U nas zapłacisz kartą
Skuteczne sposoby leczenia łuszczycy na brzuchu - Odkrywamy najlepsze metody
Łuszczyca – przyczyny powstawania choroby
Przyczyny rozwoju choroby nie są do końca znane. Duże znaczenie ma najprawdopodobniej podłoże genetyczne. Ponieważ kiedy obojga rodziców dotyka łuszczyca, objawy wystąpią u potomstwa z 50 – procentowym prawdopodobieństwem. W przypadku bliźniąt jednojajowych jeśli u jednego z rodzeństwa wystąpią objawy to u drugiego pojawią się one również. Nie bez znaczenia jest również podłoże immunologiczne i zaburzenia komórek Langerhansa oraz pomocniczych limfocytów T (Th1 i Th17).
Ponadto różnego rodzaju czynniki zewnętrzne mogą nasilić lub wywołać chorobę. Należą do nich m.in.:
- stres,
- zakażenia paciorkowcami i gronkowcami,
- ciąża i poród,
- zaburzenia hormonalne, w tym menopauza,
- niewłaściwa higiena i używanie nieodpowiednich kosmetyków,
- alkohol i palenie papierosów,
- zażywanie niektórych leków, np. β-blokery, NLPZ, lit i progesteron.
Niekiedy zdarza się, że pierwsze objawy łuszczycy u dzieci pojawiają się zaraz po przebytej anginie lub w okresie obniżonej odporności. Choroba wygląda podobnie jak u osób dorosłych. Diagnozowana jest zazwyczaj po 10 – tym roku życia.
Łuszczyca – leczenie
Czy łuszczyca jest zaraźliwa? Nie, nie jest ona chorobą zakaźną.
Ze względu na uwarunkowanie genetyczne łuszczyca pozostaje chorobą nieuleczalną z okresami zaostrzeń i remisji. Chcąc złagodzić jej objawy, możemy stosować leczenie miejscowe, ogólne lub fototerapię.
Leczenie miejscowe
Sprawdza się u większości chorych, u których zmiany obejmują niewielką część ciała (do 25%). Ma na celu usunięcie łuski i doprowadzenie do remisji zmian skórnych.
Najczęściej najpierw stosuje się maści, kremy albo balsamy z kwasem salicylowym lub mocznikiem, które aplikuje się przez maksymalnie trzy dni w celu usunięcia łuski.
Następnie wprowadza się preparaty zapobiegające nadmiernej proliferacji naskórka, np. z cygnoliną lub dziegciem. Zazwyczaj są one źle oceniane przez pacjentów ze względu na nieprzyjemny zapach, lepkość, długość terapii i brudzenie ubrań.
Dużo lepiej tolerowane są:
- kortykosteroidy miejscowe (dipropionian betametasonu, propionian clobetazolu, pirośluzan mometazonu, propionian flutikazonu),
- pochodne witaminy D (kalcypotriol, takalcytol),
- retinoidy (tazaroten),
- inhibitory kalcyneuryny (takrolimus, pimekrolimus).
Preparaty zawierające powyższe substancje nie są jednak pozbawione działań niepożądanych. Stanowią także większe obciążenie finansowe dla pacjentów.
W przypadku leczenia miejscowego kluczowe znaczenie ma regularność i ścisłe stosowanie się do zaleceń lekarskich. Jest rekomendowane w leczeniu łagodnych i umiarkowanych postaci łuszczycy skóry ciała oraz owłosionej skóry głowy. W tych przypadkach zazwyczaj przynosi dobre efekty.
Gorzej przebiega leczenie paznokci. Skuteczność jest dużo mniej zadowalająca. Stosuje się tu silne kortykosteroidy w opatrunku okluzyjnym na noc lub połączenie betametazonu z kwasem salicylowym.
