U nas zapłacisz kartą
Leczenie raka płaskonabłonkowego - Nowe Światło Nadziei
Czynniki ryzyka
Według badań czynnikami ryzyka powstania raka płaskonabłonkowego są:
- dla skóry - długotrwałe narażenie na promienie ultrafioletowe (szczególnie przy częstych oparzeniach słonecznych), promieniowanie jonizujące, duże blizny keloidowe po oparzeniach i ranach,
- w przypadku płuc – palenie tytoniu i narażenie narządów oddechowych na substancje potencjalnie rakotwórcze, w szczególności opary chlorku benzoilu, perchloroetylenu, etylobenzenu, związków fenolowych, pyły zawierające azbest, nikiel i związki metali ciężkich,
- dla nosogardła - czyli wirusa opryszczki typu 4Wirus Epsteina-Barra, który powoduje mononukleozę zakaźną,
- dla przełyku – nadużywanie alkoholu, choroba refluksowa przełyku i zaburzenia motoryki,Przełyk Barretta, blizny przełyku po oparzeniach alkalicznych,
- dla szyjki macicy – jej ciężka dysplazja, metaplazja płaskonabłonkowa i infekcje przenoszone drogą płciową (STI)
- dla pochwy, obecnośćbrodawki narządów płciowych i kłykciny powstałe w wyniku zakażenia HPV, a w przypadku prącia ten sam wirus brodawczaka, choroby przenoszone drogą płciową i choroba Bowena.
Ponadto prawdopodobieństwo rozwoju nowotworów dowolnego typu histologicznego jest wyższe u osób z osłabionym układem odpornościowym i predyspozycjami genetycznymi.
Rak płaskonabłonkowy płuc: objawy
Niestety, wczesna postać raka płuc najczęściej nie powoduje wystąpienia żadnych objawów, co więcej nie ma wysoce skutecznych, łatwo dostępnych metod przesiewowych wykrywających ten rodzaj nowotworu. Dlatego tak istotne jest unikanie narażenia na czynniki powodujące rozwój tej choroby - przede wszystkim rzucenie palenia.
Jeżeli objawy już się pojawiają, najczęściej występuje suchy kaszel, a u palaczy zmienia się jego charakter - staje się bardziej intensywny lub pojawia w innych porach dnia. Ponadto towarzyszyć mogą mu duszności, ból w klatce piersiowej, a w postaciach zaawansowanych - krwioplucie.
Mniej typowym objawem są nawracające zapalenia płuc, zwłaszcza jeśli lokalizują się w tym samym obszarze narządu. Spowodowane są one uszkodzeniem mechanizmów obronnych ustroju przez toczący się proces rozrostowy - upośledzony jest układ odpornościowy oraz mechanizmy oczyszczające drogi oddechowe, co sprzyja namnażaniu bakterii.
Inne objawy raka płuc występują rzadko i zwykle w zaawansowanych przypadkach, tymi nietypowymi objawami są:
- tak zwany zespół żyły głównej górnej, objawiający się obrzękiem, zaczerwieniem twarzy i szyi, przekrwieniem spojówek oraz obrzękiem rąk. Rzadziej pojawiają się bóle głowy i zawroty głowy
- ból barku
- zespół Hornera spowodowany uszkodzeniem włókien nerwowych biegnących do oczu
- zaburzenia rytmu serca, jeśli naciek zajmuje serce
- chrypka w wyniku porażenia nerwu krtaniowego
- płyn w jamie opłucnej
- niedodma płuc, czyli zmniejszenie powietrzności miąższu
Jeśli któryś z wymienionych objawów się pojawia, a nie występują objawy wskazujące na chorobę układu oddechowego, diagnostykę rozpoczyna się od poszukiwania innych przyczyn, ponieważ prawdopodobieństwo wystąpienia tego nowotworu jest niewielkie.
Najczęściej zdarza się, że wymienione dolegliwości występują w stadium zaawansowanym, kiedy inne objawy doprowadziły już do postawienia diagnozy.
Epidemiologia
Rak płaskonabłonkowy jest najczęstszym nowotworem szyjki macicy i stanowi 70–80% nowotworów złośliwych, a rak płaskonabłonkowy pochwy stanowi nie więcej niż 2% wszystkich nowotworów złośliwych ginekologicznych.
Według niektórych szacunków 25–55% wszystkich nowotworów płuc to rak płaskonabłonkowy.
W 90% przypadków nowotworów złośliwych jamy ustnej wykrywa się nowotwór płaskonabłonkowych komórek nabłonkowych. Wśród nowotworów jamy nosowej i zatok przynosowych, nosogardzieli, krtani i części ustnej gardła rak płaskonabłonkowy zajmuje szóste miejsce na świecie pod względem zachorowalności. Rak płaskonabłonkowy skóry jest drugą najczęstszą postacią raka skóry po raku podstawnokomórkowym.
