone i płaskie, a swoim wyglądem przypominają poparzenia i występują niemalże na całej powierzchni ciała.
- Łuszczyca kropelkowa najczęściej pojawia się po przebytych infekcjach gardła. Objawy choroby występują w postaci kropelek na skroniach lub czole, na kończynach, a czasami też na tułowiu.
- Łuszczyca stawowa jest bardzo rzadkim a zarazem niezwykle groźnym rodzajem łuszczycy, który najcześciej występuje po ok. 10 latach od pierwszych objawów. Jest to przewlekłe zapalenie stawów typu dystalnego, reumatoidalnego lub zniekształcającego. Leczenie łuszczycy nadzorowane jest przez reumatologa, gdyż może doprowadzić do trwałego kalectwa.