U nas zapłacisz kartą
Czy Liszajec jest zaraźliwy? Mit czy Fakty?
Leczenie łuszczycy
Newsletter Medovita - przydatne informacje, dostęp do nowych e-booków przed premierą.Niestety nadal nie potrafimy skutecznie wyleczyć łuszczycy. Stosowane terapie mają na celu złagodzenie objawów choroby, ograniczenie rozprzestrzenienia zmian oraz zapobieganie groźnym powikłaniom. 90% chorych cierpi na łagodną lub umiarkowaną postać choroby, a więc stosowane leczenie również ograniczone jest do preparatów łagodnych, działających miejscowo.
Leczenie miejscowe
- Zmiany skórne są miejscem, o które pacjenci z łuszczycą powinni dbać wyjątkowo. Skórę w tych obszarach łatwo podrażnić, ma ona dodatkowo tendencję do szybkiej utraty wody. Przesuszone, podrażnione okolice będą nie tylko goić się zdecydowanie gorzej, ale również chroniąc się przed ponownym uszkodzeniem, pogrubiać zlokalizowaną na ich powierzchni łuskę. W wyniku tego choroba będzie postępować. Pierwsza zasada dbałości o łuszczycową skórę to natłuszczanie. Emolienty zarówno te do mycia, jak i smarowania to sprzymierzeńcy chorujących. Powinno się je stosować codziennie, by dokładnie oczyścić skórę i nie dopuścić do jej zakażenia oraz zmniejszyć uczucie świądu.
- Preparaty keratolityczne – zazwyczaj są to maści zawierające substancje takie jak kwas mlekowy, salicylowy i mocznik, które zmiękczają i złuszczają łuskę. Jej usunięcie jest konieczne przed zastosowaniem leku właściwego, aby umożliwić mu kontakt z chorą skórą. Pacjenci często ze względu na świąd i chęć pozbycia się łuski rozdrapują twardniejące zmiany. Jest to bezwzględnie przeciwwskazane. W miejscu powstałego uszkodzenia zmiany grudkowe „namnożą się”– tzw. objaw Koebnera.
- Miejscowe leki sterydowe, których bardzo często się obawiamy. Występują pod wszelakimi postaciami, jako kremy, maści, a nawet szampony. Jako że redukują stan zapalny, bardzo szybko można dostrzec poprawę stanu skóry po ich zastosowaniu. Często łączone są z preparatami złuszczającymi, przeciwbakteryjnymi (np. tetracyklina, gentamycyna), przeciwgrzybiczymi (np. klotrimazol), co jedynie zwiększa skuteczność ich stosowania w przypadku łuszczycy ze zmianami ropnymi lub grzybiczymi. Bezwzględnie nie należy rozprowadzać ich na zmienione chorobowo okolice twarzy–ryzykujemy wówczas rozwinięciem trądziku posteroidowego . W okolicach skóry narządów płciowych wchłanianie substancji jest bardzo silne, istnieje więc duże prawdopodobieństwo przeniknięcia sterydów do krążenia ustrojowego i rozwinięcia systemowych objawów niepożądanych. Duża skuteczność w redukowaniu zmian skórnych okupiona jest niestety poważnymi działaniami ubocznymi jak poszerzenie sieci podskórnych naczyń, rozstępy czy zaniki skórne. Zapamiętaj: Łuszczyca to nie tylko choroba skóry, ale też schorzenie autoimmunologiczne!
- Pochodne witaminy D – bardzo bezpieczne, ale o słabej sile działania. Mają normalizować procesy dojrzewania komórek skóry. Skuteczność jest niewielka, a miejscowe podrażnienie, będące skutkiem ubocznym stosowania, dość częste.
- Miejscowe retinoidy, czyli pochodne witaminy A stosowane w celu ograniczenia rogowacenia skóry i namnażania komórek w miejscu zmian łuszczycowych, są przeciwwskazane w ciąży i u kobiet w wieku rozrodczym, gdyż mają działanie teratogenne (uszkadzające płód).
- Pochodne kalcyneuryny np. takrolimus – wykorzystywane przede wszystkim w terapii zmian skóry twarzy i okolic zgięciowych, zmniejszają reakcję zapalną.
