U nas zapłacisz kartą
Wszystko, co musisz wiedzieć o łuszczycy - Luszczyca.edu.pl
Edukacja i wsparcie dla rodziców z łuszczycą
Ponad 60% kobiet chorujących na łuszczycę nie podjęło ze swoim dermatologiem rozmowy na temat planów macierzyńskich i dobrania bezpiecznej terapii - wynika z badania ankietowego „Rodzicielstwo i prokreacja w kontekście łuszczycy” przeprowadzonego przez AMICUS Fundację Łuszczycy i ŁZS w ramach kampanii Planujemy Nowe Życie.
Są dwa okresy zachorowania na łuszczycę. Pierwszy, kiedy łuszczyca pojawia się między 20 a 40 rokiem życia. Ten typ dotyczy ok. 80% chorych. 20% chorych są to osoby starsze, po 60 roku życia to drugi typ.
Prof. dr hab. n. med. Irena Walecka, kierownik Kliniki Dermatologii CMKP/CSK MSWiA w Warszawie komentuje obecną sytuację – Jeśli chodzi o kobiety z łuszczycą lekką, to mamy dla nich możliwości terapeutyczne także na okres ciąży i karmienia piersią. Większy problem jest z pacjentkami z łuszczycą umiarkowaną lub ciężką, ponieważ większość leków dla tych pacjentek nie jest rekomendowana i nie można ich stosować, ponieważ mają różnego rodzaju działania niepożądane, w tym mogą mieć działanie teratogenne. U takich pacjentek, ale wyłącznie w okresie ciąży, możemy stosować przy braku przeciwwskazań, jedynie cyklosporynę, która też nie jest obojętna. Natomiast leków biologicznych, które wydaje się, że są najlepiej tolerowane i są najlepszą opcją dla pacjentów młodych z łuszczycą umiarkowaną do ciężkiej, nie możemy w Polsce podawać kobietom w ciąży. W programach lekowych NFZ pacjentki te muszą bezwzględnie stosować skuteczną antykoncepcję przez cały okres stosowania leku oraz (w zależności od rodzaju leku) od kilku tygodni do kilku miesięcy po zakończeniu terapii. Natomiast na świecie leczenie biologiczne jest podawane kobietom w ciąży. Ostatnie rekomendacje Amerykańskiej Akademii Dermatologii dopuszczają leki z grupy anty TNF-alfa i są one rekomendowane dla kobiet w ciąży. Mam nadzieję, że problem ten zostanie pozytywnie załatwiony i kobiety, które planują ciążę, będą mogły takie leki dostawać – mówi prof. Walecka.
Webinarium na temat planowania ciąży i karmienia piersią w kontekście łuszczycy
- Do naszej organizacji zgłasza się wiele kobiet, ale i mężczyzn z pytaniami o wpływ leczenia na zdrowie planowanego dziecka, płodność, na ale i możliwość poczęcia dziecka – mówi Dagmara Samselska, Prezes Fundacji AMICUS. – Biorąc pod uwagę ogromną liczbę młodych osób z łuszczycą, będących potencjalnymi rodzicami i brak edukacji w tym zakresie, postanowiliśmy zorganizować internetowe seminarium edukacyjne „Planujemy rodzinę. Jak się do tego przygotować chorując na łuszczycę”. Webinarium poprowadzi prof. dr hab. n. med. Irena Walecka.
Dzięki możliwości dostępu do webinarium za pośrednictwem internetu, w spotkaniu będą mogły wziąć udział osoby zamieszkałe w każdym zakątku naszego kraju. Żeby skorzystać z tej możliwości, wystarczy 12 grudnia o godz. 19.30 wejść na stronę http://luszczyca.edu.pl/2019/11/29/webinarplanujemy-rodzine-jak-sie-do-tego-przygotowac-chorujac-na-luszczyce/
Będzie również możliwość zadawania pytań Prowadzącej za pośrednictwem czatu.
Leczenie miejscowe
- preparaty keratolityczne zawierające 5–10% kwasu salicylowego lub mocznika – powodują zmniejszenie ilości łusek, poprawiają przenikanie innych preparatów
- dziegcie (pochodne węgla kamiennego) – używane są głównie w postaci maści i past, mają właściwości antyproliferacyjne
- cygnolina – stosowana głównie w tzw. leczeniu minutowym, w stężeniach 0,5-2%, rozpoczynając od małych stężeń i zwiększając je w zależności od reakcji skóry, preparat jest nanoszony na skórę na kilka minut, a następnie zmywany
- glikokortykosteroidy – mają silne właściwości przeciwzapalne, antyproliferacyjne i immunomodulujące, ze względu na możliwość wystąpienia działań niepożądanych związanych z nieprawidłowym stosowaniem tych preparatów, należy je stosować wyłącznie pod kontrolą lekarza
- analogi witaminy D3 (kalcypotriol, takalcytol) – preparaty te dają dobre efekty terapeutyczne przy mniejszych działaniach niepożądanych w porównaniu z miejscowo stosowanymi kortykosteroidami.
