U nas zapłacisz kartą
Skąd się bierze wysypka w zgięciach łokci u dorosłych i jak sobie z nią radzić
Wysypka na ciele u dorosłych a infekcje
Wysypka to częsty objaw, który może świadczyć o infekcji bakteryjnej lub wirusowej na skórze. Dlatego należy zwracać uwagę również na inne objawy, które pojawiają się wraz z wysypką, ale także przed jej wystąpieniem i po jej ustąpieniu.
Wirusowe choroby z wysypką to charakterystyczne dla wieku dziecięcego: różyczka, rumień nagły (trzydniówka), odra i ospa wietrzna. Sporadycznie mogą one wystąpić również u dorosłych, jednak ich przebieg jest u nich znacznie cięższy niż u młodszych pacjentów. U dorosłych wysypka wirusowa wywołana jest zwykle przez wirus ospy (herpesvirus varicella zoster - VZV), który pozostaje w uśpieniu po przebytej chorobie i uaktywnia się w dogodnych dla siebie warunkach, np. w okresie spadku odporności. Nazywana jest półpaścem. Zmiany na skórze występują po jednej stronie ciała i układają się w charakterystyczne linie wzdłuż nerwów. Przybierają formę czerwonych plamek, które po kilku dniach zmieniają się w grudki, a następnie pęcherzyki wypełnione płynem. Po kilku dniach pęcherzyki pękają i powstają nadżerki, które stopniowo pokrywają się strupami. Podczas półpaśca występują również inne objawy jak mrowienie, świąd i ból w miejscach gdzie powstały wykwity oraz znaczne osłabienie i ból głowy. Wiele symptomów, szczególnie tych na skórze pojawia się przed wykwitami (objawy przepowiadające). Najbardziej niebezpieczny jest półpasiec oczny i uszny. Choroba może trwale uszkodzić te narządy.
Innym częstym schorzeniem wirusowym u dorosłych występującym z wykwitami na skórze jest opryszczka. Pojawia się ona na ustach, w okolicach intymnych, ale może wystąpić również w innych miejscach na skórze czy błonach śluzowych. Choroba ta często nawraca w okresach osłabienia organizmu, ponieważ wirus opryszczki przebywa w uśpieniu w organizmie gospodarza, podobnie jak VZV. Pierwszymi objawami opryszki są mrowienie i swędzenie, następnie na pograniczu skóry i czerwieni wargowej pojawiają się grudki, a po nich pęcherzyki wypełnione surowicą. Po ich pęknięciu widoczne są nadżerki, które pokrywają się strupem. Po zasklepieniu się zmiany strupek odpada. Choroba przebiega podobnie również gdy wirus umiejscawia się w innych miejscach.
Przyczyny wysypki na ciele
Przyczyn wysypki jest wiele. Zmiany na ciele mogą pojawić się w wyniku alergii pokarmowej lub kontaktowej, po zażyciu leków, ukąszeniu owada oraz w przebiegu chorób bakteryjnych lub wirusowych. Z uwagi na wiele możliwych powodów tej dolegliwości, nie warto samodzielnie starać się zdiagnozować powód. Niepokojące zmiany trzeba skonlultować ze specjalistą, który posiada znacznie szerszą wiedzę. Podczas wizyty dermatolog dokładnie przyjrzy się krostkom lub pęcherzykom i oceni także inne objawy, stawiając na ich podstawie diagnozę. Sama informacja „wysypka na ciele” niewiele mówi i może być symptomem wielu chorób.
Choroby bakteryjne, w których przebiegu pojawia się wysypka na ciele to:
- szkarlatyna (płonica),
- borelioza,
- zakażenia meningokokami
- oraz liszajec zwyczajny.
Szkarlatyna, czyli płonica to choroba zakaźna wieku dziecięcego, ale chorować mogą też dorośli. W jej przebiegu pojawia się charakterystyczna wysypka na ciele, która początkowo rozwija się wyłącznie obrębie skóry tułowia i kończyn. Jest drobna, plamista, różowa i szorstka przypominająca ukłucia szpilki. Stopniowo w miarę rozwoju choroby wysypka rozprzestrzenia się na całe ciało z wyjątkiem tzw. trójkąta Fiłatowa, czyli okolicy ustno-bródkowej. Po kilku dniach wysypka ustępuje, zaś po 2 tygodniach pojawia się płatowe łuszczenie skóry na podeszwach stóp i na dłoniach. Szkarlatyna u osób dorosłych może dawać objawy w postaci wysypki przypominającej alergię. Objaw wskazujący na szkarlatynę to rumień na twarzy.
Borelioza to choroba roznoszona przez kleszcze. W jej przebiegu pojawia się tzw. rumień wędrujący, który występuje po 14. dniach od ukąszenia. Można rozpoznać go po białym środku w miejscu zaczerwienionego ukąszenia. Zmiana jest swędząca i wystaje ponad powierzchnię skóry. Jej średnica nie przekracza 5 cm. Cechą charakterystyczną jest samoistne zanikanie wykwitów po miesiącu od wystąpienia i niezależnie od zastosowanego leczenia.
Uczulenie skórne – alergia kontaktowa (wyprysk alergiczny)
Do reakcji alergicznej może doprowadzić bezpośredni kontakt skóry z alergizującą substancją. Wówczas wysypka koncentruje się przede wszystkim w miejscu oddziaływania alergenu na powierzchnię skóry. Przykładem alergii kontaktowej może być np. uczulenie na nikiel, który znajduje się w metalowych guzikach, napach i sztucznej biżuterii. Już po krótkim kontakcie z alergizującym metalem na skórze pojawia się zaczerwienienie, swędzenie skóry, a także wysypka w postaci wypełnionych płynem surowiczym pęcherzyków. Dłuższy kontakt z alergenem prowadzi do powstawania nadżerek i owrzodzeń, które dodatkowo powodują dolegliwości bólowe.
Alergia kontaktowa może pojawić się również po zastosowaniu kosmetyków, na skutek kontaktu z detergentami obecnymi np. w płynach czyszczących, środkach piorących i płynach do płukania tkanin, po użyciu lateksowych prezerwatyw, a nawet po kąpieli w mocno chlorowanej wodzie. Niekiedy wysypka alergiczna pojawia się po kąpieli w zanieczyszczonych wodach np. w jeziorze lub w morzu.
Wysypka alergiczna bywa także objawem uczulenia na słońce, które powoduje promieniowanie UV. Objawy fotouczulenie pojawiają się także po zastosowaniu np. leków, ziół lub kosmetyków, w których składzie znajdują się fototoksyczne związki. Wchodzą one w reakcje z promieniowaniem UV, powodując zaczerwienienie skóry, drobną wysypkę, a nawet duże pęcherze, które są wypełnione płynem surowiczym. Fotouczulenie może wywołać np. stosowanie preparatów z dziurawcem, stosowanie niektórych antybiotyków, leków moczopędnych, leków na cukrzycę, a także leków antydepresyjnych.
Alergia kontaktowa, której objawem jest wysypka, powoduje najczęściej tzw. pokrzywkę, która swędzi i piecze. Na skutek przewlekłego kontaktu z alergenami może dojść do przesuszenia skóry oraz nadmiernego złuszczania się naskórka.