- Dziegcie – gotowe preparaty przeznaczone do leczenia łuszczycy jednak stosowane ostrożnie ze względu na duże ryzyko rozwoju nowotworu skóry. Obecne są pod wszelakimi postaciami, a najbardziej popularne jako szampony. Charakteryzuje je bardzo specyficzny, nieprzyjemny zapach.
- Cygnolina – hamująca podziały komórek skóry. Lek niestety dość silnie podrażnia i powoduje rozwój przebarwień. Czasami nadal wykorzystywana jest jednak w terapii szpitalnej, rzadziej u dorosłych, natomiast stosunkowo często u dzieci.
Łuszczyca – charakterystyka choroby
Tę chorobę o łacińskiej nawie psoriasis po raz pierwszy dokładnie opisał Robert Willian. Choć jej objawy znano już od starożytności (pisali o niej m.in. Hipokrates oraz Galen), aż do połowy XIX wieku bywała mylona z trądem. Łuszczyca jest dermatozą (chorobą skóry) przewlekłą o tendencji do nawracania, charakteryzującą się okresami nasileń i remisji. Ma podłoże autoimmunologiczne, co oznacza, że odpowiadają za nią mechanizmy odpornościowe mylnie skierowane przeciwko tkankom własnego organizmu. Objawy łuszczycy mają charakter głównie dermatologiczny. Dotykają skóry oraz stawów i ścięgien. Pojawiające się zmiany i dolegliwości powodowane są bezpośrednio przez procesy zapalne. Istnieje kilka typów łuszczycy, a dokładne mechanizmy jej powstawania i przyczyny nie zostały wciąż dokładnie zbadane i opisane.
Istnieje także kilka źródeł podających różne dane dotyczące epidemiologii łuszczycy. Przyjmuje się średnio, że łuszczyca dotyka od 0,1 do aż 2,8 proc. populacji, co oznacza, że jest chorobą częstą. Pojawia się najczęściej przed 30. rokiem życia pacjenta. Zarówno mężczyźni, jak i kobiety chorują równie często (niektóre źródła podają jedynie częstszą zachorowalność wśród kobiet na łuszczycę stawową). Łuszczyca może się pojawić w każdym wieku, zarówno u dzieci, jak i u osób starszych. Bardzo często dotyka pacjentów między 50. a 60. rokiem życia. Najczęściej spotykana jest wśród mieszkańców Europy, nieco rzadziej w Azji.
Łuszczyca nie jest chorobą złośliwą ani zaraźliwą. Przysparza jednak pacjentom wielu cierpień. Jej objawy wiążą się nie tylko z defektami kosmetycznymi, ale także z wieloma innymi objawami, często charakterystycznymi dla danego typu choroby.
Łuszczyca – przyczyny, objawy, leczenie
Łuszczyca jest niezakaźną, przewlekłą, ogólnoustrojową chorobą zapalną, która charakteryzuje się specyficznymi zmianami skórnymi wynikającymi z nadmiernego rogowacenia naskórka.
Dotyczy około 2% populacji w Europie i Stanach Zjednoczonych, w Azji i Afryce występuje rzadziej. Częstość występowania łuszczycy w populacji polskiej określa się na ok. 3%.
- genetyczne – m.in. polimorfizm genu HLA-Cw6
- immunologiczne – zaburzenia funkcjonowania zlokalizowanych w naskórku komórek Langerhansa oraz mechanizmy zależne od limfocytów T, zwłaszcza subpopulacji Th1 i Th17
- środowiskowe – infekcje, niektóre leki (m.in. przeciwmalaryczne, beta-blokery, cymetydyna, niesteroidowe leki przeciwzapalne), stres, palenie tytoniu, picie alkoholu, ciąża i poród, menopauza.
- typ I wykazuje silny związek z predyspozycją genetyczną, rozpoczyna się zwykle przed 40. rokiem życia, często w dzieciństwie lub w wieku młodzieńczym, cechuje go cięższy przebieg w porównaniu z typem II, trudniej reaguje na leczenie
- typ II to tzw. łuszczyca dorosłych, zaczyna się zazwyczaj między 50. a 70. rokiem życia.