Rak płaskonabłonkowy przełyku jest jednym z dziesięciu najczęściej występujących nowotworów na świecie.
Rak płaskonabłonkowy żołądka jest chorobą bardzo nietypową i rzadką, gdyż jego częstość występowania szacuje się na 0,05% wszystkich przypadków złośliwych nowotworów żołądka i jelit na świecie.
Jak leczy się raka płaskonabłonkowego skóry?
Leczenie większości chorych na raka płaskonabłonkowego skóry polega na prostym chirurgicznym wycięciu zmiany z marginesem (najlepiej około 1 cm, ale w wielu miejscach ciała uzyskanie takiego marginesu bocznego nie jest możliwe, wówczas za wystarczający trzeba uznać margines możliwy do uzyskania). Jeśli po wycięciu zmiany ubytek skóry jest zbyt duży, aby ranę można było zszyć, lekarz operujący wykonuje tak zwaną plastykę – np. przesuwa fragment skóry z sąsiedztwa lub przeszczepia kawałek własnej skóry chorego pobranej z innej okolicy ciała. Takie operacje czasem wymagają znieczulenia ogólnego, ale u znacznej części chorych można je wykonać w znieczuleniu miejscowym.
Jeśli na podstawie wykonanej biopsji cienkoigłowej stwierdza się obecność przerzutów w regionalnych węzłach chłonnych, konieczne jest chirurgiczne wycięcie odpowiedniej grupy węzłów (np. w pachwinie lub pod pachą albo na szyi).
Uzupełniającą radioterapię stosuje się czasem u chorych, u których operacja nie była doszczętna i nie da się poszerzyć jej zakresu, a także jako uzupełnienie operacji przeprowadzonej z powodu nawrotu choroby lub zajęcia przez nowotwór węzłów chłonnych.
W przypadku obecności przerzutów odległych w innych narządach stosuje się leczenie systemowe (chemioterapię).
Nowotwory złośliwe skóry – co warto wiedzieć?
Nie każda zmiana skórna, która występuje przewlekle, jest zmianą nowotworową. Istnieją jednak pewne cechy charakterystyczne raka skóry, które powinien znać każdy z nas, co pozwoli na rozpoznanie choroby we wczesnym stadium oraz wdrożenie skutecznego leczenia.
Raka skóry kojarzymy przede wszystkim z czerniakiem skóry, jednak istnieją także inne nowotwory złośliwe skóry. Na drugim miejscu pod względem występowania jest rak płaskonabłonkowy skóry, pierwsze miejsce zajmuje rak podstawnokomórkowy (BCC).
W przypadku czerniaka mamy do czynienia z nowotworem, który wywodzi się z komórek barwnikowych skóry. Rak płaskonabłonkowy to nowotwór złośliwy wywodzący się z komórek nabłonkowych i komórek ulegających rogowaceniu, co powoduje, że związane z nim zmiany, bywają mylnie brane za objawy alergii lub częste dermatozy.
Rak płaskonabłonkowy i rak podstawnokomórkowy to najczęściej diagnozowane nowotwory złośliwe skóry u osób z jasną karnacją. Zauważalna jest szybko rosnąca zachorowalność na te typy nowotworów, co ma związek z działaniem m.in. czynników środowiskowych. W przypadku raka płaskonabłonkowego mamy do czynienia ze zmianą niebarwnikową, co wpływa na jej wygląd. Rak płaskonabłonkowy skóry powoduje przerzuty w okolicznych węzłach chłonnych oraz przerzuty odległe np. do mózgu, płuc i kości. W początkowym stadium rozwoju jest w niemal 100% uleczalny, dlatego powinniśmy zwrócić szczególną uwagę na każdą niegojącą i powiększającą się zmianę, która powstaje na skórze oraz na granicy skóry i błon śluzowych.
Na rozwój raka kolczystokomórkowego skóry wpływają pewne czynniki ryzyka. Większości z nich możemy uniknąć, redukując w ten sposób związane z wystąpieniem zmian nowotworowych zagrożenie. Usunięcie zmiany nie gwarantuje, że choroba nie ulegnie wznowieniu. Tak jest w przypadku raka płaskonabłonkowego, dlatego po usunięciu zmian chorobowych, konieczne jest systematyczne kontrolowanie stanu zdrowia oraz unikanie czynników, które mogą doprowadzić do ponownego pojawienia się zmian o charakterze nowotworowym.