Leczenie miejscowe
- preparaty keratolityczne zawierające 5–10% kwasu salicylowego lub mocznika – powodują zmniejszenie ilości łusek, poprawiają przenikanie innych preparatów
- dziegcie (pochodne węgla kamiennego) – używane są głównie w postaci maści i past, mają właściwości antyproliferacyjne
- cygnolina – stosowana głównie w tzw. leczeniu minutowym, w stężeniach 0,5-2%, rozpoczynając od małych stężeń i zwiększając je w zależności od reakcji skóry, preparat jest nanoszony na skórę na kilka minut, a następnie zmywany
- glikokortykosteroidy – mają silne właściwości przeciwzapalne, antyproliferacyjne i immunomodulujące, ze względu na możliwość wystąpienia działań niepożądanych związanych z nieprawidłowym stosowaniem tych preparatów, należy je stosować wyłącznie pod kontrolą lekarza
- analogi witaminy D3 (kalcypotriol, takalcytol) – preparaty te dają dobre efekty terapeutyczne przy mniejszych działaniach niepożądanych w porównaniu z miejscowo stosowanymi kortykosteroidami.
- fototerapia – polega na ekspozycji na światło ultrafioletowe wytwarzane przez specjalne lampy (wykorzystuje się promieniowanie wąskopasmowe UVB 311nm), musi przebiegać pod nadzorem przeszkolonego personelu
- fotochemioterapia – inaczej terapia PUVA (Psoralen Ultra-Violet A), to naświetlanie promieniowaniem UVA po podaniu psolarenu, leku światłouwrażliwiającego
- metotreksat – jest to najczęściej stosowany w łuszczycy lek cytostatyczny, przed jego włączeniem należy wykonać podstawowe badania laboratoryjne, morfologię krwi z rozmazem, badanie czynności nerek oraz wątroby, RTG klatki piersiowej oraz przeprowadzić ogólne badanie lekarskie, lek może być przyjmowany wyłącznie pod kontrolą lekarza
- cyklosporyna A – to silnie działający lek immunosupresyjny skuteczny we wszystkich postaciach łuszczycy, jednak ze względu na nefrotoksyczność wskazany jest głównie w przypadkach łuszczycy szczególnie rozległej i opornej na inne metody leczenia, podawanie wiąże się z koniecznością monitorowania parametrów laboratoryjnych oraz ciśnienia tętniczego krwi
- retinoidy – normalizują proliferację i różnicowanie keratynocytów oraz ograniczają stan zapalny, wskazane są do stosowania w łuszczycy krostkowej, ponieważ mają działanie teratogenne, kobiety w wieku rozrodczym mogą je przyjmować tylko równocześnie, stosując antykoncepcję, którą muszą utrzymać jeszcze przez 2 lata po zakończeniu leczenia, najczęściej występujące objawy niepożądane to suchość ust, nosa, oczu, błon śluzowych oraz wypadanie włosów
- leki biologiczne – są to preparaty działające na określone cytokiny, które biorą udział w immunopatogenezie łuszczycy, podawane są w iniekcjach, podskórnie lub dożylnie, w ostatnich latach do leków starszej generacji – inhibitorów TNF-α dołączyły inhibitory interleukiny 17 oraz najnowsze, inhibitory interleukiny 23, leki biologiczne są podawane w ramach programów lekowych.
Rodzaje łuszczycy
Zróżnicowane objawy oraz charakter choroby decydują o tym, że można wyróżnić kilka rodzajów łuszczycy.
- Łuszczyca plackowata – dotyczy niemal 90% przypadków. Zmiany pokryte srebrną łuską przybierają okrągły lub owalny kształt. Są wypukłe i najczęściej umiejscawiają się na ramionach, nogach, kolanach, łokciach, plecach i głowie. Obszary zmienione chorobową są wyraźnie oddzielone od zdrowej skóry.