- fototerapia – polega na ekspozycji na światło ultrafioletowe wytwarzane przez specjalne lampy (wykorzystuje się promieniowanie wąskopasmowe UVB 311nm), musi przebiegać pod nadzorem przeszkolonego personelu
- fotochemioterapia – inaczej terapia PUVA (Psoralen Ultra-Violet A), to naświetlanie promieniowaniem UVA po podaniu psolarenu, leku światłouwrażliwiającego
- metotreksat – jest to najczęściej stosowany w łuszczycy lek cytostatyczny, przed jego włączeniem należy wykonać podstawowe badania laboratoryjne, morfologię krwi z rozmazem, badanie czynności nerek oraz wątroby, RTG klatki piersiowej oraz przeprowadzić ogólne badanie lekarskie, lek może być przyjmowany wyłącznie pod kontrolą lekarza
- cyklosporyna A – to silnie działający lek immunosupresyjny skuteczny we wszystkich postaciach łuszczycy, jednak ze względu na nefrotoksyczność wskazany jest głównie w przypadkach łuszczycy szczególnie rozległej i opornej na inne metody leczenia, podawanie wiąże się z koniecznością monitorowania parametrów laboratoryjnych oraz ciśnienia tętniczego krwi
- retinoidy – normalizują proliferację i różnicowanie keratynocytów oraz ograniczają stan zapalny, wskazane są do stosowania w łuszczycy krostkowej, ponieważ mają działanie teratogenne, kobiety w wieku rozrodczym mogą je przyjmować tylko równocześnie, stosując antykoncepcję, którą muszą utrzymać jeszcze przez 2 lata po zakończeniu leczenia, najczęściej występujące objawy niepożądane to suchość ust, nosa, oczu, błon śluzowych oraz wypadanie włosów
- leki biologiczne – są to preparaty działające na określone cytokiny, które biorą udział w immunopatogenezie łuszczycy, podawane są w iniekcjach, podskórnie lub dożylnie, w ostatnich latach do leków starszej generacji – inhibitorów TNF-α dołączyły inhibitory interleukiny 17 oraz najnowsze, inhibitory interleukiny 23, leki biologiczne są podawane w ramach programów lekowych.
Łuszczyca – nie tylko nieprawidłowe złuszczanie
Choć do typowych objawów należą blaszki łuszczycowe pokryte łuską (łuszczyca zwyczajna, psoriasis vugaris), najczęściej zlokalizowane w obrębie skóry łokci, kolan i owłosionej skóry głowy – choroba może zajmować skórę całego ciała, z zewnętrznymi narządami płciowymi włącznie, a także powodować dolegliwości stawowe (w ok. 10-30%) – tkliwość, ból, obrzęk stawów, sztywność, prowadzące do deformacji i zaburzenia ruchomości. Zajęte mogą być zarówno drobne stawy np. rąk jak i duże (staw biodrowy, kręgosłup). Opisywane są również dolegliwości oczne: zapalenie zarówno skóry powiek jak i spojówek, jak w obrębie jamy ustnej: język geograficzny i zapalenie czerwieni wargowej.
Na rozwój choroby mają wpływ zarówno czynniki genetyczne (allele HLA-Cw6, HLA-B27, HLA-B13, HAL-B17, HLA-DR7, delecja fragmentów genów odpowiedzialnych za kopertę rogową: LLCE3C i LCD3B), jak i środowiskowe tj. stres (w blaszce łuszczycowej stwierdzano neurotransmitery produkowane pod wpływem stresu), alkohol, papierosy, urazy, infekcje – m.in. paciorkowcowe (angina), ale też gronkowcowe czy wirusowe tj. HIV oraz przyjmowane leki (lit, tetracykliny, leki przeciwmalaryczne i wiele innych). Łuszczycę może zaostrzyć odstawienie leków steroidowych stosowanych z innej przyczyny.
Objawy łuszczycy mają tendencję do pojawiania się i zanikania z zaostrzeniami zależnymi wspomnianych od czynników środowiskowych. Choroba może pojawić się już w dzieciństwie, lub w wieku dorosłym i trwa do końca życia w różnym stopniu nasilenia. Uważa się, że łuszczyca objawiająca się przed 40 rokiem życia wynika z dziedziczenia (prawdopodobieństwo wystąpienia łuszczycy u dziecka dwójki rodziców chorujących na łuszczycę jest dużo wyższe niż gdy choruje jeden rodzic). Łuszczyca objawiająca się po raz pierwszy po 40 r.ż. nie jest dziedziczona w ten sposób (co oznacza, że choroba może dotknąć każdego z nas w wieku dojrzałym, nawet jeśli nie znamy nikogo w naszej rodzinie, kto na łuszczyce dotychczas chorował).