Dziedziczenie łuszczycy ma charakter wielogenowy. Ryzyko zachorowania na łuszczycę dziecka zdrowych rodziców wynosi 1–2%, gdy na łuszczycę choruje jedno z rodziców wzrasta do 10–20%, przy obojgu rodzicach chorych na łuszczycę sięga 50–70%.
Jakie są przyczyny powstania pęcherzycy?
Badacze sugerują podłoże genetyczne pęcherzycy. Jednak nie wyjaśniono w pełni, jakie zmiany DNA mogłoby doprowadzić do rozwoju choroby. Wśród czynników predysponujących do pęcherzycy wskazuje się na stosowanie niektórych leków, w tym m.in.: niesteroidowych leków przeciwzapalnych (np. fenylbutazonu), leków przeciwnadciśnieniowych z grupy ACE-inhibitorów (np. kaptoprylu), penicylaminy. Do rozwoju choroby może dojść w wyniku działania światła słonecznego lub oparzenia skóry u osób z innymi chorobami autoimmunologicznymi (np. reumatoidalnym zapaleniem stawów, pemfigoidem). Dodatkowo w przypadku pęcherzycy jamy ustnej wskazuje się na wpływ pokarmów zawierających związki disulfidowe i tiolowe, jakie obecne są m.in. w czosnku i cebuli.
Rozpoznaniem i leczeniem pęcherzycy zajmuje się dermatolog. Diagnostyka opiera się głównie na badaniu podmiotowym, badaniu przedmiotowym – stwierdzeniu typowych objawów pęcherzycy (pomocna może być w tym Skala aktywności pęcherzycy wg Murrell). Najważniejszym badaniem diagnostycznym w diagnostyce pęcherzycy jest bezpośrednie badanie immunopatologiczne skóry lub błon śluzowych.
Wykonane może zostać pośrednie badanie immunofluorescencyjne. Lekarz zleca również badanie surowicy krwi na obecność przeciwciał pemphigus. W pęcherzycy miano przeciwciał krążących koreluje z aktywnością procesu chorobowego. Dlatego wykonywanie ich oznaczenia w regularnych odstępach czasu jest niezwykle ważnym czynnikiem w monitorowaniu stanu pacjentów z tą chorobą. Metody immunoblotu i immunoprecypitacji mają charakter testów uzupełniających. Badanie histopatologiczne nie jest obligatoryjne, ale w szczególnych przypadkach może być pomocne.
Objawy łuszczycy skóry głowy
Łuszczyca występuje w kilku odmianach i w każdej z nich może dawać inne objawy.
- zmiany najczęściej pojawiają się na czole, z tyłu szyi lub za uszami
- tendencja do umiejscowienia zmian na linii owłosienia
- wykwit pierwotny to czerwono – brunatna grudka
- zmiany na skórze głowy mają charakter dobrze odgraniczonych zlewnych ognisk zapalnych, rumieniowo – naciekowych, praktycznie zawsze pokrytych srebrzystą łuską
- towarzyszy suchość skóry, świąd
- może dojść do czasowej utraty włosów, bez bliznowacenia (łysienie bliznowaciejące jedynie w ciężkich postaciach jak np. krostkowej)
- nie towarzyszą zmian struktury włosa
- przebieg schorzenia przewlekły, cechuje się okresami zaostrzeń i stabilności
- na paznokciach łuszczyca może powodować podpaznokciowe rogowacenie, zgrubienie, zmatowienie, kruchość, naparastkowe wgłębienia, charakterystyczna jest żółta prześwitująca plama pod płytką paznokciową
- objaw Koebnera – występuje w aktywnej fazie choroby – w miejscu zadrapania pojawiają się nowe zmiany łuszczycowe
- odmiana krostkowa – drobne zmiany krostkowe pokryte srebrzystą łuską, w okresie remisji zmiany wyglądają jak w zwykłej łuszczycy, w aktywnej fazie choroby wykwity krostkowe mogą się zlewać, a naskórek może ulegać spełzaniu
- zmiany mogą pojawić się również w okolicy kolan, łokci, dolnej części pleców i pośladków, na dłoniach i stopach, mogą pojawiać się na całym ciele
- łuszczyca stawowa (typu dystalnego, zniekształcającego, reumatoidalnego) – jest bardzo niebezpieczna ponieważ może prowadzić do inwalidztwa – w tej odmianie choroby dochodzi do zajęcia stawów