- Łuszczyca krostkowa – ogniska zapalne powodują zaczerwienienie skóry i pojawienie się grudek z ropna wydzieliną. Najczęściej zajęte są dłonie i stopy. Kiedy jednak dochodzi do rozprzestrzenienia się choroby na większy obszar pojawiają się objawy dodatkowe jak zmęczenie, gorączka, dreszcze, świąd i utrata apetytu.
- Łuszczyca wysiękowa – umiejscawia się najczęściej w fałdach skórnych.
- Łuszczyca kropelkowa – zmiany na skórze przybierają formę niewielkich punktów w kształcie kropelek. Pojawiają się one na czubku głowy, kończynach i tułowiu.
- Łuszczyca odwrócona – umiejscawia się na zgięciach i fałdach.
- Erytrodermia łuszczycowa – najcięższa postać łuszczycy wymagająca hospitalizacji. Powstaje w wyniku np. oparzeń słonecznych.
- Łuszczyca stawowa – rozwija się po kilku latach od pojawienia się pierwszych objawów łuszczycy na skórze. Wymaga konsultacji reumatologicznej, ponieważ może prowadzić do kalectwa. Wywołuje przewlekłe stany zapalne stawów i przylegających do nich struktur. Najczęściej obejmuje paliczki, stawy krzyżowo-biodrowe, nadgarstkowe i skokowe. Powoduje ból, sztywność i ograniczenie ruchomości w ich obrębie.
- Łuszczyca skóry głowy – może występować samodzielnie. Oprócz intensywnego łuszczenia się naskórka pojawia się uciążliwy świąd.
- Łuszczyca paznokci – najczęściej towarzyszy zmianom skórnym bądź stawowym. Pojawiające się wgłębienia w płytce paznokciowej często wyprzedzają inne symptomy choroby.
Rodzaje łuszczycy
- łuszczyca krostkowa – jest to uogólniona odmiana łuszczycy, mająca najcięższy przebieg. Powikłania mogą prowadzić do amyloidozy nerek, a nawet do śmierci,
- łuszczyca plackowata (łuszczyca pospolita, łuszczyca zwykła) – jest to najczęściej występująca odmiana łuszczycy, na którą cierpi ponad 85% chorych,
- łuszczyca wysiękowa – to łuszczyca miejsc intymnych oraz fałdów skórnych,
- łuszczyca uogólniona – odmiana o ciężkim przebiegu, w której zmiany występują na całej skórze,
- łuszczyca kroplista (kropelkowata) – może występować po infekcjach,
- łuszczyca odwrócona – zmiany nie są pokryte łuską, są gładkie i pojawiają się głównie w fałdach skórnych,
- łuszczyca brodawkująca – występuje głównie na nogach, zmiany wyglądają jak nierówne guzki, przypominające brodawki,
- łuszczyca zadawniona – nieczynne ogniska pogrubionego naskórka są pokryte grubą warstwą łusek i występują symetrycznie,
- łuszczyca owłosionej skóry głowy – zmiany mogą występować samodzielnie lub towarzyszyć zmianom na innych częściach ciała,
- łuszczyca dłoni i stóp (krostkowica dłoni i stóp) – oddzielna jednostka choroba, która współwystępuje z łuszczycą. Łuszczyca na stopach utrudnia chodzenie,
- łuszczyca stawowa (łuszczycowe zapalenie stawów) – choroba typu reumatoidalnego, mogąca wystąpić po około 10 latach od pojawienia się pierwszych objawów łuszczycy skóry.
Zobacz film: Nie traktuj łuszczycy powierzchownie. Źródło: Dzień Dobry TVN.
U niektórych pacjentów występuje również łuszczyca paznokci, która towarzyszy łuszczycy zwyczajnej lub łuszczycy stawowej. Jej objawem jest naparstkowanie, czyli nieregularne wgłębienia w płytce paznokciowej i często pojawia się ona przed wystąpieniem innych zmian. Łuszczyca u dzieci może przybrać formę uogólnioną i zaatakować całe ciało.